کتاب «هوش مصنوعی و چالش مدل‌های زبانی بزرگ و چت‌بات‌ها» رونمایی شد

به گزارش سرویس فرهنگی اجتماعی خبرگزاری رسا، کتاب «هوش مصنوعی و چالش مدل‌های زبانی بزرگ و چت‌بات‌ها»، با حضور آیت الله علی اکبر رشاد در تالار فرهنگ پژوهشگاه رونمایی شد.

در ابتدای این مراسم، حجت‌الاسلام حمید محسنی، نویسنده این کتاب، گفت: آمادگی داریم که این کتاب در مراکز علمی مختلف نقد شود؛ بنده یک سال به صورت شبانه‌روز بر روی این اثر کار کرده‌ام و در پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه و مرکز مطالعات فضای مجازی مورد بررسی قرار گرفت و از وجود آقای قائمی‌نیا استفاده شد.

مدیر مرکز مطالعات فضای مجازی و هوش مصنوعی پژوهشگاه افزود: این کتاب، از جمله آثار موجود کشور در زمینه مدل‌های زبانی است. کتاب هفت فصل دارد؛ در فصل اول به اهمیت و چالش مدل‌های زبانی و در فصل دوم به سیر تکاملی چت و چت جی پی تی پرداخته شده است. فصل سوم مهم‌ترین بخش کتاب است که چالش‌ها مورد احصا قرار گرفته است؛ اصالت محتوا، قابل اعتماد بودن و یا نبودن هم مورد بحث قرار گرفته است. بحث دیگر توهمات مدل‌های زبانی است؛ چالش دیگر سوگیری و انواع آن در داده‌های زبانی است.

حجت‌الاسلام محسنی بیان کرد: سوگیری جنسیتی، تعصب دینی و نژادی، عدم شفافیت، تأثیر بر حوزه آموزش و پژوهش و نقض مالکیت فکری، مرجعیت فکری انسانی  و از جمله چالش‌های استفاده از این مدل‌های زبانی است. این چالش حتی برای شرکت‌هایی مانند گوگل در همین بحث مرجعیت مطرح است.

وی تأکید کرد: از دیگر کارهای ما این بود که از منظر معرفت‌شناسی مدل‌ها را بررسی کردیم و بحث شد که چه مقدار این مدل‌ها با واقعیت مطابقت دارند.

تحولات زبانی و دگرگونی معرفت بشری

همچنین حجت‌الاسلام علیرضا قائمی‌نیا، استاد حوزه و عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی گفت: از بزرگ‌ترین تحولات معرفت‌شناسی در دوره معاصر، تحولات زبانی است که معرفت بشری را دگرگون کرده است.

عضو هیأت علمی گروه معرفت شناسی و علوم شناختی پژوهشگاه افزود: بنده معتقدم اگر تعامل روشمند و نظام‌مند با تحولات زبانی داشته باشیم، دستاوردهای خوبی خواهد داشت. مشکل اصلی ما در تعامل با مدل‌های زبانی این است که هنوز نمی‌دانیم ذهن خودمان را چگونه با کمک علوم شناختی مدل‌سازی کنیم.

وی با بیان اینکه محاسباتی‌شدن معرفت بشر، یک‌سری محدودیت و البته دستاوردهایی دارد، اظهار کرد: این مدل‌ها سلایق معرفتی انسان را توسعه می‌دهند و تصویر معرفت بشری را در آینده قطعاً تغییر خواهند داد.

حجت‌الاسلام قائمی‌نیا افزود: آقای محسنی برخی مباحث را به خوبی در کتاب خود مطرح کردند و بنده هم در جریان تألیف و ارزیابی بودم و مقدمه هم نوشته‌ام ولی مباحث معرفت‌شناسی خیلی بیش از این حد نیاز به تحقیق و بحث دارد.

وی همچنین تأکید کرد: هوش مصنوعی همانطور که باعث تسهیل خیلی از  امور علمی خواهد شد ولی اگر توسط یک عالم استفاده شود، باعث توسعه علمی است و اگر توسط افراد غیرعالم استفاده شود، آسیب‌هایی دارد.