حوزه علیمه از قم تا بنگلور

جلسه‌‌ای برای سالی که در پیش است
حوزه‌ علمیه در چند هفته اخیر با دو مساله حساس روبرو شد، یکی اظهارات مدیرمسؤول روزنامه ایران درباره کمک‌های مالی دولت به حوزه های علمیه و دیگری برکناری معاون آموزش حوزه‌های علمیه به دلیل اجرای طرحی که برخی با آن موافق نبودند. این دو مساله و واکنش مخالفان و موافقان، دیدار مدیر و معاونان مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه با اعضای شورای عالی حوزه ‌را در برداشت تا در نشستی به مسائل کلی حوزه در سال پیش رو بپردازند. یکی از مسائلی که در این جلسه مورد بررسی قرار گرفت تدوین برنامه حوزه جهت خودکفایی مالی و حدود اختیارات معاونت‌ها بود. به نظر می‌رسد تقویت امر اطلاع‌رسانی در مورد مسائل مختلف حوزه علمیه بتواند بسیاری سوء برداشت‌ها را مرتفع و راه را برای ادعاهای واهی درباره حوزه و حوزویان ببندد.

برخورد خودسرانه ممنوع
جریان انحرافی این روزها بخشی از اخبار روزانه رسانه ها و محافل سیاسی را به خود اختصاص داده است. جریانی که با نفوذ آرام در بدنه قوه مجریه و نزدیکی به رییس دولت، تلاش دارد برنامه های خویش را برای تصاحب قدرت پیش برد و با سوء استفاده از امکانات اقتصادی دولت، به پیشبرد اهداف ناصحیح خود ادامه دهد. این محفل انحراف خوشبختانه نتوانسته است علی رغم خرج مبالغ کلان، بدنه مردمی برای خود فراهم کند و در سطح سیاسی نیز کمتر کسی حاضر است تا پایان راه با آنان همراهی نماید. روند برخورد با این پدیده نادرست نیز مدتی است که در کشور شدت گرفته و نهادهای اطلاعاتی، امنیتی و قضایی به وظیفه خود در این زمینه عمل می کنند. اما خطر برخوردهای نسنجیده با این جریان موجب شده است که آیت الله محمد یزدی رییس جامعه مدرسین حوزه علمیه قم در هفته گذشته نسبت به این مسئله هشدار داده است و با تبیین ضرورت برخورد با جریان انحرافی، تاکید کرده است: «در برابر این جریان انحرافی، ما باید وظایف خود را دقیق تر بشناسیم و ابتدا گوش به فرمان رهبری باشیم و از کارهای خودسرانه و به تصور خودمان انقلابی بپرهیزیم.»

فصل تکذیب شایعات
انتخابات مجلس شورای اسلامی در اسفند ماه بدون شک مهمترین رویداد سیاسی کشور در سال جاری است. به همین دلیل مدتی است فعالیت ها در این زمینه شروع شده و اخبار مرتبط با مسایل انتخاباتی در گوشه و کنار کشور، جای خود را در میان اخبار روزمره پیدا می کنند. البته در این مورد نیز مانند هر رویداد خبری مهم دیگری بازار شایعات و شنیده ها نیز در کنار اخبار صحیح و موثق گرم است. نامزدی یا عدم نامزدی افراد برای شرکت در انتخابات یکی از مهمترین سرفصل های این شایعات است. جریانی که این هفته حجت الاسلام بی ریا را هدف قرار داده بود و وی را وادار به تکذیب شایعات مربوط به کاندیداتوری برای انتخابات مجلس کرد. به این ترتیب باید در ماه های آینده منتظر اخبار بیشتری از این جنس باشیم. امری که ماه های آتی را به فصل شایعات و تکذیب شایعات انتخاباتی تبدیل خواهد کرد.

مرجعیت خواستار برخورد جدی با حادثه ای شنیع
حادثه ناگوار و شنیع اذیت و آزار زنان چند خانواده در باغی در خمینی شهر اصفهان؛ امری بود که افکار عمومی کشور را در هفته گذشته متاثر کرد و رسانه ها و مسئولان را به موضع گیری واداشت. نیروی انتظامی و دستگاه قضایی اگر چه پس از این حادثه با سرعت پیگیر ماجرا شدند و ضمن شناسایی عوامل این حادثه، برخی از آنها را نیز دستگیر کرده و وعده برخورد سریع و جدی با آن را داده اند. اما محکومیت این اقدام منحصر به مسئولان قضایی و اجرایی و انتظامی نشده است و در هفته گذشته حضرت آیت الله لطف الله صافی گلپایگانی در سخنانی با ابراز تاسف شدید از این حادثه، از مسئولان قضایی خواست با جدیت و سرعت به این حادثه شنیع برخورد کنند. پیش از این نیز انعکاس رسانه ای گسترده حمله به یک ناهی از منکر در تهران و موضع گیری مراجع و مسئولان در این زمینه، این سوال را برای افکار عمومی پیش آورده است که آیا ارزشهای اخلاقی در جامعه ما رو افول گذاشته است و آیا نهادهای فرهنگی وظیفه خود را به خوبی انجام داده اند؟

