آموزش حوزه در هیچ شرایطی تعطیل نمیشود
به گزارش سرویس حوزه و روحانیت خبرگزاری رسا، حجتالاسلام والمسلمین حمید ملکی قائممقام مدیر حوزه علمیه قم، امروز در نشست هماندیشی مدیران مدارس علمیه استان قم که در سالن جلسات امیرالمؤمنین(ع) مدرسه عالی دارالشفاء برگزار شد، با تقدیر از تلاشها و مجاهدتهای مدیران، اساتید و طلاب مدارس علمیه در شرایط دشوار سال تحصیلی گذشته، بر ضرورت استمرار آموزش، تقویت فعالیتهای علمی و معنوی، ارتقای کیفیت مدارس و استفاده از تجارب موفق تأکید کرد.
قائم مقام مدیر حوزه علمیه قم اظهار کرد: سال تحصیلی گذشته از جهات مختلف سالی متفاوت و دشوار بود و حوزههای علمیه در شرایطی قرار داشتند که کشور با یک جنگ تمامعیار مواجه بود؛ با این حال مدیران مدارس، اساتید و طلاب با حضور فعال و جهادی خود اجازه ندادند فعالیتهای حوزوی متوقف شود.
وی با تقدیر از عملکرد مدیران مدارس در این شرایط افزود: بسیاری از مدیران در کنار کادر، اساتید و طلاب، شبانهروز تلاش کردند و در عرصههای مختلف، از جمله حضور در میدان، فعالیتهای اجتماعی و خدمترسانی، نقشآفرینی کردند. بخش قابل توجهی از مدارس نیز در زمینه موکبداری و حضور در میدان خدمت و حفظ انسجام اجتماعی، تلاشهای خالصانه و مجاهدانهای داشتند که شایسته تقدیر و تشکر است.
تلاش مدیران برای تعطیل نشدن آموزشهای حوزوی
قائم مقام مدیر حوزه علمیه قم با اشاره به تصمیمات اتخاذشده در شرایط جنگی و ضرورت حضور طلاب و مبلغان در میدان، ادامه داد: در مقطعی این نگاه وجود داشت که برای حفظ حضور نیروهای تبلیغی و مردمی و استمرار فعالیتهای اجتماعی، ممکن است آموزشهای حوزه برای مدتی تعطیل شود، اما تأکید شد که حتیالامکان درسهای طلاب، بهویژه در پایههای تحصیلی، متوقف نشود.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی تصریح کرد: مدیران مدارس با وجود شرایط خاص آن دوران، اجازه ندادند فضای علمی حوزه تعطیل شود و بسیاری از مدارس، آموزشها را به صورت حضوری، مجازی یا ترکیبی از این دو ادامه دادند. اینکه مدیران در عین حضور در میدان و انجام مسئولیتهای اجتماعی، موضوع آموزش را نیز دنبال کردند، یک جهاد بزرگ علمی و مدیریتی بود.
وی همچنین از مدیران مدارس به دلیل اجرای برنامههای جبرانی و تثبیتی قدردانی کرد و گفت: با توجه به تفاوت جدی آموزش مجازی با آموزش حضوری، لازم است برای طلابی که بخشی از سال تحصیلی را به صورت غیرحضوری گذراندهاند، برنامههای تکرار، تثبیت، تکمیل و تقویت دروس پیشبینی شود تا طلاب با آمادگی علمی مناسب وارد سال تحصیلی جدید شوند.
ضرورت اجرای برنامههای تثبیتی در همه مدارس
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم تأکید کرد: هیچ مدرسهای نباید بدون برنامه برای تکمیل و تقویت آموزش طلاب، وارد سال تحصیلی جدید شود و مدیرانی که تاکنون چنین برنامهای را اجرا نکردهاند، لازم است از همین روزها برای جبران این مسئله اقدام کنند.
کشور در شرایط نه جنگ و نه صلح قرار دارد
حجتالاسلام والمسلمین ملکی با اشاره به شرایط کشور اظهار کرد: امروز کشور در وضعیت ویژهای قرار دارد؛ شرایطی که نه میتوان آن را صلح دانست و نه جنگ به معنای متعارف، بلکه با یک وضعیت پیچیده و حساس مواجه هستیم.
