پایگاه مجلات تخصصی نور دربردارنده قدیمی ترین نشریات جهان اسلام است

 

یکی از مسائل تأثیر‌گذار در ‌مسأله تبلیغ و پژوهش، منابع تبلیغی است، مبلغ موفق کسی است که بتواند با استفاده از امکانات تبلیغی، بهترین محتوا و مطلب را در اختیار مخاطبان خود قرار دهد.
پایگاه مجلات تخصصی نور، به نشانی اینترنتی http://www.noormags.com ، یکی از پایگاه‌های تخصصی و فعال در عرصه ارائه مجلات و مقالات تخصصی حوزه علوم انسانی و اسلامی در فضای مجازی است که با در اختیار گذاشتن مجلات و مقالات حوزه علوم اسلامی و انسانی در پانزده موضوع و ارائه مجلات و مقالات یک قرن پیش تا کنون در دو حوزه زبان فارسی و عربی می‌تواند منبع خوبی برای استفاده مبلغان، روحانیان، پژوهشگران و طلاب ‌حوزه‌های علمیه باشد.
نوشتار ذیل حاصل گفت‌و‌گوی حجت‌الاسلام نبی‌الله ترابی دستگردی، مدیر پایگاه نور مگز با خبرنگار خبرگزاری رسا است كه تقدیم خوانندگان محترم می‌شود.

پایگاه مجلات تخصصی نور در مهرماه سال 1384به همت مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی با هدف ایجاد بانک اطلاعاتی گسترده متشکل از مجلات تخصصی حوزه علوم اسلامی و انسانی تأسیس شد.
ذكر این نکته لازم است که قبل از آن مجلات ما به صورت عمومی در پایگاه حوزه قرار داشت، به دلیل وسعت مجلات به نظر رسید بایستی مجلات تخصصی جدا شود؛ از این رو پایگاه مستقلی به نام نور مگز تأسیس شد.
با توجه به وسعت کار، جای چنین پایگاهی به این شکل در کشور ما بسیار خالی بود و این کار با الگو‌گرفتن از پایگاه‌هایی مثل j. store آغاز کردیم.
پایگاه کار خودش را شروع کرد با این هدف که مجلات حوزه علوم انسانی و اسلامی را جمع‌آوری کند و تا به امروز فعالیتش را به همین شکل ادامه داده است.
هم اکنون علاقه‌مندان به استفاده از این پایگاه می‌توانند، به نشانی اینترنتی http://www.noormags.com مراجعه و از امکانات این پایگاه استفاده کنند.

ما نزدیک به هفتصد عنوان مجله دریافت کرده‌ایم که از این تعداد بیش از 440 عنوان بر روی پایگاه قرار گرفته است. همچنین تعداد بیست و دو هزار مجله دریافت شده که از این تعداد، هجده هزار مجله بر روی پایگاه قرار گرفته است. نزدیک به سیصد هزار مقاله، دو میلیون صفحه اسکن شده و بیش از هفتصد هزار صفحه اچ تی ام ال در اختیار داریم.

با وجود این که تبلیغ رسمی در مورد پایگاه صورت نگرفته است، و بیشتر کاربران از طریق جست‌‌و‌جو در موتورهای جست‌‌و‌جو به این پایگاه راهنمایی شدند، از سوی دیگر این پایگاه یک پایگاه تخصصی است، و کاربران هم تخصصی هستند، آمار خوبی است و هر روز نزدیک به ده هزار مراجعه‌ داریم.

بیشترین بازدید‌کنندگان را در بخش دانشگاه‌ها داریم، مانند دانشگاه اصفهان، دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه تبریز که رتبه اول تا سوم را در استفاده از پایگاه ما دارند.

قدیمی‌ترین مجله‌ای که بر روی پایگاه قرار گرفته است، مجله المنار مصر است، به زبان عربی که در سال 1276 هـ. ش منتشر شد.
همچنین قدیمی ترین مجلات هم به زبان فارسی متعلق به سال 1294 ه . ش است.

مجلات پایگاه در پانزده گروه و موضوع طبقه‌بندی شده است که عبارتند از«قرآن و حدیث»، «فلسفه،کلام و عرفان»، «تاریخ»، «فقه و اصول»، «اطلاع رسانی و کتاب داری»، «علوم انسانی»، «زبان و ادبیات»، «حقوق»، «علوم سیاسی»، «هنر»، «اقتصاد»، «تربیت بدنی»، «مدیریت»، «روان‌شناسی و علوم تربیتی» و «جامعه شناسی و علوم اجتماعی». البته ممکن است در آینده موضوعات دیگر هم اضافه شود.

از ویژگی‌های پایگاه این است که تصویر مجله را از روی جلد تا انتهای مجله در‌بر دارد، در واقع کاربر با اصل مجله رو‌به‌رو می شود، چه مجلات قبل از انقلاب و چه مجلات بعد از انقلاب؛ ضمن این که امکان جست‌و‌جو حداقل در عنوان مقاله است، این امکان در چکیده، کلید واژه و متن هم فراهم شده است.
از دیگر خصوصیات پایگاه این است، که امکان نقد مقاله فراهم شده و کاربر می تواند مقاله را که دید بر آن نقد بزند و این نقد به صاحب اثر ارسال می شود و امکان نقد بر نقد هم وجود دارد.
جست‌و‌جوی ساده و پیشرفته پایگاه با دامنه های مختلفی که صورت گرفته از دیگر ویژگی های پایگاه است؛ حتی ما مقالات را از نظر محتوایی، جایگاهی و نوع مطلب طبقه بندی کردیم ، و این ها به علاوه کاراکترهای منطقی«یا»، «و» و «بدون» دامنه های مختلفی است که به کاربر امکان جست‌و‌جوی پیشرفته را می دهد.
از خصوصیات دیگر پایگاه بخش صاحبان آثار است که بر اساس حروف الفبایی طبقه بندی شده است، کاربر، با موتور جست‌و‌جویی که در اختیار دارد و بر اساس طبقه بندی الفبایی می تواند به نام پدید آورندگان آثار و آثار آنان دسترسی داشته باشد.
همچنین امکان دریافت، یکی دیگر از ویژگی های این پایگاه است، که کاربر علاوه بر آن که می تواند به صورت پیش فرض تکست مقالات را مشاهده کند، امکان دریافت فایل Text و Pdf مقالات را نیز به صورت یکجا دارد.

