کتاب میقات های حج و عمره منتشر شد

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، گروه فقه و حقوق پژوهشکده حج و زیارت با هدف ارتقاع سطح علمی و آشنایی روحانیون با مباحث مهم و کاربردی فقه‌الحج، کتاب میقات های حج و عمره را به قلم حجت الاسلام روزبه برکت رضایی تدوین کرده است.

در دیباچه اثر آمده است:

حج از ارکان دین مبین اسلام است. مباحث فقهی این فریضه الهی دارای پیچیدگی و گستردگی خاصی است تا جایی که امام صادق(ع) فرمود: «خانه‌ای که دو هزار سال قبل از حضرت آدم فرشتگان پیرامون آن طواف می‌کرده‌اند انتظار است مسائل آن در چهل سال پایان یابد؟!»

رسالت فقه تعیین تکلیف مکلفین و بازشناسی این رسالت از خلال متون دینی وظیفه کارشناسان دینی است. ضرورت آشنایی با احکام و موضوعات فقهی حج، به ویژه برای دانش‌پژوهان و راهنمایان حجاج بیت الله الحرام امری روشن است.

نویسنده در این نوشتار به تبیین یکی از مباحث مهم و کاربردی فقه‌الحج، با عنوان «میقات‌های حج و عمره» پرداخته و با جمع‌آوری اقوال و ادله فقها به بررسی و جمع‌بندی تفصیلی این پژوهش فقهی همت گمارده است.

در این باره در مقدمه کتاب می خوانیم:

«حج» یکی از فروعات مهم دین مبین اسلام است، همه ساله ميليون‏ها مسلمان از گوشه و كنار جهان برای انجام مناسک حج و عمره و عبادت پروردگار متعال به دور كعبه گرد مى‏‌آيند.

قرآن کریم تقریبا به همه مباحث اصلی و مرتبط با حج و عمره به اجمال یا تفصیل اشارت داشته تا جایی که از مجموع 6236 آيه قرآن، بيش از 120 آيه به عنوان «آيات الحج» لقب گرفته است.

مشخص كردن زواياى مناسك و از جمله، «مواقیت» از مباحث مهم حج و عمره است؛ چه آنکه به اقتضای قاعده میقاتیه، هر کسي انجام مناسک را اراده کند، در صورتي که به يکي از ميقات‌ها برسد، احرام بر او واجب مي‌شود و مجاز نيست بدون احرام از ميقات عبور کند؛ از این رو، همه قاصدین حج و عمره در ابتدا برای احرام با مبحث میقات روبرو خواهند بود و به‌طور کلی اين مسأله مورد ابتلاى همگان است. مهم‌تر آنکه، در حالت اولیه نمی‌توان قبل و یا بعد از میقات احرام بست. بنابراین، باید به درستی گستره احکام، و زوایای مواقیت تبیین گردد.

تعیین مواقیت، ریشه در روایات معصومین(ع) دارد؛ چه آنکه رسول گرا‌‌می‌اسلام(ص) خود مواقیت را مشخص فرموده‌اند. اغلب فقهاي گران‌قدر از زمان مرحوم «کليني» تاکنون، به مسئله مواقیت حج و عمره پرداخته و فتواى خود را اعلام کرده‌اند. برخي تنها فتواي خویش را در حکم و موضوع بيان کرده‌‌اند و برخي ديگر اجمالاً روايات مسئله را آورده‌اند. گروهي ديگر به تفصيل، به استنباط حکم و موضوع و تبيين آن پرداخته‌اند. بدین سان، جای طرح بحثی مستقل با توجه به مباني، مدارک و اقوال به‌ويژه براي پژوهشگران و روحانيون فرهيخته خالي بود.

در این نوشتار، مواقیت حج و عمره برای مکلفینی که از داخل مکه - مردم مكه، مسافران مقيم و زائران-، خارج مکه و یا افرادی که منازلشان بین حرم و مواقیت بوده‌، بررسی شده است؛ همچنین بحث احرام از هم راستای میقات‌‌ها طرح و دیدگاه‌‌های فقهای عظام(رضوان الله علیهم) در هر مسئله به تفکیک بیان شده است.

در این پژوهش درباره استدلال‌‌های فقهی هر موضوع با توجه به پیشینه تاریخی، اقوال گوناگون و فقه مقارن، بحث و البته در نهایت با جمع بندی ادله، نتیجه گیری نهایی و دیدگاه مختار بیان شده است.

با توجه به اینکه درباره مسائل ميقات‌های «ذی الحلیفه»، «عقیق» و «جحفه» از اولياي دين: روايات متعدد و به‌ظاهر متعارض و با مدلول‌هاي مختلف، به ما رسيده و یا در بحث موضوع شناسی و حقیقت «محاذات»؛ تعدد آرا و اقوال در حکم و موضوع وجود دارد؛ در بخشي از مطالب کتاب به تبيين اصل حکمِ هر یک از مواقیت با نگاهي به اقوال و ادله هرکدام و جمع‌بندي فقها درباره آن پرداخته شده است.

 موضوع شناسی فقهی حج نیز از نیازمندی‌‌های اولیه احکام حج است که تلاش شده در این کتاب در حد توان بدان پرداخته، زوایای پنهان آن آشکار شود.

بیشتر مطالب این کتاب، حاصل پایان نامه فقهی سطح چهار نویسنده با عنوان «مواقیت عمره مفرده» است که با راهنمائی‌‌های حجج اسلام: «علی عندلیبی همدانی»، «منصور مظاهری» و «علی مؤمن» سامان یافته و با تکمیل مباحثی همانند مواقیت حج، محاذات، أدنی‌الحل، من لم یمر علی میقات به صورت اثر مستقل «میقات‌‌های حج و عمره» تنظیم شده است.

مؤسسه فرهنگی هنری مشعر، وابسته به حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، به تازگی کتاب میقات های حج و عمره را به قلم روزبه برکت رضایی در قطع رقعی و 279 صفحه باشمارگان 1000 نسخه و به قیمت 15400 تومان منتشر و روانه بازار نشر کرده است./۹۲۰/ن ۶۰۲/ش