معنویت تمدنی، زیربنای تحقق تمدن اسلامی و نفی دوگانه دین و زندگی است
به گزارش خبرنگار گروه سیره امامین انقلاب خبرگزاری رسا، حجتالاسلام محمدجواد رودگر، عضو هیأت علمی پژوهگاه در نشست علمی معنویت تمدنی در منظومه فکری امام خامنهای شهید که در پژوشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی برگزار شد، با موضوع «معنویت تمدنی» با تسلیت و تبریک ایام شهادت رهبر شهید، بر ضرورت بازخوانی اندیشههای علمی و تمدنی ایشان تأکید کرد و گفت: نباید جایگاه رهبری سیاسی و اجتماعی، ابعاد علمی، اجتهادی و اندیشهورزی این شخصیت برجسته را تحتالشعاع قرار دهد؛ چراکه ایشان افزون بر جایگاه رهبری، اندیشمندی جامعالاطراف در حوزه اسلام، معرفت اسلامی و تمدنسازی بود.
وی با بیان اینکه یکی از مهمترین محورهای فکری رهبر شهید، نظریه «معنویت تمدنی» است، اظهار داشت: معنویت در منظومه فکری ایشان صرفاً یک تجربه فردی یا احساسی نیست، بلکه مفهومی بنیادین و تمدنساز است که در ادبیات گفتاری و نوشتاری ایشان جایگاهی محوری دارد و میتواند مبنای شکلگیری تمدن اسلامی قرار گیرد.
حجتالاسلام رودگر با تبیین مفهوم معنویت اسلامی افزود: در نگاه رهبر شهید، معنویت با «رابطه و اتصال قلبی با خداوند»، «مجذوب شدن در برابر لطف الهی» و «راز و نیاز با خدا» تعریف میشود و در مقابل، فریب نخوردن از ظواهر دنیا و دل نبستن به زخارف مادی، از مهمترین شاخصهای سلبی آن به شمار میرود. وی تأکید کرد: انسان معنوی در متن زندگی اجتماعی حضور دارد، اما وابسته به دنیا نمیشود و همین ویژگی، معنویت اسلامی را از انزوا و رهبانیت متمایز میکند.
عضو هیأت علمی پژوهگاه با اشاره به اینکه معنویت در اندیشه اسلامی سه ساحت «اعتقاد به خدا»، «ارتباط با خدا» و «عمل متناسب با این اعتقاد و ارتباط» را دربرمیگیرد، خاطرنشان کرد: معنویت زمانی تحقق مییابد که در رفتار فردی، خانوادگی و اجتماعی انسان تجلی پیدا کند و به سبک زندگی جهت دهد؛ ازاینرو معنویت اسلامی، معنویتی زندگیساز، جامعهساز و تمدنساز است.
وی در ادامه با تشریح مفهوم تمدن اسلامی گفت: در منظومه فکری رهبر شهید، خط کلی نظام اسلامی رسیدن به تمدن اسلامی است و این مسیر از مراحل انقلاب اسلامی، نظام اسلامی، دولت اسلامی و جامعه اسلامی عبور میکند تا به تمدن اسلامی برسد. به گفته وی، تمدن اسلامی تنها به پیشرفتهای مادی و سختافزاری محدود نیست، بلکه فضایی را فراهم میکند که انسان بتواند همزمان از نظر مادی و معنوی رشد کند.
حجتالاسلام رودگر با اشاره به تقسیم تمدن اسلامی به دو بخش سختافزاری و نرمافزاری افزود: بخش سختافزاری شامل علم، صنعت، اقتصاد، سیاست، اقتدار و فناوری است و بخش نرمافزاری، سبک زندگی اسلامی را در همه عرصههای خانواده، آموزش، اقتصاد، فرهنگ، روابط اجتماعی و اخلاق دربرمیگیرد. وی تصریح کرد: معنویت، چتری فراگیر بر همه این عرصههاست و به تمامی ابعاد زندگی جهت میدهد.
عضو هیأت علمی پژوهگاه با اشاره به مبانی الگوی اسلامی ـ ایرانی پیشرفت در اندیشه رهبر شهید، اظهار داشت: معظمله برای این الگو چهار محور اساسی شامل معنویت، فکر، علم و زندگی را ترسیم کردهاند که در این منظومه، معنویت نقش زیربنایی و فراگیر دارد و همچون چتری بر سه محور دیگر سایه میافکند و به همه آنها جهت میدهد.
وی با تأکید بر اینکه در اندیشه اسلامی هیچ تقابلی میان معنویت و عرصههای مختلف زندگی وجود ندارد، اظهار داشت: در منظومه فکری رهبر شهید، میان معنویت و علم، سیاست، اقتصاد، امنیت و پیشرفت، دوگانگی وجود ندارد و معنویت، بستر هدایت همه این حوزههاست، نه رقیب یا مانع آن.
عضو هیأت علمی پژوهگاه «معنویت تمدنی» را معنویتی کنشگر، عدالتخواه، مبتنی بر هدایت، فطرت و ولایت دانست و گفت: این نوع معنویت با هدف تحقق حیات طیبه و شکلگیری مدینه فاضله اسلامی، بر پایه نظام «امامت و امت» استوار است؛ نظامی که ریشه در بعثت، غدیر و عاشورا دارد و در عصر حاضر امتداد آن در نظریه ولایت فقیه قابل تبیین است.