موفقیت بزرگ ایران در درمان پارکینسون با سلولهای بنیادی
انسیه حاجیزاده؛ مدیر مرکز توسعه فناوری محصولات سلولی پیشرفته پژوهشگاه رویان در گفتوگو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم با تشریح پیچیدگیهای درمان پارکینسون، از موفقیت محصول «دوپاسل» در فاز مطالعات حیوانی خبر داد و گفت: تست این محصول روی میمونها موفقیتآمیز بوده است و حیوانات بیمار پس از درمان به زندگی عادی بازگشتهاند.
حاجیزاده با تأکید بر پیچیدگی بیماری پارکینسون و اهمیت محصول «دوپاسل» گفت: بحث «دوپاسل» و بیماری پارکینسون بحث بسیار عمیقی است؛ افراد زیادی با آن درگیر هستند و عمدتاً درمان خاصی هم ندارد، یعنی بیماران با درهای بسته مواجه میشوند، شاید بتوان گفت این موضوع دقیقاً در راستای همان رسالت ماست که میگوییم به حوزه بیماریهای صعبالعلاج ورود کردهایم.
وی افزود: بیماری پارکینسون اولاً با توجه به پیری جمعیتی که در ایران در حال رخدادن است، شیوع آن رو به افزایش است و ثانیاً بیماری صعبالعلاجی است. داروهایی که بهصورت روتین برای بیماران استفاده میشود، فقط میتواند بخش خیلی کمی از علائم را پوشش دهد؛ این داروها عموماً قدرت شناختی را اصلاح نمیکنند و بسیاری از حرکاتی را که دچار مشکل شده است، زیاد اصلاح نمیکنند و به همین دلیل سیر معیوب این بیماری ادامه دارد.
مدیر مرکز توسعه فناوری محصولات سلولی پیشرفته رویان با معرفی محصول «دوپاسل» بهعنوان یکی از دستاوردهای شاخص این مرکز تصریح کرد: محصول «دوپاسل» که با تلاش محققین رویان و پس از سالها کار تولید شده، در حقیقت همان سلول بنیادی جنینی است که به سلول نورون دوپامینرژیک (تولیدکننده دوپامین) تمایز داده شده است.
وی ادامه داد: در شرایطی که فرد دچار بیماری پارکینسون شده است و این سلولهای عصبی در مغزش تحلیل رفتهاند، با تولید این سلولها در آزمایشگاه و پیوند به داخل مغز بیمار، علائم بیماری میتواند کمکم از بین برود، و قدرت شناخت و توانایی حرکتی بیمار بهتر شود.
حاجیزاده با اشاره به موفقیتآمیز بودن تستهای حیوانی این محصول بیان کرد: این محصول (دوپاسل) سالهای طولانی است که در حیوانات تست میشود؛ مشخصاً در حیوانی مثل میمون که از نظر ساختار مغزی و عصبی شباهت کاملاً بالایی به انسان دارد، مدتهاست در حال تست است.
وی در تشریح نتایج این آزمایشها توضیح داد: میمونهایی بودند که تبدیل به «مدل پارکینسون» شدند، یعنی بیماری پارکینسون در میمون ایجاد شد و بعد از آن، این درمان را دریافت کردند. در مدلهایی که درمان را دریافت نکردند، حیوانات بعد از مدتی از بین رفتند؛ اما آنهایی که درمان را دریافت کردند، الآن بعضی از این میمونها هستند که بیش از چندین سال است به زندگی عادیشان برگشتهاند، حرکات معمولی را دارند و از شناخت خوبی برخوردارند.
این مقام مسئول خاطرنشان کرد: محصول «دوپاسل» هماکنون به مرحلهای رسیده است که در فاز کارآزمایی بالینی قرار دارد و باید به تعداد کمی بیمار پیوند شود تا تأییدیههای اولیهاش را به دست بیاورد.
مدیر مرکز توسعه فناوری محصولات سلولی پیشرفته پژوهشگاه رویان در پایان از یک اتفاق مهم در حوزه زیرساختهای پژوهشی خبر داد و گفت: آزمایش روی میمونها در یک مرکز نگهداری میمون در حال انجام است و پژوهشگاه رویان هم بهزودی از «اولین مرکز نخستینسانان کشور» رونمایی خواهد کرد، مرکزی که بهصورت کاملاً استانداردی این حیوانات را نگهداری میکند و روی آنها برای انواع بیماریهای شناختی مطالعه صورت میگیرد.