وی افزود: دشمن تلاش دارد از فشارهای اقتصادی، معیشتی و سایر محدودیتها برای ایجاد نارضایتی در داخل کشور استفاده کند، اما به لطف الهی و به برکت خون شهدا و بصیرت مردم، بسیاری از واقعیتها برای جامعه آشکار شده و مردم دوست و دشمن خود را بهتر شناختهاند.
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم با تأکید بر ضرورت آمادگی حوزههای علمیه در شرایط مختلف ادامه داد: دشمنان تلاشهای مختلفی برای ایجاد فشار و فراخوانهای اجتماعی انجام میدهند، اما مردم با بصیرت و هوشیاری خود نشان دادهاند که تحت تأثیر این اقدامات قرار نمیگیرند و امیدواریم به فضل الهی، پیروزی و سربلندی نصیب ملت ایران شود.
آموزش حوزه در هر شرایطی نباید تعطیل شود
وی با اشاره به سناریوهای پیشبینیشده برای سال تحصیلی جدید گفت: شورای عالی حوزههای علمیه برای شرایط مختلف، سناریوهایی را در نظر گرفته است. سناریوی نخست، ادامه شرایط عادی و برگزاری آموزشها به صورت حضوری است و در صورت بروز شرایط جنگی نیز اصل بر این است که آموزش تعطیل نشود و در صورت ضرورت، از ظرفیت آموزش مجازی استفاده شود.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی خاطرنشان کرد: مدارس سطح یک و مدارس پایه به دلیل نقش مهمی که در شکلگیری شخصیت علمی و تربیتی طلاب دارند، از اهمیت ویژهای برخوردارند و باید برای شرایط مختلف، برنامه و سناریوی مشخصی داشته باشند. لازم است مدیران مدارس در این زمینه جلسات مشترکی برگزار کنند تا اقتضائات مدارس سطح یک در شرایط مختلف بهصورت دقیق طراحی شود.
وی تأکید کرد: اصل مهم این است که درس و آموزش طلاب در سال تحصیلی جدید تعطیل نشود و حتی در شرایط دشوار نیز ارتباط علمی استاد و طلبه و روند تحصیل استمرار داشته باشد.
تقدیر از مدارس موفق و تأکید بر ارتقای کیفیت
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم در ادامه با اشاره به ارزیابی عملکرد مدارس علمیه قم، از مدارسی که سال گذشته رشد قابل توجهی داشتهاند، تقدیر کرد و گفت: روند ارزیابی مدارس هر سال دقیقتر میشود و هدف از این ارزیابیها صرفاً رتبهبندی نیست، بلکه شناسایی نقاط قوت، ضعف و مسیر رشد مدارس است.
وی افزود: در جریان سرکشیها و بررسیهای انجامشده، شاهد رشد قابل توجه تعدادی از مدارس بودهایم و برخی مدارس در مسیر «عالی شدن» حرکت کردهاند. این رشد، نتیجه تلاش مدیران، کادر، اساتید و طلاب است و باید از این مجموعهها تقدیر کرد.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی تصریح کرد: انتظار ما این است که هیچ مدرسه علمیهای در قم در وضعیت معمولی باقی نماند و همه مدارس برای ارتقای کیفیت علمی، تربیتی و اجتماعی خود برنامه داشته باشند.
تأکید بر استفاده از تجربه مدارس موفق
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم همچنین بر ضرورت استفاده مدیران از تجربههای موفق یکدیگر تأکید کرد و اظهار داشت: هیچ مدیری نباید تصور کند که برای حل مسائل مدرسه خود باید همه مسیرها را از ابتدا تجربه کند. هر مدرسه و هر مدیر میتواند تجربهای ارزشمند در حوزه آموزش، تربیت، جذب، ارتباط با خانوادهها، فعالیتهای اجتماعی یا مدیریت مدرسه داشته باشد.
وی افزود: باید زمینهای فراهم شود تا این تجربهها میان مدارس منتقل شود و مدیران از دستاوردهای یکدیگر استفاده کنند. همافزایی میان مدارس میتواند به رشد سریعتر و کاهش هزینههای مدیریتی و آموزشی کمک کند.