تا‌کنون محدودیت دریافت نداشته‌ایم؛ اما با مشاهده آخرین تغییرات و آماری که در پایگاه بوده است، مشاهده کرده‌ایم که در بعضی از موارد بیش از ظرفیتی که باید باشد، دریافت مقالات صورت گرفته که از یک کار پژوهشی خارج است؛ بنابر این ظرفیت خاصی که پاسخ‌گوی نیاز یک پژوهشگر باشد را قرار داده‌ایم.

شناسایی مجله، ارتباط با صاحب نشریه و مدیر مسؤول و کسب موافقت، فهرست‌سازی، کد لازم برای مقالات و نویسنده، اسکن مجلات که شامل اسکن از مجله، تهیه فایل Pdf تهیه عکس از صفحات، تغییر اندازه، تغییر کیفیت، نام‌گذاری صفحات و نظارت، کار‌هایی است که بر روی مجلات صورت می‌گیرد.

جا‌به‌جایی صاحبان نشریات و مدیر مسؤولان و کسب اجازه مجدد از ایشان، همچنین مشکلات بخش فهرست سازی، که در بسیاری از مجلات لازم است تا فهرست نگاری جدید صورت گیرد زیرا فهرست ها ناقص است و به طور مثال در یک مجله، چند مقاله در یک عنوان گزارش آورده شده است که باید نام نویسندگان، آثار و موارد دیگر به صورت جداگانه بررسی شود از جمله مشکلات موجود است.
یا در بخش اسکن با توجه به این که مجلات ممکن است امانی یا غیر امانی باشد، امکان جدا کردن و برش زدن وجود داشته باشد یا نداشته باشد، مشکلاتی وجود دارد.

بله. مردم می‌توانند کمک فراوانی کنند؛ اما بهتر است ابتدا به عناوین مجلات، به خصوص فهرست الفبایی مراجعه کنند و در صورتی که عنوانی از نشریات موجود نبود، در قسمت مجلات پیشنهادی می‌توانند، پیشنهاد دهند.
البته هنوز بیش از دویست عنوان نشریه وجود دارد که دریافت شده ولی به علت حجم کار و چرخه سنگین آن بر روی پایگاه قرار نگرفته است.


رسا ـ چشم‌انداز کار را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

پایگاه ما انبوهی از اطلاعات را داراست که شما تقریباً در هر موضوعی و کلمه‌ای که جست‌و‌جو کنید دست خالی بر نمی‌گردید، و این امکان خوبی است که وجود دارد.
اما دو کار عمده هست که در دستور کار قرار دارد و مقدماتش فراهم شده است، یکی بحث نمایه است که پایگاه ما بدون نمایه ثمره خودش را نمی‌تواند نشان دهد.
بحث دیگر تحلیل استنادی و ارزش‌گذاری مقالات و مجلات و پیوند بین مقالات، مستندات و ارجاعاتشان است.
حوزه عربی را داریم که امسال کار‌گرفتن مجلات عربی را شروع کرده‌ایم و بحث مجلات عربی را توسعه می‌دهیم. که در این زمینه برای دریافت مجلات مذاکراتی با بعضی سفارت‌های کشورهای عربی صورت گرفته است.
البته در صورتی هم که در روند دریافت مجلات مشکلی ایجاد شود، هماهنگی می کنیم تا در همان کشور ها اسکنی از مجلات تهیه و برای ما ارسال شود.
ما چشم‌انداز روشنی را برای پایگاه می‌بینیم، هم به خاطر تکمیل آرشیو و هم رفع نواقصی که از جنبه فنی و شبکه‌ای بر روی پایگاه صورت گرفته و امیدواریم که در چند ماه آینده پایگاه بتواند جایگاه خودش را پیدا کند.

باید اذعان کرد پایگاه‌هایی با داده های این‌چنینی حجم اطلاعات، تبعاً هزینه‌هایی برای تولید‌کننده دارد، از آن طرف هم صاحب نشریات انتظاراتی دارند؛ از این رو عضویت بدون هزینه ممکن نیست.
اما کاری که ما کرده‌ایم، امکان اشتراک پانزده روزه رایگان را با امکان چند بار ورود پس از اتمام شارژ است؛ بعد از آن باید نسبت به خرید کارت شارژ اقدام کنند که البته قیمت‌ها بسیار مناسب است.

انحصار در مجلات تخصصی که دیگران این کار را نکرده اند، انحصار در مجلات تخصصی اسلامی و انسانی و کیفیت کار.
از نظر شمارگان شاید تعداد مجلات در بعضی از پایگاه‌های دیگر بیشتر باشد، اما آن هم به این دلیل است که دیگر پایگاه‌ها عمومی هستند.
در نهایت بهتر است مقایسه را به عهده کاربران بگذاریم.

از پژوهشگران دعوت می‌کنیم، تا به این پایگاه مراجعه و از امکانات فراهم شده استفاده کنند، همچنین از پیشنهادات و انتقادات سازنده همه عزیزان، که با امکانات موجود همخوانی داشته باشد استقبال و استفاده می کنیم.