دخالت مستقیم یک مرجع تقلید

دخالت مستقیم یک مرجع تقلید
طرح استاد محوری و سامان دیگری بخشیدن به بخشی از برنامه های درسی حوزه های علمیه، موافقت ها و مخالفت هایی را در میان طلاب و اساتید در بر داشت. امری که در میان مخالفت چند تن از مراجع خصوصا حضرات آیات صافی گلپایگانی و مکارم شیرازی مجال تحقق نیافت. حضرت آیت الله مکارم شیرازی در هفته گذشته در دیدار با گروهی از مخالفان این طرح، با اشاره به ضرورت حفظ سنت حوزه در دروس آزاد که وجه متمایز کننده این نهاد آموزشی از دیگر نهادها است، طرحی را مطرح کرد که به نوعی جمع بین نظرات موافقان و مخالفان در این زمینه بود. یک روز بعد از انتشار این سخنان، این مرجع تقلید فعالیت های شورای مدیریت حوزه های علمیه و نیز مدیر حوزه های علمیه در این زمینه را کافی ندانسته و با انتشار نامه ای که از سوی دفتر وی خطاب به آیت الله مقتدایی، مدیر حوزه های علمیه تنظیم شده بود، مستقیما این طرح را ملغی نمود. الغای این طرح اگر چه برخی نارضایتی ها را نیز در میان طلاب به وجود آورده است اما به نظر می رسد باید این طرح را همانگونه که در نامه حضرت آیت الله مکارم شیرازی آمده است، پایان یافته تلقی کرد.
هفته پر کار معاونت تبلیغ حوزه
با آغازفصل تابستان و آغاز ایام تعطیلات، مراکز تبلیغی به تکاپوی فعالیت افتادند. در این میان معاونت تبلیغ و آموزشهای کاربردی حوزه علمیه نیز از این شور تبلیغی عقب نماند. فراخوانی اعلام شد که بر اساس آن طلاب خوش صدا فایل صوتی اذان قرائت شده خود را به نشانی www.mobaleghan.com ارسال کنند تا منتخبان برای پخش اذانشان در رادیو و تلویزیون دعوت کنند. کار به این طرح ختم نشد و در طرح بعدی اعلام شد طلابی که توانایی مجریگری و خبرنگاری دارند هم ثبت نام کنند، گویا صدا و سیما ناپرهیزی کرده و پذیرفته که طلاب هم میتوانند مجری و خبرنگار باشند، غافل از این که ارزشهای خبری و عناصر خبر خود مولفههایی مهم در تبلیغ است و طلاب شاید بدون آنکه بدانند هر روز با آنها سر و کار دارند و در عمل به کار میگیرندشان.
ولی در نهایت فرباد معاون تبلیغ و آموزش های کاربردی حوزه بلند شد که طرحهای تبلیغی برای اجرا نیازمند بودجه است، بودجهای که جز اندکی به این بخش اختصاص نمییابد، وی راه کار هم ارائه داد: هزینه یک مربی فوتبال به این بخش اخصاص یابد. البته آقای نبوی منظور خود را از این مربی مشخص نکرد که آیا منظورش کارلوس کیروش است یا غلامحسین پیروانی. به هر حال مسؤولان باید این نکته را بدانند برای بهبود وضعیت فرهنگی کشور بهترین، موثرترین و کم هزینه ترین راه توجه جدی به حوزههای علمیه است، نهادی که به وظیفه ذاتی خود یعنی نشر دین عمل خواهد کرد، چه مسوؤلان حمایت کنند و چه هزینه بیت المال را صرف نمایشگاه برخی بازیگران کنند.
اصل اخلاق در مرکز بزرگ علمی جهان
برای تعریف «زیستن مطلوب و انسانی» همیشه پای«اخلاق» به میان میآید، همان چیزی که بیشتر از نبودش میگویند تا از وجودش. مراکز مهم علمی جهان سعی کرده اند با علوم انسانی در کنار علومتجربی، نگاه مثبت خود را درباره نیازهای روحی و روانشناسانه انسان ابراز کنند. اما آنچه که با نگاه به خروجیهای این مراکز و تأثیری که دانشمندان بزرگ بر محیط و اقلیم خویش دارند، میبینیم، تجربه انسانی و قدرت فیزیکی بر شرافت اخلاق حکومت می کند، به این دلیل که امروزه فرار از ظلم جهانی شعاری فراگیر شده است تا جایی که هنوز ملل نتوانستهاند به حقوق مسلم و حتی ابتدایی خود دست یابند؛ این آسیب بزرگ پیامد جدا انگاشتن حقیقی علم از اخلاق از سوی مراکز علمی و پژوهشی جهان است و همچنین پیامد نمادین انگاشتن علوم انسانی در مراکز علمی است؛ علومی که نمیتواند با تجربه به حقیقت انسان پیببرد و هم نمیتواند در بستر جامعه انسانی مددرسان انسانآسیبپذیر باشد. این بار استاد اخلاق حوزه علمیه قم در گردهمایی سه روزه استادان اخلاق حوزههای علمیه کشور به نقطه فصل میان حوزه و دیگر مراکز علمی اشاره کرد و گفت: توجه جدی به اخلاق، ویژگی حوزه علمیه در بین مراکز علمی است. آنچه که در این جا اشاره بدان ضروری است، تأثیرگذاری دانشمندان این مرکز بزرگ علمی در جامعه است که دکتر ولایتی نیز در این همایش به آن اشاره کرد و دغدغه امورات مردم را جزء مسائل جدا نشدنی حوزههای علمیه برشمرد. بنابراین میتوان گفت علوم انسانی و تجربی امروزی برای بار یافتن به اثرگذاری فراگیر اجتماعی و انساندوستانه ناچاراند به ضابطههای«علوم وحیانی» تن دهند.