ضرورت تقویت نشاط علمی و معنوی در مدارس
حجتالاسلام والمسلمین ملکی با اشاره به شعار «نشاط علمی و معنوی» در حوزههای علمیه گفت: این شعار نباید صرفاً در حد یک عنوان باقی بماند، بلکه باید در متن فعالیت روزمره مدارس دیده شود.
وی ادامه داد: لازم است مسئولان مربوطه در مدارس، موضوع نشاط معنوی را بهصورت جدی پیگیری کنند؛ میزان حضور طلاب در برنامههای معنوی، تربیتی و فرهنگی و همچنین فعالیتهای علمی باید مورد توجه مدیران قرار گیرد.
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم افزود: در کنار نشاط معنوی، نشاط علمی نیز باید بهصورت جدی دنبال شود و مدارس برای ایجاد انگیزه تحصیلی، رشد علمی، ارتباط مؤثر استاد و طلبه و فعال کردن فضای علمی مدرسه برنامه داشته باشند.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی با اشاره به ظرفیت گسترده شهر مقدس قم اظهار کرد: با وجود حضور جمعیت قابل توجهی از روحانیون در قم، باید برای فرزندان خانوادههای حوزوی و علاقهمندان به تحصیل علوم دینی برنامهریزی مناسبی صورت گیرد تا مدارس بتوانند نسل جدیدی از طلاب را جذب و تربیت کنند.
وی با اشاره به برخی تجربههای موفق در زمینه مدارس پیشحوزوی گفت: تجربه برخی مجموعهها در فعال کردن مدارس پیشحوزوی و ایجاد پیوند میان آموزشهای قرآنی، تربیتی و حوزوی میتواند برای سایر مدارس نیز قابل استفاده باشد.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی افزود: در برخی مناطق، مجموعههایی با وجود برخورداری از برنامههای پیشین و ساختارهای آموزشی موفق، برای بهرهگیری از تجربه مدارس دیگر اقدام کردهاند و این مسئله نشان میدهد که انتقال تجربه و همافزایی میتواند حتی میان مجموعههای موفق نیز موجب پیشرفت بیشتر شود.
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم تأکید کرد: حوزه علمیه میراثی هزار ساله است که امروز مسئولیت آن بر عهده ما قرار گرفته و وظیفه داریم این میراث ارزشمند را تقویت کرده و به نسل آینده منتقل کنیم. نباید اجازه دهیم حوزه تعطیل یا مدارس کمرمق شوند، بلکه باید با فکر، برنامهریزی و استفاده از ظرفیتهای موجود، آینده حوزه را تضمین کنیم.
استفاده از ظرفیت «استاد معین» در مدارس
وی در ادامه با اشاره به طرح «استاد معین» اظهار کرد: استفاده از ظرفیت طلاب توانمند مدارس به عنوان استاد معین، از برنامههایی است که میتواند هم به تقویت فرآیند آموزشی کمک کند و هم زمینه رشد علمی و تدریجی طلاب مستعد را فراهم سازد.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی افزود: در گذشته نیز این سنت در حوزههای علمیه وجود داشته و طلاب توانمند در کنار تحصیل، به تدریس میپرداختند. در طرح استاد معین نیز میتوان ضمن توجه به سابقه و توانمندی طلبه، زمینه تجربهاندوزی او در عرصه تدریس را فراهم کرد.
وی همچنین با اشاره به برخی مباحث مطرحشده درباره شرایط و ضوابط تدریس طلاب جوان، خواستار توجه بیشتر به اقتضائات روز و استفاده از ظرفیت نیروهای مستعد شد و گفت: نباید شرایطی ایجاد شود طلبهای که سالها در مسیر علمی حرکت کرده و توانایی تدریس دارد، صرفاً به دلیل برخی موانع اداری یا شرایط فردی، از فرصت خدمت آموزشی محروم شود. این موضوع نیازمند بررسی و پیگیری بیشتر است.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی در پایان بار دیگر از تلاشهای مدیران، اساتید، کادر و طلاب مدارس علمیه قم در سال گذشته قدردانی کرد و گفت: امیدواریم با همدلی، همافزایی، استفاده از تجربههای موفق و برنامهریزی دقیق، سال تحصیلی جدید به سالی سرشار از نشاط علمی، معنوی و موفقیت برای حوزههای علمیه تبدیل شود.