جنگ نرم و رسانه؛ صیانت از وحدت ملی در برابر ترفندهای دشمن

به گزارش خبرنگار گروه سیره امامین انقلاب خبرگزاری رسا، در ادامه بیانات نوروزی رهبر معظم انقلاب اسلامی، حضرت آیت‌الله سید مجتبی حسینی خامنه‌ای (مدظله‌العالی)، پس از تبیین اهمیت اقتصاد مقاومتی و امنیت ملی، به یکی از حساس‌ترین و خطرناک‌ترین جبهه‌های نبرد با دشمن یعنی «جنگ روانی و رسانه‌ای» پرداختند. ایشان با هوشمندی تمام، نقشه‌های شوم دشمن را برای هدف قرار دادن ذهن و روان مردم افشا کردند و وظایف رسانه‌های داخلی و نخبگان را در این برهه حساس تشریح نمودند. در این یادداشت، به بررسی ابعاد این هشدار جدی و راهکارهای پیشنهادی رهبر انقلاب برای خنثی‌سازی این توطئه می‌پردازیم. 

عملیات روانی؛ سلاح پنهان دشمن 

رهبر معظم انقلاب در بخشی از پیام خود، با اشاره به شکست‌های میدانی دشمن در جنگ‌های نظامی و امنیتی سال ۱۴۰۴، فرمودند: «مسیر دشمن، عملیات رسانه‌ای او است که در این ایام بطور خاص با نشانه‌گیری ذهن و روان آحادی از مردم قصد خدشه در وحدت ملّی و به تبَع در امنیت ملی را دارد.» این بیانگر این واقعیت است که دشمن پس از ناامیدی از تغییر رفتار نظام و مردم از طریق زور و فشار نظامی، اکنون کلیدواژه استراتژی خود را به «جنگ نرم» و «تغییر باورها» تغییر داده است. 

دشمن می‌داند که وحدت ملی، همان دیوار محکمی است که در خرداد و دی ماه و سایر مقاطع سال گذشته، توطئه‌های او را خنثی کرد. حالا او به دنبال این است که از درون این دیوار را بترکاند. هدف او این است که با ایجاد یأس، القای ناامیدی، بزرگ‌نمایی نقاط ضعف و ایجاد شکاف بین اقشار مختلف جامعه، اراده مردم را تضعیف کند. این جنگ روانی، گاهی با انتشار اخبار کذب، گاهی با تحلیل‌های مسموم و گاهی با سوءاستفاده از حوادث طبیعی یا مشکلات اقتصادی انجام می‌شود تا مردم را نسبت به آینده بدبین کرده و آن‌ها را از صحنه دفاع از کشور خارج نماید. 

نکته بسیار مهم و هشداردهنده در سخنان رهبر معظم انقلاب، تأکید بر این مطلب بود که «ما باید مواظب باشیم تا مبادا در اثر سهل‌انگاری و بدست خود ما این قصد شوم تحقق یابد.» این جمله نشان می‌دهد که بزرگترین خطر در جنگ نرم، نفوذ ایده‌های دشمن در ذهنیت خودی‌هاست. گاهی اوقات، بدون اینکه بدانیم، زبان ما، قلم ما یا رفتار ما، در خدمت اهداف دشمن قرار می‌گیرد. 

سهل‌انگاری در اینجا به معنای بی‌توجهی به پیامدهای سخنان نوشتاری و گفتاری است. وقتی یک رسانه داخلی یا یک فرد تأثیرگذار، بدون در نظر گرفتن شرایط حساس کشور، صرفاً به انتقاد منفی می‌پردازد یا ناکامی‌ها را به گونه‌ای برجسته می‌کند که نتیجه‌ای جز ناامیدی و یأس ندارد، عملاً در حال کمک به دشمن برای تضعیف جبهه خودی است. رهبر معظم انقلاب با این بیان، به همه فعالان عرصه فرهنگ و سیاست یادآور شدند که در شرایط جنگ، حتی یک کلمه یا یک تیتر می‌تواند به اندازه یک گلوله اثرگذار باشد و باید از هر اقدامی که باعث تضعیف روحیه مردم می‌شود، پرهیز کرد. 

رسانه‌های داخلی؛ مسئولیت خطیر در حفظ انسجام 

رهبر معظم انقلاب خطاب به رسانه‌های داخلی کشور، با وجود اینکه به تفاوت‌های فکری، سیاسی و فرهنگی موجود در میان آن‌ها اذعان داشتند، توصیه‌ای کلیدی و راهبردی ارائه دادند: «از پرداختن به نقاط ضعف بطور جدی خودداری کنند.» این توصیه به معنای سانسور یا پنهان کردن واقعیت‌ها نیست، بلکه به معنای اولویت‌بندی و حفظ منافع ملی است. 

