در همايش انديشههاي قرآني شهيد مطهري صورت گرفت؛
تأكيد بر توجه به علوم قرآني
رسا، سرويس فرهنگي ـ همايش سراسري انديشههاي قرآني استاد شهيد مرتضي مطهري در قم برگزار شد.
به گزارش خبرنگار خبرگزاري رسا، همايش سراسري انديشه هاي قرآني استاد شهيد مرتضي مطهري، نوزدهم ارديبهشت ماه، به همت جامعة المصطفي العالمية در مدرسه عالي امام خميني(ره) قم برگزار شد.
حجت الاسلام حسين علوي مهر، دبير اين همايش، كه با حضور جمعي از انديشمندان و طلاب ايراني و غير ايراني در مدرسه عالي امام خميني(ره) برگزار شد، استاد مطهري را هم در حوزه علمي و هم در حوزه عملي صاحب نظر و استمرار در تحقيقات علمي را از ويژگي هاي وي دانست.
وي در ادامه با اشاره به اينكه به تازگي همه آثار تفسيري (قرآني) شهيد مطهري در جلد 26 مجموعه آثار او چاپ شده است، استاد مطهري را ـ با اذعان به اينكه در برخي مباحث آراي مستقلي دارد ـ وارث و مدافع انديشه هاي استادش علامه طباطبايي(ره) معرفي كرد.
حجتالاسلام علوي مهر افزود: با توجه به استنادهاي فراوان به آيات قرآن در آثار استاد مطهري، به جرأت مي توان گفت كه انديشه هاي قرآني وي قابل استخراج است.
وي ادامه داد: در بحث هاي ديگري چون جامعه شناسي، روانشناسي، انسان شناسي و حتي مطالعات انقلابي نيز مي توان استدلال هاي شهيد مطهري را با تمسك به آيات قرآن مشاهده كرد.
دبير همايش سراسري انديشه هاي قرآني با تأكيد بر اينكه انديشه هاي قرآني استاد مطهري شايستگي برجسته شدن و نقد و بررسي را داشت، تصريح كرد: اين همايش با اين هدف و با همكاري مؤسسات و نهادهايي چون نمايندگي ولي فقيه در دانشگاه ها، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي، بنياد شهيد و امور ايثارگران، اوقاف و امور خيريه، راديو معارف و بسياري از مراكز ديگر برگزار شد.
وي با اشاره به استقبال فراوان پژوهشگران داخلي و خارجي از فراخوان همايش، مجموعه مقالات رسيده به دبيرخانه را بيش از صد و بيست عنوان اعلام كرد كه بيشتر آنها امتياز بالاي هفتاد را كسب كرده اند.
حجت الاسلام علوي مهر در ادامه اظهار داشت: در حدود چهل مقاله نيز امتياز بالاي هشتاد را به دست آورده اند كه متأسفانه به علت عدم صدور به موقع مجوز نشر از سوي اداره كل فرهنگ و ارشاد اسلامي، نتوانستيم آنها را چاپ كرده و در اختيار شركت كنندگان قرار دهيم.
وي همچنين خاطرنشان كرد: پيش از برگزاري همايش متوجه شديم كه موضوع همايش مورد علاقه بسياري از انديشمندان در خارج از ايران هم هست و از اين رو از تعدادي از آنها نيز براي ارائه مقالات دعوت كرديم.
در ادامه حجت الاسلام ايلقار اسماعيل زاده، دانش پژوه دوره دكتري، به ارائه مقاله خود با موضوع «آيه تطهير از ديدگاه شهيد مطهري» پرداخت.
وي مقاله خود را شامل دو فصل «زندگي استاد مطهري» و «آيه تطهير از ديدگاه شهيد مطهري» دانست و گفت: ايشان با دو دليل در صدد اثبات اختصاصي آيه تطهير به اهل بيت(ع) به آمدهاند و در اين باره ابتدا به روايات اهل سنت و سپس به ظاهر آيات موجود در اين باره استناد كرده اند.
حجتالاسلام اسماعيل زاده ادامه داد: شهيد مطهري در پاسخ به اينكه چرا آيه تطهير در لابهلاي آيات مربوط به همسران پيامبر اكرم(ص) آمده است، دلايلي آورده است.
وي اين مقاله را برگرفته از پاياننامه كارشناسي ارشد خود عنوان كرد كه با موضوع «بررسي تطبيقي آيه تطهير از ديدگاه اهل سنت و تشيع» ارائه كرده و ابتدا به عنوان پايان نامه برتر مركز جهاني علوم اسلامي و سپس به عنوان مقاله برگزيده جشنواره مطبوعات اسلامي تهران انتخاب شده بود.
