کتاب ولایت سیاسی فقیهان منتشر شد

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، در اندیشه سیاسی شیعه، متفکرانی بوده و هستند که با برداشت از ادله‌ای، مشروعیت ولایت فقیهان را در تشکیل حکومت در زمان غیبت امام معصوم علیه‌السلام مورد نقد قرار داده، چنین قائلند که فقیهان ولایت سیاسی لازم را جهت تشکیل حکومت اسلامی در عصر حرمان از وجود امام معصوم علیه‌السلام ندارند.

تبیین مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان در گرو نقد دیدگاه رقیب آن است که در پژوهش حاضر مورد توجه قرار گرفته است. اثر حاضر، با تبیین مبانی، ریشه‌ها، ادله، مؤلفه‌ها و پیامدهای دیدگاه نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان، به نقد این دیدگاه همت گمارده است. مطالب این کتاب، خواننده را با انتقادات اساسی نسبت به دیدگاه نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان آشنا ساخته، از زاویه‌ای متفاوت بر مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان استدلال می‌کند. 

کتاب ولایت سیاسی فقیهان از «مقدمه و چهار فصل: مبانی و ریشه‌های اندیشمندان و نفی مشروعیت سیاسی فقیهان، پیامدها و آثار اندیشه نفی ولایت سیاسی فقیهان و نقد ادله نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان» گردآوری شده است.

در مقدمه این کتاب نویسنده نگاشته است: «پس از انقلاب شکوهمند اسلامی ایران و تشکیل حکومت توسط فقیهی بی‌نظیر چون حضرت امام خمینی رحمةالله‌علیه مسئله مشروعیت و عدم مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان در تشکیل حکومت وبه عهده‌گرفتن امور حکومتی ومباحث مرتبط، بیشتر از گذشته مطرح شد، در این عصر، بحث از شرایط عصر غیبت و ممنوعیت و یا لزوم قیام برای برپایی حکومت اسلامی، بیش از پیش به چشم می‌خورد.

این پژوهش به روش ترکیبی، ابتدا به توصیف دیدگاه طرفداران نظریه نفی مشروعیت الهی ولایت سیاسی فقیهان، مبانی و ریشه‌های آن می‌پردازد، سپس در فصول متعددی به نقد کامل دلایل تبیین شده، می‌پردازد، تا پاسخی قابل اطمینان به پرسش‌های «نظریه نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان در عصر غیبت چیست؟ این دیدگاه بر چه مبانی و ریشه‌هایی استوار است؟ چنین اندیشه‌ای دارای چه پیامدها و آثاری است؟ چالش‌ها و نقدهای وارد بر این اندیشه چیست؟» ارائه نماید.

این کتاب در فصل نخست به تبیین مبانی و ریشه‌های نظریه نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان از قبیل عصمت علم و ولایت معصومین علیهم‌السلام و... پرداخته وشامل گفتارهای: «علم پیامبر صلی‌الله‌علیه وآله و امام علیه‌السلام، عصمت امام و ولایت معصومین علیهم‌السلام» است.

این کتاب ولایت تشریعی را اینگونه به نگارش آورده است: «ولایت تشریعی در سخن اندیشمندان به دو معنا بکار می‌رود: 1 ـ ولایت بر تشریع احکام و جعل قوانین و نظامات که به عنوان صفت برای متعلق می‌باشد. 2 ـ ولایت تشریعی الهی که از سوی خداوند به امامان علیهم‌السلام عنایت شده است، به این معنا است که تبعیت از ایشان در هر چیزی اینکه آنان اولی به تصرف به اموال و انفس مردمان هستند.»  

فصل دوم دلیل‌های این اندیشه و سخن قائلین به آن، همچون ادله روایی، مناقشه در ادله ولایت‌فقیه و پیش‌فرض‌ها را تبیین و گفتارهای «اندیشمندان شیعه و حکومت، نمایندگان نظریه نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان‌، ادله نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان بر اساس تفاوت، روایات نافی / ناهی از تشکیل حکومت، مناقشه در ادله ولایت فقیه و بهره‌گیری از واژگان ویژه برای نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان» را مورد بررسی قرار داده است.

تفاوت‌های امام معصوم علیه‌السلام و فقیه در فصل دوم این کتاب آمده و نوشته شده است: «1ـ عصمت و نص از ویژگی‌های مختص امام معصوم علیه‌السلام است، و فقیه تنها دارای ملکه عدالت است و منصوص به نص خاص نیست. 2ـ همان‌گونه که در بحث از مبانی و ریشه‌های نفی مشروعیت سیاسی فقیهان گذشت، امام علیه‌السلام دارای علم غیب و لدنی ربوبی است، ولی فقیه تنها دارای علم اطمینانی و برگرفته از دلایل موجود است که در پاره‌ای موارد تنها سبب ظن و گمان می‌گردد.»

فصل سوم، به بیان پیامد‌ها و آثار این اندیشه اختصاص و مطالبی دررابطه با «ترسیم حکومت اسلامی انتخابی، تعطیل مطلق حکومت اسلامی» نگاشته است.

جدایی دین از سیاست در عصر غیبت در این کتاب مورد بررسی قرار گرفته است و آمده است: «با توجه به نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان در عصر غیبت، یکی از اعتقادات اعضای انجمن حجتیه که تأثیر فراوانی بر روند عملی آنان داشته است، تفکر جدایی دین از سیاست در دوره غیبت است. در اساسنامه انجمن چنین آمده که انجمن به هیچ‌وجه در امور سیاسی دخالت نخواهد کرد و نیز مسؤولیت هیچ‌گونه دخالتی را که از سوی افراد انجمن در زمینه‌های سیاسی، صورت گیرد، به عهده نخواهد داشت.»

فصل چهارم این کتاب  ادله نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان و ادله یادشده در فصل دوم و «ادله نفی مشروعیت ولایت سیاسی فقیهان بر اساس تفاوت، ادله روایی نظریه نفی مشروعیت سیاسی فقیهان، مناقشه در ادله ولایت فقیه،  بهره‌گیری از واژگان ویژه برای نفی مشروعیت ولایت) را نقد و بررسی کرده است.

کتاب ولایت سیاسی فقیهان تألیف محمدعلی قاسمی از سوی انتشارات اسراء در 208 صفحه و با تعداد 1000 نسخه و به قیمت 8000 تومان در دسترس علاقه‌مندان قرار گرفته است./992/ن601/س