یادداشت رسیده؛
تجمعات مردمی؛ راهبرد قرآنی برای تداوم خونخواهی رهبر شهید
تجمعات مردمی را میتوان، الگویی راهبردی برای تقویت ایمان، تحقق عمل صالح، گسترش تواصی به حق و صبر و زمینهساز پایداری و رهایی جامعه از خسران دانست.
به گزارش خبرنگار گروه سیره امامین انقلاب خبرگزاری رسا، در روزهایی که ملت ایران با حضور در آیینها و تجمعات مردمی، بر تداوم راه و خونخواهی رهبر شهید تأکید میکنند، بازخوانی آموزههای قرآنی درباره فلسفه و کارکرد کنشهای جمعی، اهمیت دوچندانی یافته است. سوره مبارکه «عصر» با معرفی ایمان، عمل صالح، تواصی به حق و تواصی به صبر بهعنوان ارکان رهایی از خسران، نشان میدهد که حرکتهای مردمیِ ارزشمحور، پشتوانهای برای حفظ آرمانها و استمرار مسیر حق هستند.
حجتالاسلام ولیاله مهدویفر، استادیار گروه معارف اسلامی دانشگاه پیام نور تهران، در این یادداشت، با تکیه بر این سوره، تجمعات مردمی را الگویی راهبردی برای تقویت مقاومت و پایداری اجتماعی تبیین میکند.
متن کامل یادداشت به شرح ذیل است:
«عصر» در فرهنگ قرآنی، ظرف زمانهای است که انسان به خودی خود در آن به سوی افول و زیان (خسران) گام برمیدارد. سوره مبارکه عصر نسخهای جامع و فراتاریخی برای خروج از این بنبست وجودی ارائه میدهد. نکته بنیادین در این نسخه، ماهیت جمعی و اجتماعی ارکان چهارگانه نجات است. برخلاف الگوهای انزواگرایانه، این سوره نجات حقیقی را در پیوندگاه ایمان و عمل صالح با توصیه متقابل تعریف میکند. بر این اساس، تجمعات و کنشهای جمعی مردمی که با هدف صیانت از ارزشها و دستاوردهای اصیل شکل میگیرند، فراتر از یک گردهمایی ساده، الگویی راهبردی برای گذار از خسران به سوی فلاح (رستگاری) محسوب میشوند.
در ادامه، ابعاد چهارگانه این الگوی راهبردی تبیین میگردد:
۱. تجلی ایمان در آینه حرکت جمعی
ایمان در منطق وحیانی حالتی صرفاً ذهنی و انفرادی نیست؛ بلکه باوری است تپنده که در بستر تعاملات اجتماعی قوام مییابد. تجمعات مردمی، مجالی پویا برای بازتولید ایمان هستند. در این فضا، حضور افراد در کنار یکدیگر موجب همافزایی معنوی و تقویت یقین میشود. به این ترتیب، ایمان فردی به یک هویت جمعی مقاوم بدل میگردد که مانع از رسوخ یأس و غفلت در بدنه جامعه میشود.
۲. تجسم نیت در قالب «عمل صالح» اجتماعی
نجات از خسران مستلزم تبدیل ایمان به عمل صالح است. عالیترین مرتبه عمل صالح، کنشهای اثرگذاری است که در جهت اصلاح امور، تقویت همبستگی و حفظ دستاوردهای متعالی یک جامعه سازماندهی میشوند. تجمعات مردمی، بستر عینی تبدیل خواستههای قلبی به حرکتهای ملموس اجتماعی هستند. این رویکرد، فردگرایی آسیبزا را نفی کرده و ارادههای پراکنده را به نیرویی منسجم و سازنده پیوند میزند.
۳. «تواصی به حق»؛ بستر مطالبهگری و پویایی اجتماعی
واژه «تواصی» گویای کنشی متقابل، دوسویه و پویا است. تجمعات ارزشمدار مردمی، کارآمدترین تجلیگاه تواصی به حق هستند. در این بستر، افراد نه تنها در انفعال به سر نمیبرند، بلکه فعالانه یکدیگر را به حقیقت، پایبندی به اصول، مطالبهگری مسئولانه و نقد مصلحانه فرا میخوانند. این یادآوری متقابل، جامعه را در برابر فراموشی آرمانها بیمه میکند.
۴. «تواصی به صبر»؛ سازوکار تولید مقاومت و پایداری
حفظ آرمانها و دستاوردهای بزرگ همواره با چالشهایی روبرو است که تابآوری بالایی را میطلبد. سوره عصر پایداری را در گرو تواصی به صبر میداند. در کنشهای مستمر جمعی، خستگیهای فردی در سایه همدلی جمعی جبران میشود. حضور در تجمعات، پایداری را از یک صفت فردی به یک سرمایه اجتماعی مستحکم ارتقا میدهد که مقاومت جامعه را در برابر فشارهای گوناگون تضمین میکند.
نتیجهگیری
الگوی راهبردی ارائه شده در سوره عصر به ما نشان میدهد که عبور از زیانهای فرساینده زمانه، نیازمند گذار از حیات انفرادی به حیات جمعی مسئولانه است. تجمعات مردمی که بر پایه ارزشهای اصیل شکل میگیرند، با تقویت ایمان، سازماندهی عمل صالح، احیای تواصی به حق و تعمیق تواصی به صبر، مصداق بارز تحقق این الگوی رهاییبخش هستند.
ارسال نظرات