معرفی کتاب «الهیات جنگ و امید»؛ نگاهی به پشتوانه های دینی مقاومت
به گزارش خبرنگار گروه فرق و ادیان خبرگزاری رسا، گروه کلام و فلسفه دین مؤسسه امام خمینی (ره) مجموعه یادداشتهایی را با عنوان «الهیات جنگ و امید» منتشر کرده است که در آن به تبیین مبانی دینی و کلامی جنگ تحمیلی اخیر علیه ایران میپردازد.
این کتاب که در اسفندماه ۱۴۰۴ و همزمان با آغاز جنگ موسوم به «رمضان» منتشر شده، میکوشد تا با تکیه بر آیات قرآن، احادیث و سیره اهلبیت (ع)، ضرورت، اهداف و راهکارهای پیروزی در این نبرد را از منظر الهیات شیعی تبیین کند.
هشت بخش؛ از ضرورت جنگ تا تابآوری
این مجموعه در هشت بخش تنظیم شده است. در بخش اول با عنوان «ضرورت دینی جنگ»، نویسندگان با استناد به آیاتی از سوره مبارکه ممتحنه، مقاومت در برابر آمریکا و اسرائیل را نه یک انتخاب سیاسی، بلکه تکلیفی دینی و برگرفته از هویت اسلامی معرفی کردهاند. در این بخش تأکید شده که سازش با نظام سلطه، خروج از مسیر قرآن و زمینهساز ظلم به خود و دیگران است.
بخش دوم کتاب به «دشمنشناسی» اختصاص دارد. در اینجا، نویسندگان با واکاوی ریشههای اعتقادی صهیونیسم، از جمله «صهیونیسم مسیحی» و باورهای آخرالزمانی آن، تلاش کردهاند نشان دهند که تقابل با جبهه مقاومت ریشه در یک الهیات جنگطلبانه دارد. شخصیتهایی مانند بنیامین نتانیاهو به عنوان «منجی موعود» در این الهیات معرفی شدهاند.
یکی از بخشهای محوری کتاب، «جلوههای الهیات در جنگ» است. در این بخش با طرح مفهومی نوآورانه تحت عنوان «خدا در میدان» در برابر «خدا بر نیمکت» ، تفاوت نگاه اسلام و یهودیت به مداخله مستقیم خداوند در میدان نبرد تشریح شده است. نویسندگان معتقدند در نگاه اسلامی، خداوند نه ناظر، که فاعل مختار و مدبر کل است و میتواند در لحظات حساس با نصرت غیبی، معادلات را به نفع مؤمنان تغییر دهد.
امدادهای غیبی و راهکارهای پیروزی
کتاب در ادامه به «امدادهای غیبی» میپردازد و مصادیقی مانند ایجاد رعب در دل دشمن و نزول آرامش (سکینه) بر دل مؤمنان را از سنتهای الهی در جبهه حق برمیشمرد. همچنین در بخش «راهکارهای پیروزی»، سه دسته راهکار اخلاقی و معنوی (مانند ایمان، صبر و توکل)، اجتماعی (وحدت و اطاعت از رهبری) و تبلیغی (جهاد تبیین) ارائه شده است.
نویسندگان در بخش «حسنات و خدمات جنگ»، جهاد را نه یک ضرورت تلخ، بلکه «تجارتی پرسود» با خدا توصیف میکنند که ثمن آن بهشت و شهادت، بالاترین درجه آن است. جنگ همچنین به عنوان عاملی برای تمییز پاکان از ناپاکان و رشد و تعالی امت معرفی شده است.
الگوبرداری از سیره معصومان
در بخش «عبرتها و الگوها»، سیره پیامبر اکرم (ص) در جنگهای بدر، احد و احزاب، و نیز رویکرد امام حسن (ع) در صلح با معاویه و قیام امام حسین (ع) به عنوان الگوهای راهبردی برای مدیریت جنگ و صلح در شرایط کنونی تحلیل شده است. تأکید اصلی بر «ولایتپذیری» و اطاعت محض از فرمان رهبری، چه در جنگ و چه در صلح، به عنوان رمز اصلی پیروزی معرفی میشود.
نهایتاً در بخش هشتم با عنوان «الهیات تابآوری و امید»، نویسندگان با رویکردی روانشناختی-کلامی، به این پرسش پاسخ میدهند که چگونه باورهای دینی میتواند رنجهای ناشی از جنگ را معنادار کرده و نیروی مقاومت و امید را در رزمندگان و جامعه افزایش دهد.
در نهایت کتاب «الهیات جنگ و امید» علیرغم رویکرد تخصصی کلامی، تلاش دارد تا با زبانی قابل فهم برای عموم، پشتوانههای اعتقادی مقاومت را تبیین کند. این مجموعه نشان میدهد که چگونه یک جریان سیاسی-نظامی میتواند برای تداوم مسیر خود در شرایط بحرانی، به عمیقترین لایههای باورهای دینی تکیه کند و از آنها برای تولید امید و معنا در میان جامعه استفاده نماید.
علاقهمندان جهت مطالعه کامل این اثر میتوانند کلیک کنند.