رسانه‌ها به عنوان چشم‌بین جامعه، وظیفه نظارت و انتقاد سازنده را دارند. اما در شرایطی که دشمن کمین کرده و به دنبال کوچکترین نشانه‌ای برای ضربه زدن است، بزرگ‌نمایی مداوم نقاط ضعف و نادیده گرفتن نقاط قوت و پیشرفت‌ها، نوعی خیانت به امنیت ملی است. رهبر انقلاب فرمودند که در غیر اینصورت، امکان وصول دشمن به مقصودش وجود دارد. یعنی اگر ما نقاط ضعف خودمان را آنقدر پررنگ کنیم که مردم تصور کنند هیچ راه نجاتی وجود ندارد، دشمن به هدفش که همان ایجاد یأس و شکستن وحدت است، خواهد رسید. 

رسانه‌های داخلی باید یاد بگیرند که چگونه «نقد» را از «تخریب» تشخیص دهند. نقد سازنده، با هدف رفع اشکال و پیشرفت کشور مطرح می‌شود و همراه با ارائه راهکار است؛ اما تخریب، تنها هدفش سیاه‌نمایی و زیر سوال بردن اصل نظام و دستاوردهای آن است. در سال ۱۴۰۵، رسانه‌ها باید به سربازان وحدت ملی تبدیل شوند و با دفاع از منافع کشور و برجسته کردن امیدها و توانمندی‌ها، سدی محکم در برابر بمباران رسانه‌ای دشمن بسازند. 

رهبر معظم انقلاب در بخش‌های دیگری از پیام نیز به وحدت عجیب بین مردم با همه تفاوت‌های خاستگاه اشاره کردند. این وحدت، شامل رسانه‌ها و فعالان فضای مجازی نیز می‌شود. اینکه افراد دارای دیدگاه‌های مختلف سیاسی، در دفاع از کیان کشور و امنیت ملی هم‌صدا شوند، نشانه بلوغ سیاسی و ملی است. دشمن تلاش می‌کند این اختلافات را تبدیل به دشمنی‌های مرموز کند، اما هوشیاری رسانه‌ها و نخبگان باید مانع از این سوءاستفاده شود. 

رسانه‌ها باید فضایی را فراهم کنند که در آن، اختلاف سلیقه‌ها به معنای دشمنی تلقی نشود. بلکه همه با هم در یک صف، در برابر توطئه‌های خارجی بایستند. این انسجام رسانه‌ای، بازتابی از انسجام ملت است و قدرت نرم ایران را در سطح منطقه و جهان افزایش می‌دهد. 

نقش مردم در مقابله با جنگ روانی 

علاوه بر رسانه‌ها، مردم نیز در این جنگ نقش اساسی دارند. رهبر انقلاب با تأکید بر اینکه دشمن قصد خدشه در وحدت ملی را دارد، به مردم می‌آموزند که باید هوشیار باشند. مردم باید منبع اخبار خود را بشناسند و به شایعات و اخبار غیرموثق که در فضای مجازی دست‌به‌دست می‌شود، اعتماد نکنند. وقتی مردم با بصیرت باشند و اجازه ندهند اخبار دروغ و تحلیل‌های مسموم، ذهنیت آن‌ها را نسبت به نظام و هموطنانشان تغییر دهد، توطئه دشمن در عملیات رسانه‌ای شکست می‌خورد. 

همچنین، مردم باید با حضور اجتماعی خود، همانطور که در سال ۱۴۰۴ نشان دادند، پیامی روشن به دشمن بفرستند که ما علیه هرگونه فشار و توطئه، متحد و یکپارچه ایستاده‌ایم. این حضور خود، بهترین پاسخ به جنگ روانی دشمن است که می‌خواهد جامعه را منفرد و یأس‌زده نشان دهد. 

درس سوم از پیام نوروزی رهبر معظم انقلاب، درک اهمیت «حفاظت از ذهن و روان جامعه» است. دشمن امروز جنگش را به فضای مجازی و رسانه‌ای برده است و به دنبال تسخیر افکار عمومی است. رهبر انقلاب با هوشمندی، این خطر را گوشزد کردند و راهکار آن را در «سهل‌انگاری نکردن» و «پرهیز از بزرگ‌نمایی نقاط ضعف» دانستند. رسانه‌های داخلی، نخبگان و تمامی کسانی که تریبون در دست دارند، باید مسئولانه عمل کنند و بدانند که قلم و کلام آن‌ها می‌تواند یا سلاحی برای تقویت کشور باشد و یا ابزاری در دست دشمن. در سال «اقتصاد مقاومتی در سایه وحدت ملی و امنیت ملی»، صیانت از وحدت ملی در برابر تهاجمات رسانه‌ای دشمن، پیش‌شرط لازم برای دستیابی به اهداف اقتصادی و امنیتی است.