تحقیق و مقاله علمی نباید الگوبرداری از نظریههای دیگران باشد
به گزارش خبرنگارخبرگزاری رسا، حجتالاسلام سید محمد نجفی یزدی، مدیر گروه فقه و اصول مدرسه عالی امام خمینی رحمة الله علیه، در نشست علمی نقد کتاب و نظریه «عرضه حدیث بر قرآن» گفت: در فصلی از کتاب «عرضه حدیث بر قرآن» به تعارض روایات با قرآن پرداخته شده است و در این بخش هفت دلیل برای رد روایت مقبوله عمر بن حنظله آورده است.
ناقد این جلسه گفت: در حالی که حدیث مقبوله عمر بن حنظله یکی از احادیث مهم در باب تعارض روایات است و از نظر دلالت حدیث جامع و کاملی در این موضوع است.
مدیر گروه فقه و اصول مدرسه عالی امام خمینی رحمه الله علیه ابراز کرد: حدیث مقبوله عمر بن حنظله دارای ضعف سندی است و عمل مشهور علما جبران کننده ضعف سند این حدیث شده است.
وی تصریح کرد: شیخ انصاری در کتاب رسائل اشکالهایی به این حدیث مقبوله عمر بن حنظله وارد کرده است و علمای معاصر دلایل جدیدی بر رد این حدیث ارائه کردهاند، بنابراین اشکالهایی که در این کتاب مطرح شده اشکالهای جدید و نو نیست.
حجتالاسلام نجفی یزدی ابراز کرد: مولف در این کتاب در سلسه حدیث عمر بن حنظله، داوود بن حصین را از راویان ضعیف دانسته است و برای تأیید نظریهاش به قول علامه طبرسی در کتاب کشاف استناد کرده است در حالی که نجاشی از علمای علم رجال این فرد را مورد وثوق دانسته است.
وی اظهار داشت: شأن تحقیق و نظریه علمی الگو برداری از نظریههای دیگران نیست بلکه باید برای ارائه نظریه نو و مقاله علمی نظریههای موافق و مخالف را جمع آوری کرد و در پایان نظریه محقق با دلیلهای کافی اثبات شود.
ناقد این نشست گفت: چون بسیاری از علما به سند این حدیث اشکال گرفتهاند، اما از نظر دلالت و محتوای به این حدیث را عمل کردهاند، بنابراین این حدیث را مقبوله نامگذاری کردهاند و حدیث عمر بن حنظله که از نظر سند تسامح دارد بنابراین استدلال به این حدیث راه مناسبی برای حل قاعده تعارض در احادیث نیست.
حجتالاسلام نجفی یزدی بیان کرد: قاعده تعارض یکی از مهمترین بحثهای علم اصول است به گونهای که سید بن طاووس به جهت اختلاف زیاد احادیث باهم فتوا دادن در احکام را کنار گذاشتهاند.
وی در ادامه این نشست به نقد دلایل این کتاب بر رد حدیث مقبوله حنظله پرداخت و گفت: یکی از دلیلها بر رد این حدیث در باب تعارض را اختلاف علما برای حجیت این حدیث در باب قضا و اختلاف دو قاضی و حکم فتوا دادن و حکم فقهی دانستهاند؛ در حالی که این دلیل مناسبی برای رد این حدیث نیست.
ناقد این جلسه تصریح کرد: در ادامه اختلاف علما در حدیث شهرت روایی و شهرت فتوایی، ترجیح صفات راوی دلایلی برای رد این حدیث آورده است که دلیل مناسبی برای رد این حدیث نیست.
حجتالاسلام نجفی یزدی بیان کرد: در عرضه قرآن با احادیث باید بررسی شود که منظور از مخالفت با قرآن چیست؟ آیا منظور مخالفت با ظاهر الفاظ قرآن یا مخالفت با نص صریح و باطن قرآن است؟ که متأسفانه در این کتاب مبهم است و جای تحقیق بسیاری دارد.
وی ابراز کرد: مسأله دیگر این است که آیا این حدیث برای فتوا و احکام فقهی جاری میشود یا تعارض احادیث اخلاقی و اعتقادی را شامل میشود؟ همانند این که در قرآن آمده است ملائکه گناه انجام نمیدهند اما در حدیثی آمده است که فطرس ملک معصیتی انجام داده و به مقام پایین رسیده است و علامه طباطبایی این احادیث را به دلیل مخالفت با قرآن رد کرده است.
ناقد این جلسه ابراز کرد: در قضیه فدک اهل سنت به حدیث پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم استناد کردهاند که انبیا از خود ارث باقی نمیگذارند در حالی حضرت زهرا سلام الله علیها به آیههای قرآن همچون «ورث سلیمان داود» استناد کرده است.
وی در بخشی دیگر از سخنانش به نظریه حجتالاسلام مهریزی اشکال وارد کرد و گفت: این مبنای وی که فهم روحی و رویکرد کلی از قرآن و سیره دارد، قابل قبول نیست.
مدیر گروه فقه و اصول مدرسه عالی امام خمینی رحمة الله علیه بیان کرد: نظریه رسیدن به رویکرد واحد از قرآن بسیار مشکل است و علما در آیات و تفسیر قرآن اختلاف بسیاری باهم دارند و همه مردم نمیتوانند روح و باطن قرآن را به درستی دریابند.
حجتالاسلام نجفی یزدی اظهار داشت: فهم روحی قرآن و رویکرد کلی قرآن یک نظریه جدیدی است که برای اثبات آن باید دلایل محکم و متقنی ارائه شود./998/پ202/ق