امر به معروف و نهی از منکر ضامن سلامت جامعه است

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در آذربایجان شرقی، حجت‌الاسلام والمسلمین احمد مطهری‌اصل، نماینده ولی‌فقیه در آذربایجان شرقی و امام جمعه تبریز، در دیدار اعضای مجمع رهروان امر به معروف و نهی از منکر منطقه شمالغرب کشور، با تبیین اهمیت این فریضه در نظام معارف دینی، بر ضرورت توجه عمیق‌تر به ابعاد اجتماعی، فقهی و فرهنگی امر به معروف و نهی از منکر تأکید کرد.

وی با بیان اینکه عبادات و اعمال عبادی در دین مبین اسلام دارای درجات و حلاوت‌های متفاوتی هستند، اظهار داشت: برخی عبادات همچون نماز، صدقه و انجام کارهای خیر، آرامش و شیرینی معنوی خاصی برای انسان به همراه دارند و حتی عباداتی مانند حج و روزه نیز با وجود سختی‌های ظاهری، لذت و التذاذ روحی خود را دارند.

نماینده ولی‌فقیه در آذربایجان شرقی افزود: فریضه امر به معروف و نهی از منکر از این جهت متفاوت است که انسان در میدان عمل ممکن است با تلخی و دشواری مواجه شود؛ چراکه فرد تذکر دهنده گاهی در برابر رفتارهای غیرمنطقی قرار می‌گیرد و حتی ممکن است با بی‌مهری، تندی و واکنش نامناسب مخاطب مواجه شود، اما در چنین شرایطی نیز باید کرامت انسانی و حلم و اخلاق اسلامی را حفظ کند.

حجت‌الاسلام والمسلمین مطهری‌اصل با اشاره به اینکه دشواری این فریضه در افزایش پاداش آن نقش دارد، تصریح کرد: ارزش و عظمت اجر امر به معروف و نهی از منکر به دلیل همین سختی‌ها و ضرورت صبر و تحمل در مسیر انجام تکلیف است.

وی ادامه داد: نماز و روزه در درجه نخست در ساختن و تربیت فرد نقش دارند، اما آن فریضه‌ای که جامعه را قوام می‌بخشد، از فساد و تباهی جلوگیری می‌کند و زمینه اصلاح ساختار اجتماعی را فراهم می‌سازد، امر به معروف و نهی از منکر است.

امام جمعه تبریز خاطرنشان کرد: در معارف اهل‌ بیت(ع) نیز بر این حقیقت تأکید شده است که اقامه احکام الهی در بستر جامعه سالم و نظام اسلامی عادلانه امکان تحقق پیدا می‌کند و از این منظر، امر به معروف و نهی از منکر جایگاهی اساسی در سلامت اجتماعی و دینی جامعه دارد.

ضرورت شناخت دقیق احکام و مراتب امر به معروف

نماینده ولی‌فقیه در آذربایجان شرقی با تأکید بر ضرورت شناخت عمیق و رعایت دقیق احکام شرعی در اجرای این فریضه گفت: امر به معروف و نهی از منکر نیازمند آگاهی نسبت به مصادیق معروف و منکر و شناخت صحیح شرایط و مراتب آن است و نمی‌توان بدون دانش و دقت لازم در این عرصه اقدام کرد.

وی افزود: آمران به معروف و ناهیان از منکر باید توجه داشته باشند که اصرار نابجا بر یک امر مستحب، نباید به عاملی برای دور شدن افراد از دین یا ایجاد منکر دیگری تبدیل شود؛ ازاین‌رو رعایت حکمت، اخلاق، شرایط و مراتب شرعی در اجرای این فریضه ضروری است.

حجت‌الاسلام والمسلمین مطهری‌اصل ادامه داد: تذکر زبانی باید با نرمی، دلسوزی و مشفقانه انجام شود و آمران به معروف ضمن شناخت مراتب شرعی این فریضه، باید شرایطی همچون حفظ آبروی مؤمنان و احتمال تأثیرگذاری را نیز مورد توجه قرار دهند.

وی تأکید کرد: امر به معروف و نهی از منکر اگر بدون شناخت دقیق احکام و بدون رعایت موازین اخلاقی و شرعی انجام شود، ممکن است نتیجه مطلوب را به همراه نداشته باشد؛ بنابراین فعالان این عرصه بیش از هر چیز به آموزش، بصیرت، صبر و رفتار حکیمانه نیاز دارند.

مهجوریت تاریخی امر به معروف نیازمند جبران است

نماینده ولی‌فقیه در آذربایجان شرقی با اشاره به مهجوریت تاریخی این فریضه در جامعه اسلامی اظهار داشت: در سده‌های گذشته، امر به معروف و نهی از منکر تا حدودی مورد غفلت قرار گرفته و ابعاد فقهی و اجتماعی آن آن‌گونه که باید مورد توجه قرار نگرفته است.

وی افزود: تقلیل این فریضه به برخی حوزه‌های محدود موجب شده است اهمیت و کارکرد اجتماعی آن به‌صورت کامل برای مردم و حتی برخی مسئولان تبیین نشود، در حالی که امر به معروف و نهی از منکر یک وظیفه عمومی و از ارکان سلامت جامعه اسلامی است.

حجت‌الاسلام والمسلمین مطهری‌اصل خاطرنشان کرد: پس از پیروزی انقلاب اسلامی تلاش‌هایی برای احیای این فریضه و تبیین ابعاد آن صورت گرفته و دروس و مباحث ارزشمندی از سوی فقهای برجسته مطرح شده است، اما همچنان نیازمند نظام‌سازی علمی، تبیین دقیق فقهی و فرهنگ‌سازی گسترده در میان مردم و مسئولان هستیم.

وی گفت: باید به نقطه‌ای برسیم که امر به معروف و نهی از منکر به‌عنوان یک وظیفه همگانی و نه مسئولیت گروهی خاص در جامعه شناخته شود و هر فرد مؤمن، در چارچوب شرع و قانون، نسبت به سلامت دینی و اخلاقی جامعه احساس مسئولیت کند.

فعالان امر به معروف از موانع و بی‌مهری‌ها دلسرد نشوند

امام جمعه تبریز در بخش پایانی سخنان خود با دعوت فعالان عرصه امر به معروف و نهی از منکر به صبر و استقامت اظهار داشت: کسانی که در این مسیر مجاهدت می‌کنند نباید از موانع، دشواری‌ها و عدم همراهی برخی افراد دلسرد شوند.

وی با اشاره به وعده‌های الهی در قرآن کریم تصریح کرد: انسان وظیفه دارد تکلیف خود را به‌صورت مخلصانه انجام دهد و نتیجه نهایی را به خداوند متعال واگذار کند؛ چراکه هدایت دل‌ها، نصرت دین و پیروزی حق در اختیار خداوند است.

حجت‌الاسلام والمسلمین مطهری‌اصل با استناد به آیه شریفه «إِنَّ الأَمْرَ كُلَّهُ لِلَّه» افزود: گردش امور به دست خداوند متعال است و مؤمن نباید در مسیر انجام تکلیف دچار یأس شود؛ بلکه باید با توکل بر خدا، اخلاص، صبر و استقامت به وظیفه خود عمل کند.

وی تأکید کرد: مجاهدان عرصه امر به معروف و نهی از منکر باید بدانند که ممکن است مسیر انجام این تکلیف با سختی و تلخی همراه باشد، اما دشواری مسیر نباید موجب ترک وظیفه شود؛ چراکه آنچه از انسان خواسته شده، انجام مخلصانه تکلیف است و نصرت و نتیجه نهایی به اراده الهی وابسته است.