جشن عمامه‌گذاری؛ پذیرش مسؤولیتی خطیر
تلبس به لباس روحانیت از دیرباز سنتی همراه با آیین خاص در حوزه‌های علمیه بوده است. پوشیدن لباس پیامبر(ص) که احترام ویژه‌ای دارد به معنای نشان‌دار کردن خود در جامعه و اعلام این است که ملبس به این لباس کارشناس و مبلغ دین است از این رو آغاز تلبس، آغاز رسمی سربازی حضرت ولیعصر (عج) و پذیرش تعهد خدمت به آن بزرگوار است.

طلاب حوزه های علمیه از گذشته تاکنون این مساله را به عنوان یک توفیق بزرگ در زندگی خود می‌دانند از این رو تلبس به این لباس مقدس را در ایام شادی ائمه(ع) مانند اعیاد دینی و ولادت چهارده معصوم(ع) و نزد مراجع تقلید و بزرگان دین با برگزاری مراسم جشن انجام می‌دهند و در حقیقت آغاز رسمی خدمتگذاری خود به حضرت حجت(عج) را جشن می‌گیرند. جشنی که در پس آن مسؤولیتی خطیر و امانتی بس گران را به عهده می‌گیرند. سیزدهم رجب، سالروز میلاد باسعادت امیرمومنان (ع) نیز فرصت مناسبی برای این عهد و پیمان بود. اللهم ارزقنا توفیق الخدمه فی سبیلک.

حوزه علمیه از قم تا بنگلور
با پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی ایران، یکی از مراکزی که به شدت متحول شد، حوزه های علمیه بود. این تحول نه فقط در قم بلکه در دیگر حوزه های علمیه و در اقصی نقاط عالم مشهود بود. هند از جمله کشورهایی است که پیروزی انقلاب اسلامی جان تازه ای به شیعیان و به خصوص علما و روحانیونش بخشید و رونق مجدد مراکز دینی و فرهنگی را در پی داشت. حجت الاسلام عدیل رضا عابدی از روحانیون فعال هندی و مسئول حوزه علمیه باقرالعلوم(ع) بنگلور در این باره به خبرنگار رسا این چنین گفت: حوزه‌های علمیه هندوستان پس از پیروزی انقلاب اسلامی ایران، رونق تازه‌ای پیدا کرده است. حجت الاسلام عابدی درباره حوزه علمیه باقرالعلوم(ع) بنگلور نیز چنین گفت: حوزه علمیه باقرالعلوم‌(ع) بیرون از شهر بنگلور در یک هکتار زمین و سه طبقه واقع شده است و نظام تحصیلی آن مطابق نظام آموزشی حوزه علمیه قم است که به سبک جدید یعنی نظام واحدی و در دوره‌های تمهیدی، کاردانی و کارشناسی تدریس می‌شود.

اسلام هراسی؛ دشمنان آگاه و دوستان نادان
پس از برنامه ریزی حملات 11 سپتامبر در نیویورک برگ جدیدی از دشمنی غرب با اسلام ناب محمدی ورق خورد. در این بین دشمنان سعی کردند با استفاده از حربه های مختلف تبلیغاتی تضاد و دشمنی با اسلام را به میان عموم مردم منتقل سازند، هرچند برخی از مسلمانان افراطی همچون سلفی گرایان و گروه های تروریستی مانند القاعده به بهترین وجه در این پازل دشمن نقش خود را ایفا کردند، اما بسیاری از مسلمانان به خصوص گروه هایی از مسلمانان که در جوامع غیر اسلامی زندگی می کردند، از فرصت های مختلف برای معرفی صحیح اسلام به پیروان دیگر ادیان استفاده کرند. در هفته ای که گذشت اخبار متفاوتی از این تلاش مسلمانان منتشر شد. از انتقاد فاروق مراد دبیر کل شورای مسلمانان انگلیس نسبت به اسلام هراسی تا طرح دفتر شورای روابط اسلامی آمریکایی برای مبارزه با اسلام‌هراسی در شهر هیوستن ایالت تگزاس آمریکا و همین طور طرحی با عنوان «هم وطن آمریکایی من» از سوی بنیاد تولیدات رسانه‌ای وحدت.

