مسجد باید به مرکز حل مسائل فرهنگی و اجتماعی محله تبدیل شود

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در چهارمحال و بختیاری، حجت‌الاسلام والمسلمین سید ابوالحسن فاطمی، نماینده ولی‌فقیه در استان چهارمحال و بختیاری و امام جمعه شهرکرد در گفتگویی به مناسبت دهه فرهنگی تکریم مساجد و ترویج معارف نماز پاسخگوی سوالات بود. این گفتگو را با هم می‌خوانیم.

* با توجه به نام‌گذاری دهه فرهنگی مساجد و ترویج معارف نماز، اهمیت برگزاری این دهه را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: مسجد در فرهنگ اسلامی تنها محل اقامه نماز نیست، بلکه پایگاه اصلی تربیت، معرفت، همدلی و رشد اجتماعی جامعه اسلامی است. اختصاص دهه‌ای برای توجه ویژه به مساجد و ترویج معارف نماز، فرصتی ارزشمند برای بازخوانی جایگاه مسجد و تقویت فرهنگ نماز در جامعه است.

*چرا مسجد را می‌توان مهم‌ترین پایگاه ترویج فرهنگ نماز دانست؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: نماز و مسجد پیوندی ناگسستنی دارند. مسجد محیطی معنوی و تربیتی است که انسان را به خداوند نزدیک می‌کند و زمینه حضور مؤمنانه و آگاهانه مردم را فراهم می‌سازد. اگر مسجد فعال و پویا باشد، فرهنگ نماز نیز در جامعه رونق بیشتری خواهد گرفت.

* برای جذب نسل نوجوان و جوان به مسجد چه اقداماتی باید انجام شود؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: باید مسجد را برای نسل جوان به محیطی جذاب، صمیمی و اثرگذار تبدیل کنیم. نوجوان و جوان باید احساس کند مسجد خانه اوست و در آن دیده و شنیده می‌شود. استفاده از ظرفیت جوانان در برنامه‌ریزی، فعالیت‌های فرهنگی، هنری، ورزشی و اجتماعی مسجد و توجه به نیازهای فکری آنان بسیار مهم است.

*نقش ائمه جماعات در رونق‌بخشی به مساجد چیست؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: امام جماعت محور هدایت و انسجام مسجد است. امام جماعت باید علاوه بر اقامه نماز، ارتباط مستمر و صمیمی با مردم، خانواده‌ها، نوجوانان و جوانان داشته باشد و با رفتار و اخلاق خود الگوی عملی برای جامعه باشد. مسجد زمانی موفق است که امام جماعت در متن زندگی مردم حضور داشته باشد.

* خانواده‌ها چه نقشی در نهادینه‌سازی فرهنگ نماز در فرزندان دارند؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: خانواده نخستین مدرسه تربیت دینی است. اگر پدر و مادر خود به نماز اهمیت دهند و فرزندان را با محبت و رفتار صحیح با نماز آشنا کنند، زمینه شکل‌گیری یک ارتباط پایدار با نماز فراهم می‌شود. نماز نباید صرفاً به عنوان یک تکلیف به کودک معرفی شود، بلکه باید شیرینی ارتباط با خداوند برای او تبیین شود.

* آیا برای ترویج نماز باید از شیوه‌های جدید و ابزارهای نوین استفاده کرد؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: حتماً. اصول و حقیقت نماز ثابت است، اما شیوه‌های تبلیغ و آموزش می‌تواند متناسب با شرایط روز تغییر کند. بهره‌گیری از فضای مجازی، تولید محتوای جذاب، هنر، رسانه، فیلم، پویانمایی و ابزارهای نوین می‌تواند در انتقال معارف نماز به نسل جدید بسیار مؤثر باشد.

* مهم‌ترین آسیب در زمینه ترویج فرهنگ نماز چیست؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: یکی از آسیب‌ها این است که گاهی نماز را صرفاً به یک وظیفه اداری یا برنامه رسمی تبدیل می‌کنیم. نماز باید به عنوان یک نیاز روحی و ارتباط عمیق انسان با خدا معرفی شود. هرچه معرفت انسان نسبت به نماز بیشتر شود، حضور او در نماز نیز آگاهانه‌تر و با انگیزه بیشتری خواهد بود.

*مساجد چگونه می‌توانند در کاهش آسیب‌های اجتماعی نقش‌آفرینی کنند؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: مسجد اگر فعال، مردمی و مسئله‌محور باشد، می‌تواند در پیشگیری از بسیاری از آسیب‌های اجتماعی نقش داشته باشد. حمایت از خانواده‌ها، مشاوره، کمک به نیازمندان، ارتباط با نوجوانان و جوانان و ایجاد فضای سالم و معنوی از ظرفیت‌هایی است که باید بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد.