طاهره مشعلپور، ديگر شركت كننده اين همايش بود كه مقاله خود را با عنوان «خاتميت از منظر استاد مطهري» ارائه كرد.
دكتر عباس جعفر، چشم پزشك و محقق علوم قرآني از لندن، نيز مقاله خود را با موضوع «ديدگاه شهيد مطهري درباره جايگاه عقل در قرآن» به زبان انگليسي ارائه كرد كه سخنان وي از سوي حجت الاسلام حكيم الهي، معاون بين الملل جامعةالمصطفي العالمية ترجمه شد.
حجت الاسلام حكيم الهي درباره وي گفت: عباس جعفر هم اكنون استاد مباحث علوم قرآني در دانشگاه هاي انگلستان است و همسر وي خانم معصومه جعفر نيز دندانپزشك است كه در حال حاضر رشته خود را كنار گذاشته و در مباحث اخلاقي پژوهش مي كند.
به گفته وي معصومه جعفر نيز يكي از نظريه پردازان مطرح در مجامع بين المللي و كشورهاي غربي است.
گفتني است، عباس جعفر با توجه به نبود هيچ كتابي به زبان انگليسي درباره علوم قرآني، به تازگي كتابي را به اين زبان نگاشته است كه هم اكنون در حال چاپ است.
در بخش ديگري از اين همايش آيت الله رضا استادي، عضو جامعه مدرسين حوزه علميه و امام جمعه قم، با بيان اينكه در طول تاريخ تشيع عالمان، فيلسوفان، متكلمان و فقهاي بسياري بوده اند كه خدمات ارزنده اي به اسلام كرده اند، گفت: اما در هر عصري معمولاً يك يا چند تن از آنها برتري هايي نسبت به ديگران داشت هاند و توانسته اند در جامعه اسلامي اثرگذار باشند.
وي افزود: اين اثرگذاري در جامعه نصيب هركسي نمي شود و در سده ما مي توان علامه طباطبايي(ره) و امام خميني(ره) را از جمله اين دانشمندان مؤثر نام برد.
آيت الله استادي ادامه داد: به جرأت مي توان آيت الله مطهري را اثرگذارترين شخصيت در اقشار مختلف حوزوي، دانشگاهي و روشنفكري در نيم قرن اخير به حساب آورد.
وي اظهار داشت: عظمت استاد مطهري زماني بيشتر جلوه مي كند كه بدانيم همه كارهاي او پيش از انقلاب صورت گرفته و آثارش را با وجود فشارها و محدوديت هاي فراوان به وجود آورده است.
استاد عالي حوزه علميه قم با تأكيد دوباره يكي از مهم ترين امتيازهاي شهيد مطهري را اثرگذاري وي در اقشار تحصيل كرده جامعه عنوان كرد.
وي سپس گفت: استاد مطهري برخلاف بسياري از مفسران ديگر، ديگر ابعاد وجودي خود، مثل يافته ها و داشته هاي عرفاني و فلسفي را در تفسير قرآن دخالت نمي داد.
آيت الله استادي اين ويژگي استاد مطهري را «اعتدال» ناميد و ابراز داشت: هر عالمي كه با اعتدال حركت كند، از انحراف به اين سو و آن سو در امان مي ماند.
وي دقت و تأمل شهيد مطهري در روايات مربوط به تفسير آيات قرآن و به سادگي رد نشدن او از اين روايات را نيز از ويژگي هاي آموزنده وي برشمرد.
امام جمعه قم همچنين با اشاره به وجود «متشابهات» و مسائل حل نشده در قرآن، ديدگاه شهيد مطهري را اينگونه بيان كرد كه قرآن كتابي است سازنده و براي همه زمان ها و همانگونه كه بسياري از رازهاي طبيعت هنوز ناگشوده مانده است، ممكن است اسراسر ناگشوده قرآن نيز روزي روشن شوند و بنابراين نبايد گفت كه اساساً چرا در قرآن متشابهات وجود دارد.
وي در بخش ديگري از سخنانش با اذعان به اينكه ما بزرگان فراواني داريم كه بايد به آنها احترام بگذاريم، در عين حال تأكيد كرد: نبايد هيچ كس را مطلق جلوه دهيم و بگوييم سخن درست تنها همان است كه او گفته است.
