مصرف‌گرایی و 4 آسیب فردی

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، الگوی مصرف ناصحیح در بعد فردی آسیب‌های بسیاری همچون افزایش بیماری‌های روانی، رواج خودخواهی بیمارگونه، خودکم‌بینی و مشکلات اخلاقی می‌انجامد.

افزایش بیماری‌های روانی

 از جمله آسیب‌های فردی الگوی مصرف ناصحیح تأثیر بسیار ویرانگر آن بر تعادل روانی و افزایش بیماری‌های روحی و روانی است. همه افراد نمی‌توانند بر پایه الگوی مصرف نادرست تثبیت شده عمل کنند (یعنی از نظر درآمد پایین‌ترند) و چون این الگو مخارج بسیاری را در پی خواهد داشت، بسیاری از افراد در میانه راه از قافله مصرف عقب می‌افتند. این مسأله به بروز بسیاری از مشکلات روانی همچون افسردگی، پرخاشگری، اضطراب و خودکشی می‌انجامد.

رواج خودخواهی بیمار گونه

 بی‌شک الگوی مصرف ناصحیح، به ویژه بعد افراطی آن، در طولانی مدت موجب می‌شود که افراد برای حفظ این الگوی نادرست، همه چیز را برای خود بخواهند و هیچ‌گونه روحیه همکاری و کمک به دیگران در آنان شکل نگیرد.

در چنین موقعیتی افراد چون نمی‌خواهند و نمی‌توانند از الگو شکل گرفته ناصحیحی دست بکشند، برای تداوم آن به اجبار تنها خود را در نظر می‌گیرند و کم‌کم این احساس بیمارگونه تشدید می‌شود؛ از این رو رشد روحیه فردگرایی تا حد خودخواهی و نادیده گرفتن بسیاری از اصول اجتماعی و اخلاق که رعایتان برای زندگی جمعی انسان از ضروری‌ترین مسائل است، واقعیتی انکارناپذیر به شمار می‌آید و فردگرایی، گذشته از سود پرستی، گاه چهره‌ای زشت و خشن به خود می‌گیرد که اگر همگانی شود، زندگی اجتماعی انسان را غیر ممکن می‌سازد، این خودخواهی در حال گسترش، از مهر به خود و دیگران کاملاً فاصله دارد و در واقع نوعی  از خود بیزاری است.

خودخواهی و عشق به خود نه تنها یک مفهوم مشترک ندارند، بلکه نقطه مقابل یکدیگرند. فرد خودخواه، خود ر ا کم دوست دارد نه زیاد، در حقیقت از خود بیزار است. این فقدان علاقه و توجه به خود که تنها یکی از نشانه‌های ناباوری است، شخص خود خودخواه آر تهی و بی‌اثر می‌سازد.

وی لزوماً ناشاد است و با نگرانی به زندگی می‌آویزد و خود، راه رسیدن به خشنودی‌ها را  به روی خویش می‌بندد و او به ظاهر زیاده از حد مراقب از خویش است، ولی در عمل بیهوده کوشش می‌کند شکست خود را در راه مراقبت از خود حقیقی‌اش بپوشاند. گرچه شخصی خودخواه توانایی عشق‌ورزی به دیگران را ندارد؛ از توانایی عشق به خود نیز تهی است. کاهش و روابط مهرآمیز، بر اثر افزایش خودخواهی‌های بیمارگونه که در پی رشد روابط سرمایه‌داری وابسته مصرف ناصحیح تشدید می‌شود؛ می‌رود نا به هنجاری فرهنگی بدل شود.

 خودکم‌بینی و احساس حقارت

در موقعیتی که داشتن کالاهای لوکس و تجملاتی یا مصرف بیش از حد و افراطی، نشان دهنده منزلت و شأن بالای افراد است، بی‌شک کسانی که توانایی رقابت برای رسیدن به این الگوی مصرفی را ندارند، کم‌کم احساس سرخوردگی، خودکم‌بینی و حقارت خواهند کرد، که خودسر منشأ بسیاری از مشکلات خواهد شد.

 مشکلات اخلاقی

از مهم‌ترین آسیب‌های الگوی مصرف ناصحیحی، ایجاد مشکلات اخلاقی در افراد است. در هنگام که ذهن فرد با دست آوردن مطالب بیشتر و مصرف آن برای تفاخز به دیگران درگیر است، نتیجه‌ای جز رشد حسادت، خودخواهی، حصر و طمع، از بین رفتن روحیه گذشت و فداکاری و دیگر بیمارهای اخلاقی نخواهند داشت، بنابراین نمی‌توان از این مسأله به سادگی گذشت؛ چرا که افزون بر آسیب‌های دنیوی، به گونه‌ای مستقیم و غیر مستقیم ویرانی آخرت را نیز در پی خواهد داشت./998/ت302/س

منبع: کتاب «حسابی مصرف کنیم؛ مهارت اصلاح الگوی مصرف»