ایران از یک کشور حاشیه‌ای به کانون تمدنی جهان اسلام تبدیل شده است/ پنج لایه قدرت تمدنی جمهوری اسلامی

به گزارش خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، دکتر علیرضا نائیجی، پژوهشگر و استاد دانشگاه، در نشست علمی «ساحت فقه سیاسی» که عصر سه‌شنبه یکم اردیبهشت ذیل سومین نشست از سلسله‌نشست‌های «تبیین شاخص های قدرت نرم تمدنی جمهوری اسلامی ایران در دوران رهبری سوم» در خبرگزاری رسا برگزار شد، با موضوع «جمهوری اسلامی ایران به مثابه کانون تمدنی جهان اسلام در افق قدرت جهانی شدن ایران»، به تبیین مؤلفه‌ها و لایه‌های قدرت تمدنی جمهوری اسلامی ایران پرداخت.

 

وی ابتدا با تبریک ایام ولادت حضرت معصومه سلام‌الله علیها و میلاد امام رضا علیه‌السلام، گفت: ما در فضای جنگ تحمیلی سوم و همزمان در فضایی قرار داریم که ایران در حال ایجاد یک هویت جدید تمدنی است. این هویت جدید نه تنها در منطقه، بلکه فراتر از مرزهای جغرافیایی، کنشگری‌های خود را در سطح جهانی نشان داده و تجمعات حمایتی از ارزش‌های اسلامی و ایرانی در کشورهای مختلف جهان، گواه این ادعاست.

 

 

نائیجی با اشاره به روند تاریخی ایران اظهار داشت: جامعه ایرانی با داشتن مبانی تاریخی، تمدنی و هویتی، عناصر فرهنگی‌ای ساخته که توانسته در برابر تهاجمات متعدد، از خود عبور دهد و هویت خود را تثبیت کند. انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، نقطه عطف این تحول بود. این انقلاب، یک پروژه سیاسی-اجتماعی آگاهانه برای تمدن‌سازی بود که مردم با رهبری امام خمینی(ره) در آن همگام شدند. این همگامی و همراهی، موجب انسجام و شکل‌گیری تمدن جدیدی شد.

 

وی افزود: امام خمینی(ره) تأکید داشتند که تحقق حکمرانی اسلامی و به دنبال آن ایجاد تمدن اسلامی، بدون تکیه بر سرمایه اجتماعی ممکن نیست. مردم‌محوری و ارزش‌های انقلابی و اسلامی، مهم‌ترین سرمایه‌های اجتماعی ایرانیان برای دستیابی به تمدن نوین اسلامی است.

 

 

این پژوهشگر، قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران را دارای سه مؤلفه کلیدی دانست و افزود: در بعد فرهنگی زبان فارسی با جذابیت شعر و ادب، معماری، سینما، مذهب شیعه، آموزه‌های عدالت، ظلم‌ستیزی، استکبارستیزی و دفاع از مظلوم و مستضعفین است. این روزها در برخی راهپیمایی‌های کشورهای اروپایی، اشعار فارسی با مضامین عدالت و استکبارستیزی طنین‌انداز شده که نشان از جذابیت این گفتمان دارد.

 

وی در شمارش مؤلفه‌های قدرت نرم جمهوری اسلامی ایران به بعد علم و فناوری اشاره کرد و گفت: پیشرفت‌های ایران در علوم هسته‌ای، نانو، سلول‌های بنیادی، مهندسی هوافضا و علوم پزشکی، به قدرت نرم جمهوری اسلامی افزوده است. در بعد سیاسی-ارزشی نیز باید به مردم‌سالاری دینی، عدالت‌خواهی، استقلال‌طلبی اشاره کرد و نظام جمهوری اسلامی به عنوان یک الگو، در سطح منطقه و جهان تأثیرگذار بوده است.

 

عضو هیئت علمی دانشگاه با اشاره به تأثیر این قدرت نرم بر جهان اسلام گفت: امروز جوانان اهل سنت در شبکه‌های اجتماعی سؤال جدی مطرح می‌کنند که اگر نظام جمهوری اسلامی ایران مسلمان نیست، پس چرا بهتر از دیگران به ارزش‌های بنیادی اسلامی عمل می‌کند؟ این پرسش، نشان‌دهنده بیداری اسلامی و انسانی در جهان است که جمهوری اسلامی آن را رقم زده است.

 

 

نائب رئیس انجمن سیاسی حوزه شاخص‌های عینی برای قدرت ایران در افق جهانی را برشمرد و ادامه داد: همگرایی چندقطبی: عضویت ایران در سازمان‌هایی مانند بریکس و شانگهای، ضمن ارتقای منزلت جهانی ایران، فرصت‌هایی برای خنثی‌سازی تحریم‌ها و گسترش روابط تجاری با کشورهای غیرغربی فراهم کرده است. همچنین شاخص‌های اقتصادی و فناورانه ایران با وجود فشارهای تحریم، توانسته خود را در رتبه هفدهم تولید ناخالص داخلی جهان حفظ کند که جایگاه بسیار مهمی در برابر تمدن غرب محسوب می‌شود.

 

وی سومین شاخص عینی قدرت ایران را دیپلماسی فرهنگی و گفتگوهای منطقه‌ای دانست و افزود: ابتکاراتی همچون گفت‌وگوی تمدن‌ها، طرح صلح هرمز، طرح همبستگی و اتحادیه گفت‌وگوی غرب آسیا، از جمله اقدامات جمهوری اسلامی برای شکل‌دهی به سیاست خارجی تمدن نوین اسلامی است.

 

نائیجی در نتیجه‌گیری سخنان خود، پنج لایه را برای تبیین تبدیل شدن ایران از یک کشور حاشیه‌ای تحت سیطره غرب به کانون تمدنی جهان اسلام ترسیم کرد و اظهار داشت: لایه اول: پایه‌های تاریخی؛ لایه دوم: پایه‌های انقلابی (شکل‌گیری انقلاب اسلامی و حرکت به سوی تمدن‌سازی)؛ لایه سوم: قدرت نرم؛ لایه چهارم: عضویت در نهادهای چندقطبی؛ لایه پنجم: پایه معنوی.

 

وی در پایان تأکید کرد: جمهوری اسلامی ایران بر اساس پایه معنویت، تمدن غرب را به چالش کشیده و توانسته در بسیاری از کشورهای اسلامی و غیراسلامی اثرگذاری عمیقی داشته باشد. این قدرت تمدنی، نویدبخش تثبیت جایگاه ایران به عنوان کانون تمدنی جهان اسلام در افق جهانی است.