*چه ارتباطی میان نماز و تربیت نسل آینده وجود دارد؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: نماز یکی از مهم‌ترین عوامل تربیتی است. نماز به انسان نظم، مسئولیت‌پذیری، توجه به خدا، مراقبت از رفتار و احساس مسئولیت اجتماعی می‌آموزد. اگر بتوانیم نماز را با زبان صحیح و متناسب با سن کودکان و نوجوانان معرفی کنیم، در حقیقت برای تربیت نسلی مؤمن، مسئول و اخلاق‌مدار سرمایه‌گذاری کرده‌ایم.

*نقش آموزش و پرورش در ترویج فرهنگ نماز را چگونه می‌بینید؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: آموزش و پرورش نقش بسیار مهمی دارد؛ زیرا بخش زیادی از شخصیت و هویت دانش‌آموزان در مدرسه شکل می‌گیرد. حضور مدیران و معلمان در نماز جماعت، توجه به نمازخانه‌های مدارس، برنامه‌های جذاب تربیتی و مشارکت دادن دانش‌آموزان در فعالیت‌های نماز می‌تواند تأثیر زیادی داشته باشد.

* آیا صرفاً افزایش تعداد نمازگزاران را می‌توان شاخص موفقیت در ترویج نماز دانست؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: افزایش حضور در نماز جماعت مهم است، اما هدف اصلی، تعمیق معرفت و ایجاد ارتباط قلبی و آگاهانه با نماز است. باید تلاش کنیم نماز در زندگی انسان اثر تربیتی داشته باشد و آثار آن در اخلاق، رفتار، مسئولیت‌پذیری و روابط اجتماعی او دیده شود.

* برای فعال‌تر شدن مساجد استان چهارمحال و بختیاری چه پیشنهادی دارید؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: باید از ظرفیت خود مردم، جوانان، بانوان، روحانیون، هیئت‌های مذهبی، کانون‌های فرهنگی و دستگاه‌های فرهنگی استفاده شود. هر مسجد باید متناسب با ظرفیت و نیاز محله خود برنامه داشته باشد و مسجد محله باید به مرکز حل مسائل فرهنگی و اجتماعی همان محله تبدیل شود.

*چه انتظاری از دستگاه‌های اجرایی در دهه فرهنگی مساجد و ترویج معارف نماز دارید؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: انتظار می‌رود دستگاه‌های اجرایی موضوع نماز و مسجد را در حد یک برنامه مناسبتی دنبال نکنند، بلکه آن را به یک اولویت فرهنگی مستمر تبدیل کنند. حمایت از برنامه‌های مساجد، توجه به نماز جماعت ادارات، پشتیبانی از ائمه جماعات و استفاده از ظرفیت کارکنان و خانواده‌های آنان در برنامه‌های فرهنگی ضروری است.

*نقش رسانه‌ها در ترویج فرهنگ نماز و معرفی فعالیت‌های مساجد چیست؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: رسانه‌ها می‌توانند با روایت درست و جذاب از نماز و فعالیت‌های مساجد، الگوهای موفق را به جامعه معرفی کنند. لازم است به جای پرداختن صرف به برنامه‌های رسمی، داستان‌های واقعی از اثرگذاری مسجد، نماز و فعالیت‌های مؤمنانه مردم روایت شود. رسانه می‌تواند امید، انگیزه و مشارکت اجتماعی ایجاد کند.

*پیام پایانی حضرتعالی به مردم، ائمه جماعات و فعالان فرهنگی مساجد در این دهه چیست؟

حجت‌الاسلام والمسلمین فاطمی: مسجد خانه خدا و سنگر معنویت و تربیت جامعه است. از همه ائمه جماعات، هیئت‌های امنا، خادمان مساجد، فعالان فرهنگی، خانواده‌ها و به‌ویژه جوانان و نوجوانان انتظار داریم برای رونق مساجد و ترویج فرهنگ نماز با جدیت تلاش کنند. باید کاری کنیم که مسجد همواره زنده، پویا، مردمی و محل حضور نسل جدید باشد. اگر نماز در جامعه تقویت شود، بسیاری از فضائل اخلاقی و اجتماعی نیز تقویت خواهد شد. امیدواریم این دهه آغاز حرکتی مستمر و ماندگار برای اعتلای فرهنگ مسجد و نماز در استان چهارمحال و بختیاری باشد.