مظلومیت ملت بحرین تا کی؟
با شکل گیری قیام های مردمی در کشورهای مختلف منطقه بسیاری از کارشناسان سیاسی، نخبگان و علمای جهان اسلام، حمایت خود را از این قیام ها اعلام کردند؛ گروهی نیز که به حمایت نپرداختند لااقل برای حفظ آبرو از کشتار مردم انتقاده کرده و خواستار خویشتن داری صاحبان حکومت ها شدند. اما در این میان شاید مردم بحرین شاهد کمترین حمایت و یا حتی توجه بودند. تا جایی که آش آن قدر شور شد که محمد حسنین هیکل نویسنده معروف مصری نیز به این مساله اعتراض کرد. هیکل در در مصاحبه با شبکه الجزیره، نهضت بحرین را مظلوم توصیف کرد و گفت: انقلاب بحرین به شدت مظلوم واقع شده و با توجه به اینکه اکثریت ملت بحرین را شیعیان تشکیل می دهند جهان عرب با این نهضت برخورد منصفانه ای نداشته است.

مسؤولان اجرایی و حمایت زبانی از امر به معروف
این روزها سخنرانان و کارشناسان مسائل اجتماعی با شنیدن حادثه ‌ای که برای حجت الاسلام فروزش به وجود آمده موضوعی تازه یافتند تا مثل همیشه بگویند و توصیه کنند همچنین مسؤولان نیز از دولت و مجلس گرفته تا نهادی مثل ستاد احیای امر به معروف دست به دست هم دادند تا در سخنوری سخنرانان بیشتر از آنان سهیم باشند، در این میان عیادت کردن از جانباز ناهی از منکر و پرداختن به روحانی بودن یا نبودن آمر به معروف هنگام حادثه، از سوی برخی رسانه‌ها چنان با پی‌گیری آنان روبه‌رو شده گویا حادثه‌ای تاریخی را به ثبت رساندند و گویا حادثه خیابان شریعتی نخستین اتفاق‌ عرصه امر به معروف است. در هر حال به نظر می رسد هنوز در «الف» احیای امر به معروف مانده‌ایم و آنچنان غرق حمایت‌ها و شعار‌ها شدیم که پی‌گیری قضایی و حمایتی دستگاه‌ها از جانبازانی همچون مصطفوی و فروزش و دیگرانی که به افتخار، گمنام مانده‌اند، در هاله‌ای از غفلت فرو مانده است.

نیازسنجی عالمانه در راه‌اندازی و تجهیز حوزه‌های علمیه استانی
بی شک یکی از فعالیت‌های اساسی و ریشه ای مدیریت حوزه‌های علمیه کشور در چند سال اخیر راه‌اندازی حوزه‌های علمیه استانی بوده است. حوزه‌های علمیه استانی افزون بر رسالت ‌فقاهتی‌ که بر دوش دارند عهده‌دار جریان تبلیغی مناطق خود هستند، در اینجا ضروری است «قم» با توجه به نیاز‌های تبلیغی مناطق مختلف کشور به ارائه امکانات و تجهیز حوزه‌ها اقدام کند. حوزه علمیه آذربایجان غربی از مناطقی است که دارای قومیت‌های گوناگون است و از سویی دیگر نیازمند آن است که مقوله عملی وحدت شیعه و سنی و همچنین وحدت مسلمانان و دیگر ادیان و فرق را شاهد باشد، همچنین هم مرز بودن این استان با کشور‌هایی چون عراق، ترکیه و جمهوری آذربایجان بر ضرورت مسأله تبلیغ دینی می‌افزاید. حجت الاسلام قهرمانی، مدیر حوزه‌ علمیه این استان ابتدای این حرکت تبلیغی را فراهم‌سازی زیرساخت‌های علمی و تبلیغی عنوان کرد. همچنین حجت الاسلام شکوری، عضو شورای ‌حوزه علمیه این استان و امام جمعه خوی 21 خرداد در بازدیدی از خبرگزاری رسا به حساسیت منطقه اشاره و بر توجه عملی مسؤولان دینی و فرهنگی کشور به ساختار فرهنگی آذربایجان غربی به ویژه ارومیه تأکید کرد. /گ/