هفت هزار سهمیه عمره داغ برای طلاب
چندسالی است با اجرای طرحی برای طلاب و روحانیون حوزههای علمیه هم سهمیهای برای سفر زیارتی عمره اختصاص داده شده است، طرحی که با استقبال طلاب رو به رو شد و باعث شد آنها به صورت عملی با آنچه در کتاب حج شرح لمعه خوانده بودند به صورت عملی آشنا شوند و از فضای معنوی مکه و مدینه توشهای برای سالهای تحصیل و زندگی خود بر دارند، هرچند برخی منتقدند که چرا گرمترین ماههای سال برای اعزام کاروانهای عمره طلاب انتخاب شده، ولی برخی دیگر همین را نیز فرصت مغتنمی میدانند و میگویند باید خدا را شکر کرد که بلاخره طلاب هم دیده شدند. امسال این سهمیه به هفتهزار نفر ارتقا یافته که پنج هزار به طلاب برادر و دو هزار به طلاب خواهر اختصاص یافته است.
پدیده ای جدید در سفرهای تبیلغی
تبلیغ و سفرهای تبلیغی سنت قدیمی و زیبای حوزه های علمیه است که برای احیای دین خدا و آشنا نمودن مردم با احکام و معارف الهی انجام می گرفته است. این فعالیت های تبلیغی در حوزه های علمیه به افراد خاصی اختصاص نداشته و تمامی طلاب و فضلایی که در خود توانایی تبیلغ را می بینند در موسم های خاص تبلیغی مانند محرم و صفر و نیز ایام فاطمیه به این سفرهای تبلیغی می روند. البته ناگفته پیداست که بالا رفتن سن و نیز برخی قواعد دست و پاگیر اجتماعی موجب می شود که مراجع تقلید کمتر موفق به سفر به استانهای دیگر شوند و بیشتر جلسات و دیدارهای خود را در قم برگزار کنند، اما در این میان حضرت آیت الله نوری همدانی نصاب جدیدی را در زمینه سفرهای تبلیغی، خصوصا در دو سال اخیر از خود به جای گذاشته و با سفرهای به استان های مختلف (از جمله کرمان، گیلان، مازندران، آذربایجان غربی، البرز، خراسان شمالی)به برگزاری دیدارها و جلسات مختلفی با اقشار مختلف مردم اقدام کرده است. امری که با استقبال خوب مردم نیز مواجه گردیده است. البته سفرهای تبلیغی این مرجع تقلید به همینجا ختم نشده و وی به سفرهای تبلیغی خارج از کشور، خصوصا کشورهای اسلامی نیز اقدام کرده است که پدیده ای جدید در این زمینه به حساب می آید. بعد از سفر سال گذشته حضرت آیت الله نوری همدانی به تانزانیا، این مرجع تقلید عصر روز چهارشنبه هفته گذشته سفر تبلیغی دیگری را به کنیا آغاز کرد.
گنه کرد در بلخ آهنگری.....
با بالاگرفتن حملات رژیم بحرین به مردم بی گناه و غیر مسلح و گسترش فشار بر اقشار مختلف در این کشور، بسیاری از علما و فرهیختگان جهان اسلام را به واکنش و محکوم کردن این جنایات واداشت. در این میان اما برخی دولت ها چنان برخوردهایی با این دلسوزان جهان اسلام انجام دادند که روی جنایت کاران بحرینی را سفید کردند. وزارت اطلاع رسانی کشور کویت در اقدامی عجیب، از «احمد راسم النفیس» اندیشمند شیعه مصر به دلیل انتشار مقاله وی در حمایت از ملت مظلوم و بی دفاع بحرین در یکی از نشریه های این کشور شکایت کرد. تنها مطلبی که راسم النفیس مطرح کرده بود، این بود: "برخی از افراد خود را نسبت به قرآن کریم و سنت رسول خدا (ص) اولی می دانند، لیکن اقدامات وحشیانه ای که مرتکب می شوند و به کشتار مردم می پردازند هیچ ارتباطی با کتاب و پیامبر خدا و حتی ارزش های بوداییان ندارد."
بولیوی از علی می گوید
اگر تا پیش از این از جرج جرداق مسیحی درباره امیرالمومنین و نهج البلاغه می شنیدیم شاید اشکال از ما بوده که این میراث بزرگ بشر یعنی نهج البلاغه را در طول قرون و اعصار در کنج کتابخانه ها نگه داشته ایم و از عرضه و ترجمه و شرح آن به زبان های مختلف غفلت کرده ایم. خوئن کارلوس نویسنده برجسته بولیویایی و استاد دانشگاه اما به ارزش این گنجینه پی برده و در این باره چنین معتقد است: "بسیار شگفت انگیز و متعجبم که چگونه یک نامه کوچک من را مجذوب خودش کرده است و شخصیتی مانند امام علی علیه السلام در دستوراتی مشکلات حکومت های امروزی را حل می کند." این سخنان آغازی شد برای راه اندازی کرسی تدریس نامه امام علی (ع) به مالک اشتر در دانشگاه های بولیوی.
/گ/