در فلسفه اسلامی نظر و عمل در ارتباط با یکدیگرند

به گزارش سرویس پیشخوان خبرگزاری رسا، حجت الاسلام والمسلمین احمد بهشتی، استاد دانشگاه تهران در همایش بین‌‌المللی فلسفه اسلامی و چالش‌های جهان امروز گفت: ارتباط نظر و عمل از دو جنبه تعریف فلسفه و جنبه تجردی و تعقلی انسان قابل بررسی است.

وی افزود: در تعریف فلسفه گفته می‌شود فلسفه عبارت است از استکمال نفس انسانی از راه معرفت حقایق موجودات، از راه برهان و نه از راه ظن و تقلید به اندازه توانایی انسان.

بهشتی با توجه به این تعریف از فلسفه، موجودات را بر دو قسم دانست و افزود: قسم اول آنهایی هستند که از اختیار ما خارجند. حکمت نظری درباره این‌ها بحث می‌کند و قسم دوم آنهایی هستند که حصولشان به اختیار ما است. حکمت عملی درباره اینها سخن می‌گوید.

این استاد دانشگاه با تاکید بر اینکه مسائل نظری و عملی نزد فیلسوفان یکسان است، افزود: تمام موجودات موضوع مورد بحث فیلسوف هستند و هیچگونه تقدم و تاخر در بین آنها وجود ندارد.

بهشتی به عقیده ابن سینا در حکمت عملی اشاره کرد و گفت: به عقیده ابن سینا در حکمت عملی، استکمال قوه نظری مطلوب است. چرا که باید به اعمال خود علم تصوری و تطبیقی پیدا کنیم تا در درجه بعد به وسیله اخلاق قوه عملی استکمال یابد.

وی افزود: صدرالمتالهین به این نظریه ابن سینا اشکال کرده و عقل عملی را از مقوله عمل شمرده است.
این فیلسوف مسلمان، انسان را موجودی مجرد و نیازمند حکمت عملی دانست و تصریح کرد: حکمت برای انسان به منزله دو بال است. بدون دو بال نظر و عمل ممکن نیست نفس آدمی بتواند در آسمان کمال به پرواز درآید.

بهشتی افزود: اگر نفس آدمی بعد تجردی و ملکوتی نداشت، از نظر محروم بود و طبعا نیازی هم به عمل نداشت و اگر انسان بعد تعلقی نداشت از حرکت برکنار بود و نیازی به حکمت عملی نداشت.

این استاد دانشگاه، نفس آدمی را وابسته به نظر و عمل عنوان کرد و افزود: گوهر نفس آدمی به لحاظ تجردی و تعقلی هم به نظر وابسته است تا حقایق را بشناسد و هم به عمل وابسته است تا بر مبنای آن حقایق به کمال برسد.

به گزارش فارس، بهشتی در پایان تصریح کرد: در فلسفه اسلامی، نظر و عمل باهم در ارتباطند و تفکیک یکی از دیگری ممکن نیست. /د103