عضو جامعه مدرسين حوزه علميه قم در پايان خاطرنشان كرد: اينكه امام خميني(ره) گفته اند «آثار شهيد مطهري بدون استثنا مفيد و آموزنده است»، به اين معنا نيست كه كسي نبايد سخنان او را نقد كند.
قرائت سرود و تواشيح از سوي گروه جانبازان قمر بني هاشم(ع) استان قم از برنامه هاي ديگر اين همايش بود.
در ادامه حجت الاسلام محمد مطهري، فرزند استاد، در سخناني از برگزار كنندگان همايش انديشه هاي قرآني شهيد مطهري به طور ويژه تشكر كرد.
وي با طرح اين سؤال كه اگر شهيد مطهري امروز زنده بود، به كدام يك از رشته هاي موجود مثل كلام، كلام جديد، فلسفه، عرفان و يا اقتصاد روي مي آورد گفت: به گمان من ايشان اگر زنده بود، به علوم قرآني، آن هم نه به عنوان رشته اي در ميان رشته هاي ديگر، روي مي آورد.
حجت الاسلام مطهري با بيان اينكه شهيد مطهري را به عنوان شهيد راه مبارزه با التقاط ميدانند، اظهار داشت: تعبير دقيق تر اين است كه بگوييم ايشان شهيد راه مبارزه با تفسيرهاي انحرافي بود كه گروه فرقان نمونه اين تفكر بود و آن بزرگوار را از راه خود برداشت.
وي سپس با اشاره به چالش هايي كه امروزه براي قرآن در ايران و جهان پيش آمده است، تعميم قواعد هرمنوتيكي، كه براي فهم كلام انسان است، به كلام خدا را تنها يكي از اين چالش ها در داخل كشور خواند و بر ضرورت توجه به قرآن پاي فشرد.
فرزند شهيد مطري تصريح كرد: حتي اگر هيچ چالشي براي قرآن نبود، شكايت رسول خدا(ص) در قرآن (... انّ قومي اتخذوا هذا القرآن مهجوراً) كافي بود براي اينكه به اين كلام الاهي توجه كنيم.
وي در پايان با جلب توجه به آنچه گفته بود، برگزاري چنين همايشي را بسيار ضروري و مهم ارزيابي و بار ديگر از برگزار كنندگان آن تشكر كرد.
گفتني است، اين همايش، كه به صورت مستقيم از راديو معارف پخش مي شود، بعد از ظهر نيز ادامه دارد و انديشمنداني از ايران، لبنان و هند به ارائه مقالات خود درباره انديشه هاي قرآني شهيد مطهري خواهند پرداخت.
حجت الاسلام حسين علوي مهر، دبير اين همايش، كه با حضور جمعي از انديشمندان و طلاب ايراني و غير ايراني در مدرسه عالي امام خميني(ره) برگزار شد، استاد مطهري را هم در حوزه علمي و هم در حوزه عملي صاحب نظر و استمرار در تحقيقات علمي را از ويژگي هاي وي دانست.
وي در ادامه با اشاره به اينكه به تازگي همه آثار تفسيري (قرآني) شهيد مطهري در جلد 26 مجموعه آثار او چاپ شده است، استاد مطهري را ـ با اذعان به اينكه در برخي مباحث آراي مستقلي دارد ـ وارث و مدافع انديشه هاي استادش علامه طباطبايي(ره) معرفي كرد.
حجتالاسلام علوي مهر افزود: با توجه به استنادهاي فراوان به آيات قرآن در آثار استاد مطهري، به جرأت مي توان گفت كه انديشه هاي قرآني وي قابل استخراج است.
وي ادامه داد: در بحث هاي ديگري چون جامعه شناسي، روانشناسي، انسان شناسي و حتي مطالعات انقلابي نيز مي توان استدلال هاي شهيد مطهري را با تمسك به آيات قرآن مشاهده كرد.
دبير همايش سراسري انديشه هاي قرآني با تأكيد بر اينكه انديشه هاي قرآني استاد مطهري شايستگي برجسته شدن و نقد و بررسي را داشت، تصريح كرد: اين همايش با اين هدف و با همكاري مؤسسات و نهادهايي چون نمايندگي ولي فقيه در دانشگاه ها، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي، بنياد شهيد و امور ايثارگران، اوقاف و امور خيريه، راديو معارف و بسياري از مراكز ديگر برگزار شد.
وي با اشاره به استقبال فراوان پژوهشگران داخلي و خارجي از فراخوان همايش، مجموعه مقالات رسيده به دبيرخانه را بيش از صد و بيست عنوان اعلام كرد كه بيشتر آنها امتياز بالاي هفتاد را كسب كرده اند.
