نگاهی به نقش تاریخی علمای شیراز در مقابله با کشف حجاب رضاخانی
به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا در فارس، دیماه ۱۳۱۴ در تاریخ معاصر ایران با سیاست تحمیلی «کشف حجاب اجباری» گره خورده است؛ سیاستی که نه تنها پوشش ظاهری زنان را هدف گرفت، بلکه در حقیقت، هویت دینی جامعه و پیوند مردم با سنتهای ریشهدار اسلامی را نشانه رفت. در این میدان، شیراز ـ شهر فرهنگ و دیانت و حرم احمدبنموسی(ع) ـ نقشی کمتر گفتهشده اما بسیار اثرگذار دارد.
روحانیون برجسته شیراز با صراحت و شجاعت اعلام کردند که کشف حجاب اجباری نه تنها مغایر با حکم شرع است، بلکه در حکم تعرض به کرامت زن مسلمان و حمله به بنیان خانواده است. منبرها، جلسات درس و دیدارهای محدود خانگی به پایگاههای آگاهیبخش تبدیل شد و مردم را نسبت به ماهیت این سیاست آگاه کرد.
بازاریان متدیّن، هیأتهای مذهبی و خانوادههای دیندار شیراز نیز در کنار علما ایستادند. آنان با حفظ حجاب در فضاهای خانگی و مذهبی، پرهیز از هنجارشکنی فرهنگی و حتی بستن مقطعی برخی کسبوکارها، پیام روشنی به حاکمیت وقت دادند: حجاب یک «پوشش» صرف نیست؛ هویت، غیرت دینی و عهد تاریخی این ملت با اهلبیت(ع) است.
حکومت وقت با فشار اداری و پلیسی تلاش کرد صدای اعتراض را خاموش کند؛ احضار علما، مراقبت سختگیرانه از منبرها و محدودسازی فعالیتهای دینی بخشی از این فشار بود. اما آنچه در نهایت باقی ماند، نه سیاست تحمیلی کشف حجاب، که پایداری مردم و روحانیت بود. تاریخ گواهی میدهد که آن تصمیم شتابزده، پایدار نماند؛ اما فرهنگ دینی جامعه و غیرت ایمانی مردم فارس همچنان زنده و پویاست.
مقاومت مردم و علما در شیراز نشان داد که هویت اسلامی با فرمان اداری زدوده نمیشود و فشار سیاسی نمیتواند ایمان را از دلها بیرون کند. امروز که بار دیگر مسئله حجاب و عفاف در کانون توجه جامعه قرار دارد، مرور آن تجربه تاریخی پیام روشنی دارد؛ تداوم عفاف و حجاب نه با تحمیل بیرونی و نه با سستی فرهنگی، بلکه با بصیرت دینی، استحکام خانواده، حکمت حوزههای علمیه و حضور آگاهانه مردم حفظ میشود.