لزوم پرداختن به فقه استدلالی عزاداری/ ایجاد ساختار عزاداری با نظم و روش امروزی از سوی امام رضا

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، ایرج حجازی، پژوهشگر دین و رسانه در آیین رونمایی از تازهترین آثار دینی منتشر شده مرکز پژوهشهای اسلامی صدا و سیما که عصر دوشنبه در تالار اندیشه این مرکز برگزار شد، گفت: عزاداری امام حسین علیه السلام سبقهای با طول زمانی 14 قرن دارد و از زمان پیدایش تاکنون در گوشه و کنار جهان با محوریت شیعیان برگزار میشود.
وی در ادامه افزود: در کتاب «سیره ائمه علیهم السلام در سوگواری امام حسین علیه السلام» پنج فصل سامان یافته که فصل نخست آن مربوط به کلیات و مفاهیم عزاداری بوده و به ضرورت و پیشینه این پژوهش پرداخته شده است.
پژوهشگر دین و رسانه اظهار داشت: عزاداری مسألهای چالشی میان شیعیان و دیگر مذاهب اسلامی است بهطوری که مذاهب عامه عزاداری را در هر شرایطی منع کرده و آن را اعتراض به خداوند متعال میدانند.
وی تأکید کرد: در فصل دوم این کتاب به اصل عزاداری در نگاه اسلام پرداخته و مجوزهای شرعی آن بررسی شده است؛ از همین رو در این فصل به سیره پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم و اهلبیت معصومین علیهم السلام اشارههایی شده است.
حجازی اضافه کرد: در کتاب «سیره ائمه علیهم السلام در سوگواری امام حسین علیه السلام» به گزارشهایی از منابع شیعه و سنی اعتنا شده است که اشاره به عزاداریهای پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم در موارد مختلف فوت عزیزانشان دارد.
وی خاطرنشان کرد: در بخشی از این کتاب به سیره جاری اهلبیت علیهم السلام در خصوص عزاداری برای وفات نزدیکان خود اشاره شده و در بخشی دیگر عزاداری بر امام حسین علیه السلام را به عنوان یک آیین سنتی در سیره اهلبیت معصومین علیهم السلام معرفی میکند.
پژوهشگر دین و رسانه عنوان داشت: با توجه به روایات اسلامی و کتب تاریخی، حضرت زین العابدین امام سجاد علیه السلام به عنوان یک امام حاضر در صحنه کربلا به قدری مصیبتشان سنگین بود که در هر زمان و شرایطی به یاد مصائب روز عاشورا افتاده و میگیرستند.
وی ادامه داد: در زمان حضرت زین العابدین علیه السلام عزاداری بر امام حسین علیه السلام تنها میان اهلبیت این امام همام برگزار میشد اما از زمان امام باقر علیه السلام پیریزی عزاداری به عنوان یک آیین صورت گرفت.
حجازی ابراز کرد: امام باقر علیه السلام در زمان خود محورهایی همچون تعطیلی روز عاشورا و عزاداریهای خانگی را مطرح میکنند تا در این فرصتی که شیعه برای کسب علم دارد، مرثیه خوانی نیز رواج یابد.
وی اضافه کرد: در زمان امام صادق علیه السلام سنت حضرت باقر علیه السلام ادامه یافت تا اینکه حضرت علی بن موسی الرضا علیهم السلام به امامت رسیده و ساختار عزاداری را به صورت نظم و روشی که امروزه رایج است، ایجاد کردند.
پژوهشگر دین و رسانه بیان داشت: در فصل سوم این کتاب سیره اهلبیت علیهم السلام در مجالس عزاداری به تفصیل بیان و عزاداری مطلوب اهلبیت علیهم السلام با وضعیت جاری جامعه مقایسه شده است تا آسیبها و انحرافها شناخته شود.
وی تأکید کرد: در فصل چهارم کتاب به آسیبهای عزاداری و راهکارهای رسانه برای تأثیرگذاری و عزاداری مطلوب اهلبیت علیهم السلام اشاره شده است.
حجازی گفت: چاشنی هر تمدن و پدیده و واقعه پایدار عاطفه است اما امروزه پررنگ کردن جنبه عاطفی عاشورا بر سایر جنبهها غلبه پیدا کرده و این آسیبی بسیار جدی در عزاداریها است.
وی خاطرنشان کرد: از آنجایی که رسانه به عنوان یک متولی در کنار 25 متولی دیگر در حال فعالیت فرهنگی است، نمیتواند به تنهایی به مسأله آسیبهای عزاداری بپردازد و نیاز به پیش زمینههای بیشتری دارد.
پژوهشگر دین و رسانه ابراز کرد: یکی از پیشزمینههای فرهنگ سازی عزاداری مطلوب اهلبیت علیهم السلام و جلوگیری از به وجود آمدن تحریفها و آسیبها، پرداختن حوزههای علمیه به فقه استدلالی عزاداری است./997/پ202/ق