حجت الاسلام علوي مهر در ادامه اظهار داشت: در حدود چهل مقاله نيز امتياز بالاي هشتاد را به دست آورده اند كه متأسفانه به علت عدم صدور به موقع مجوز نشر از سوي اداره كل فرهنگ و ارشاد اسلامي، نتوانستيم آنها را چاپ كرده و در اختيار شركت كنندگان قرار دهيم.
وي همچنين خاطرنشان كرد: پيش از برگزاري همايش متوجه شديم كه موضوع همايش مورد علاقه بسياري از انديشمندان در خارج از ايران هم هست و از اين رو از تعدادي از آنها نيز براي ارائه مقالات دعوت كرديم.
در ادامه حجت الاسلام ايلقار اسماعيل زاده، دانش پژوه دوره دكتري، به ارائه مقاله خود با موضوع «آيه تطهير از ديدگاه شهيد مطهري» پرداخت.
وي مقاله خود را شامل دو فصل «زندگي استاد مطهري» و «آيه تطهير از ديدگاه شهيد مطهري» دانست و گفت: ايشان با دو دليل در صدد اثبات اختصاصي آيه تطهير به اهل بيت(ع) به آمدهاند و در اين باره ابتدا به روايات اهل سنت و سپس به ظاهر آيات موجود در اين باره استناد كرده اند.
حجتالاسلام اسماعيل زاده ادامه داد: شهيد مطهري در پاسخ به اينكه چرا آيه تطهير در لابهلاي آيات مربوط به همسران پيامبر اكرم(ص) آمده است، دلايلي آورده است.
وي اين مقاله را برگرفته از پاياننامه كارشناسي ارشد خود عنوان كرد كه با موضوع «بررسي تطبيقي آيه تطهير از ديدگاه اهل سنت و تشيع» ارائه كرده و ابتدا به عنوان پايان نامه برتر مركز جهاني علوم اسلامي و سپس به عنوان مقاله برگزيده جشنواره مطبوعات اسلامي تهران انتخاب شده بود.
طاهره مشعلپور، ديگر شركت كننده اين همايش بود كه مقاله خود را با عنوان «خاتميت از منظر استاد مطهري» ارائه كرد.
دكتر عباس جعفر، چشم پزشك و محقق علوم قرآني از لندن، نيز مقاله خود را با موضوع «ديدگاه شهيد مطهري درباره جايگاه عقل در قرآن» به زبان انگليسي ارائه كرد كه سخنان وي از سوي حجت الاسلام حكيم الهي، معاون بين الملل جامعةالمصطفي العالمية ترجمه شد.
حجت الاسلام حكيم الهي درباره وي گفت: عباس جعفر هم اكنون استاد مباحث علوم قرآني در دانشگاه هاي انگلستان است و همسر وي خانم معصومه جعفر نيز دندانپزشك است كه در حال حاضر رشته خود را كنار گذاشته و در مباحث اخلاقي پژوهش مي كند.
به گفته وي معصومه جعفر نيز يكي از نظريه پردازان مطرح در مجامع بين المللي و كشورهاي غربي است.
گفتني است، عباس جعفر با توجه به نبود هيچ كتابي به زبان انگليسي درباره علوم قرآني، به تازگي كتابي را به اين زبان نگاشته است كه هم اكنون در حال چاپ است.
در بخش ديگري از اين همايش آيت الله رضا استادي، عضو جامعه مدرسين حوزه علميه و امام جمعه قم، با بيان اينكه در طول تاريخ تشيع عالمان، فيلسوفان، متكلمان و فقهاي بسياري بوده اند كه خدمات ارزنده اي به اسلام كرده اند، گفت: اما در هر عصري معمولاً يك يا چند تن از آنها برتري هايي نسبت به ديگران داشت هاند و توانسته اند در جامعه اسلامي اثرگذار باشند.
وي افزود: اين اثرگذاري در جامعه نصيب هركسي نمي شود و در سده ما مي توان علامه طباطبايي(ره) و امام خميني(ره) را از جمله اين دانشمندان مؤثر نام برد.
آيت الله استادي ادامه داد: به جرأت مي توان آيت الله مطهري را اثرگذارترين شخصيت در اقشار مختلف حوزوي، دانشگاهي و روشنفكري در نيم قرن اخير به حساب آورد.
