همايش تشيع و مدرنيته در ايران معاصر برگزار شد
به گزارش خبرنگار خبرگزاري رسا، گروه تاريخ و انديشه معاصر معاونت پژوهشي مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) با توجه به اهميت نسبت تشيع و مدرنيته در تحولات دوصده اخير ايران و ترسيم چشمانداز نظري تمدن اسلامي، همايش«تشيع و مدرنيته در ايران معاصر»، را صبح امروز برگزار كرد.
در اين همايش، حجتالاسلام احمد رهدار، حجتالاسلام علي مصباح و دكتر موسي نجفي به سخنراني و نظريهپردازي پرداختند و حجج فيروزجايي، ابوذر مظاهري، ذبيحالله نعيميان، رضا رمضاننرگسي و آقاي عليرضا جوادزاده به ارايه مقالههاي خود پرداختند.
در ابتداي همايش حجتالاسلام ابوطالبي، دبير اجرايي همايش، با اشاره به روند همايش تشيع و مدرنيته گفت: گروه تاريخ و انديشه معاصر از اواخر سال 1379 در بخش معاونت پژوهشي مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) تشكيل شد، تحت مديريت و نظارت علمي دكتر موسي نجفي و محققان و پژوهشگران اين گروه فعاليتها و طرحهاي پژوهشي مختلفي را در حوزه تاريخ و انديشه معاصر دنبال كردند.
وي با معرفي محصول اين طرحها و پژوهشها در يازده جلد كتاب، گفت: حوزه كاري و فعاليتهاي انجام شده تاريخ و انديشه معاصر بود. شش جلد نخست اين مجموعه در حوزه نهضت مشروعيت در قالب نقد تاريخنگاري مشروطيت، نقش علماي شيعه و اجتهاد شيعي در نهضت مشروطه و مدرنيته مشروطيت است.
دبير اجرايي همايش گفت: فاز بعدي فعاليت پژوهشي را بحث انقلاب اسلامي و عمدتاً با رويكرد نظري بود كه محصول اين دوره هم جلد هفتم سلسله كتابهاي آموزه بود كه با عنوان بررسي و نقد نظريهپردازيهاي غرب در مورد انقلاب اسلامي منتشر شد.
در ادامه همايش، دكتر موسي نجفي، دبير علمي همايش، در مورد نسبت تشيع با مفاهيم مدرنيته، مدرنيزاسيون و تجدد به سخنراني پرداخت.
وي گفت: ما در طول تاريخ دويست ساله، مراحل مختلفي را در خصوص نسبت تشيع و مدرنيته طي كرديم، با افراط و تفريطها، با نهضتها، تلخيها و شيرينيها طي كرديم، الآن ميخواهيم جمعبندي كنيم كه اين نسبت را بايد چگونه نگاه كنيم.
دبيرعلمي همايش، ادامه داد: اگر مدرنيته را به عنوان يك واقعيت ببينيم، ميتوانيم بپذيريم كه مدرنيته معادل با غرب نيست. بلكه غرب يكي از اشكال مدرنيته است.
دكتر نجفي افزود: مدرنيته از نظر من سه سطح ميتواند داشته باشد. يك صورت اتفاقي است كه در مغرب زمين پس از قرون وسطي افتاده است، صورت دوم همان محصولات مدرن است و صورت سوم كه مطلوب هم هست، واژه «مدرن» كه يك واژه فرهنگي است براي آن استفاده نميشود، «تجدد» است.
حجتالاسلام رهدار، عضو گروه تاريخ و انديشه معاصر موسسه امام خميني(ره) با ارائه بحث مدرنيزاسيون تفكيكي گفت: آيا ميتوانيم به عنوان يك كشوري كه به طبع جريان مدرن كشورهاي توسعهيافته ميخواهيم مدرنيته را پياده كنيم، مدرنيته را تجزيه كنيم به اين منظور كه بخشهاي مثبت و مفيد مدرنيته را اخذ كنيم و بخشهاي منفي را اخذ نكنيم.
وي ادامه داد: اين پرسش نه براي ما به عنوان يك كشور اسلامي بلكه براي همه كشورهايي كه بعد از كشورهاي جهان اول خواستند كه مدرنيته را كپيبرداري كنند، مطرح بوده است.
حجتالاسلام علي مصباح، عضو هيأت علمي فلسفه مؤسسه امام خميني(ره) در ادامه در مورد عقلانيت در اسلام و مدرنيته گفت: عقلانيت را به عنوان يكي از بارزترين چهرههاي مدرنيته تعريف ميكنند و حتي بعضي مدرنيته را به عنوان عقلانيسازي زندگي معرفي كردهاند.
وي افزود: دو ويژگي مهم در عقلانيت مدرن وجود دارد كه بحث را در همين دو ويژگي منحصر ميكنيم و به جنبههاي ديگر نميپردازيم و در مقابل آنچه كه ما در فرهنگ تشيع به خصوص درباره عقل و رفتار عقلي لازم داريم، در مقابل عقلانيت مدرن و اين دو ويژگي آن مقايسه ميكنيم.
عضو هيأت علمي فلسفه مؤسسه امام خميني(ره) ادامه داد: دو ويژگي كه در عقلانيت مدرن ميشود تشخيص داد شايد برجستهترين و مهمترين آن اين باشد كه عقل در مقابل دين قرار ميگيرد.
گفتني است همايش تشيع و مدرنيته در ايران معاصر، در دو نوبت صبح و عصر، در مؤسسه آموزشي پژوهشي امام خميني(ره) در حال برگزاري است.