دو هزار آیه قرآن مربوط به علوم انسانی است

به گزارش سرویس پیشخوان خبرگزاری رسا، حجت الاسلام رضایی اصفهانی، عضو هیئت علمی جامعةالمصطفی(ص) العالمیه در حاشیه برپایی پانزدهمین المپیاد بین‌المللی قرآن و حدیث جامعةالمصطفی(ص) العالمیه که در مجتمع فرهنگی اهل البیت(ع) برگزار شد، با بیان این مطلب تصریح کرد: قرآن پاسخگوی همه نیازهای بشری است و به همه ابعاد وجودی انسان توجه دارد، زیرا هدایت قرآنی هدی للناس و هدی للمومنین است و قرآن بیشترین سخن را درباره علوم انسانی دارد.

وی ادامه داد: 350 آیه قرآن درباره مباحث پزشکی است و آیات زیادی به صورت صریح و غیرصریح می‌توان درباره علوم مختلف استخراج کرد، اما باز هم بیشترین آیات درباره علوم انسانی است و بیش از دو هزار آیه علمی درباره علوم انسانی است و پیش‌بینی می‌شود، در قرن 21 بیشترین چالش میان قرآن و علوم انسانی صورت گیرد.

رضایی اصفهانی بیان کرد: این چالش به علت این است که قرآن بر مبنای خدامحوری است، اما علوم انسانی مبتنی بر انسان محوری، سکولاریسم است و تنها راه حل این چالش، بازگشت به قرآن و پایه‌ریزی علوم انسانی مبتنی بر قرآن است.

وی ادامه داد: رابطه میان قرآن و علوم انسانی که مدنظر ما است، رابطه تقابلی نیست، بلکه رابطه تعاملی از نوع سازگاری است، هم علوم انسانی در فهم و تفسیر قرآن مفید است و هم قرآن در علوم انسانی نقش جهت‌دهی و بازسازی آن علوم را می‌تواند ایفا کند.

رضایی اصفهانی تصریح کرد: در نگاه سنتی که تفسیر کشاف و فخر رازی نمونه‌ای از آن‌ها است، ممکن است به طور مثال علوم تربیتی برداشت نشود، اما اگر از علوم تربیتی در فهم قرآن استفاده کنیم، حتی می‌توان تفسیر تربیتی، اقتصادی، سیاسی و ... نیز نوشت.

مدیر گروه قرآن و حدیث جامعةالمصطفی(ص) العالمیه عنوان کرد: کمک به نظام‌سازی در عرصه‌های مختلف، کمک به رفع توهمات تعارض قرآن و علم تأثیراتی است که علوم می‌توانند بر قرآن داشته باشند، ضمن اینکه جهت‌دهی به مبانی، اهداف و توسعه و اصلاح روش‌های علوم انسانی و نظریه‌پردازی در حوزه‌های علوم انسانی که منتهی به علم می‌شود تأثیری است که قرآن بر سایر علوم دارد.

عضو هیئت علمی جامعة المصطفی(ص) العالمیه با بیان اینکه درباره مباحث تفسیر موضوعی قرآن می‌‌توانیم از چهار روش استفاده کنیم، به تشریح این روش‌‌ها پرداخت و گفت: یک شیوه، روش تفسیر موضوعی درون قرآنی است، این شیوه‌‌ای مرسوم بوده است که بسیاری از بزرگان و معاصران چه شیعه و چه سنی بر این اساس کتاب‌های زیادی را نوشته‌‌اند.

مدیر گروه قرآن و حدیث جامعة‌‌المصطفی(ص) ‌العالمیه ادامه داد: در این روش موضوعی را از درون قرآن می‌‌گیرند و آیات موافق و مخالف را مورد بررسی قرار می‌‌دهند و سپس جمع‌‌بندی و نتیجه‌‌گیری می‌‌شود که این روش دارای نکات مثبت و دارای نقاط ضعفی است.

وی شیوه دوم برای تفسیر قرآن را تفسیر موضوعی برون قرآنی دانست و بیان کرد: این شیوه به شیوه قرآنی شهید صدر معروف است،‌ که طی آن موضوع را از بیرون می‌‌گیریم و به قرآن عرضه کنیم و از قرآن پاسخ می‌‌‌ طلبیم و در این زمینه آیات موافق و مشابه بررسی و نتیجه‌‌گیری می‌‌شود.

حجت الاسلام رضایی ‌اصفهانی با بیان اینکه شیوه سوم، تفسیر موضوعی تطبیقی است، یادآوری کرد: در این روش موضوعی را از قرآن می‌‌گیریم و با موضوع دیگری با هم مقایسه و بررسی می‌کنیم، در این شیوه موارد وفاق و خلاف دو نظر گرفته و با هم مقایسه و تحلیل می‌‌شود.

به گزارش ایکنا، وی تفسیر موضوعی میان رشته‌‌ای را چهارمین روش در تفسیر موضوعی قرآن برشمرد و تصریح کرد: در این روش مواضع خلاف و وفاق آیات گرفته و بررسی می‌‌شود و سپس مرحله نظریه‌‌پردازی صورت می‌‌گیرد که این روش تأثیرگذارترین روش در تفسیر موضوعی قرآن است. /د103