وي اظهار داشت: عظمت استاد مطهري زماني بيشتر جلوه مي كند كه بدانيم همه كارهاي او پيش از انقلاب صورت گرفته و آثارش را با وجود فشارها و محدوديت هاي فراوان به وجود آورده است.
استاد عالي حوزه علميه قم با تأكيد دوباره يكي از مهم ترين امتيازهاي شهيد مطهري را اثرگذاري وي در اقشار تحصيل كرده جامعه عنوان كرد.
وي سپس گفت: استاد مطهري برخلاف بسياري از مفسران ديگر، ديگر ابعاد وجودي خود، مثل يافته ها و داشته هاي عرفاني و فلسفي را در تفسير قرآن دخالت نمي داد.
آيت الله استادي اين ويژگي استاد مطهري را «اعتدال» ناميد و ابراز داشت: هر عالمي كه با اعتدال حركت كند، از انحراف به اين سو و آن سو در امان مي ماند.
وي دقت و تأمل شهيد مطهري در روايات مربوط به تفسير آيات قرآن و به سادگي رد نشدن او از اين روايات را نيز از ويژگي هاي آموزنده وي برشمرد.
امام جمعه قم همچنين با اشاره به وجود «متشابهات» و مسائل حل نشده در قرآن، ديدگاه شهيد مطهري را اينگونه بيان كرد كه قرآن كتابي است سازنده و براي همه زمان ها و همانگونه كه بسياري از رازهاي طبيعت هنوز ناگشوده مانده است، ممكن است اسراسر ناگشوده قرآن نيز روزي روشن شوند و بنابراين نبايد گفت كه اساساً چرا در قرآن متشابهات وجود دارد.
وي در بخش ديگري از سخنانش با اذعان به اينكه ما بزرگان فراواني داريم كه بايد به آنها احترام بگذاريم، در عين حال تأكيد كرد: نبايد هيچ كس را مطلق جلوه دهيم و بگوييم سخن درست تنها همان است كه او گفته است.
عضو جامعه مدرسين حوزه علميه قم در پايان خاطرنشان كرد: اينكه امام خميني(ره) گفته اند «آثار شهيد مطهري بدون استثنا مفيد و آموزنده است»، به اين معنا نيست كه كسي نبايد سخنان او را نقد كند.
قرائت سرود و تواشيح از سوي گروه جانبازان قمر بني هاشم(ع) استان قم از برنامه هاي ديگر اين همايش بود.
در ادامه حجت الاسلام محمد مطهري، فرزند استاد، در سخناني از برگزار كنندگان همايش انديشه هاي قرآني شهيد مطهري به طور ويژه تشكر كرد.
وي با طرح اين سؤال كه اگر شهيد مطهري امروز زنده بود، به كدام يك از رشته هاي موجود مثل كلام، كلام جديد، فلسفه، عرفان و يا اقتصاد روي مي آورد گفت: به گمان من ايشان اگر زنده بود، به علوم قرآني، آن هم نه به عنوان رشته اي در ميان رشته هاي ديگر، روي مي آورد.
حجت الاسلام مطهري با بيان اينكه شهيد مطهري را به عنوان شهيد راه مبارزه با التقاط ميدانند، اظهار داشت: تعبير دقيق تر اين است كه بگوييم ايشان شهيد راه مبارزه با تفسيرهاي انحرافي بود كه گروه فرقان نمونه اين تفكر بود و آن بزرگوار را از راه خود برداشت.
وي سپس با اشاره به چالش هايي كه امروزه براي قرآن در ايران و جهان پيش آمده است، تعميم قواعد هرمنوتيكي، كه براي فهم كلام انسان است، به كلام خدا را تنها يكي از اين چالش ها در داخل كشور خواند و بر ضرورت توجه به قرآن پاي فشرد.
فرزند شهيد مطري تصريح كرد: حتي اگر هيچ چالشي براي قرآن نبود، شكايت رسول خدا(ص) در قرآن (... انّ قومي اتخذوا هذا القرآن مهجوراً) كافي بود براي اينكه به اين كلام الاهي توجه كنيم.
وي در پايان با جلب توجه به آنچه گفته بود، برگزاري چنين همايشي را بسيار ضروري و مهم ارزيابي و بار ديگر از برگزار كنندگان آن تشكر كرد.
گفتني است، اين همايش، كه به صورت مستقيم از راديو معارف پخش مي شود، بعد از ظهر نيز ادامه دارد و انديشمنداني از ايران، لبنان و هند به ارائه مقالات خود درباره انديشه هاي قرآني شهيد مطهري خواهند پرداخت.
ارسال نظرات