بخش پایانی ۵۰ روش ساده برای علاقه مند کردن فرزندان به مطالعه

به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، در این نوشتار نیز به بیان بخش پایانی ۵۰ روش ساده برای علاقه مند کردن فرزندان به مطالعه پرداخته شده است. البته این مطالب به صورت خلاصه تنظیم و نقل شده است.
32- به بچه هاى مريض هم كتاب و مجله بدهید:
چرا بايد بچه ى مريض با چشم هاى تب دار خود به صفحه تلويزيون زُل بزند حال آنكه مى تواند مهارت هاى خواندن خود را تقويت كند؟ مجله هاى نوجوانان با جذابيّت هاى ظاهرى شان براى بچه هاى ده دوازده ساله منبع لذت اند و شامل انواع سبك هاى نوشتارى غير داستانى نيز هستند كه بسيارى از بچه ها به قدر كافى فرصت آشنايى با آنها را پيدا نمى كنند.
33 - اطمينان حاصل كنيد كه فرزندتان براى خواندن آمادگى دارد:
درك شنيدارى در آمادگى براى خواندن، به توانايى كودك براى تشخيص تفاوت صداى حروف يا تشخيص كلمات هم صدا مربوط مى شود. كودكانى كه مهارت آنها براى تشخيص تفاوت صداها به قدر كافى رشد نكرده است، ممكن است نتوانند كلمات هم وزن را تشخيص بدهند يا صداى ب و پ را با هم اشتباه بگيرند.
تمايل كودك براى خواندن تابع دو چيز است: رشد عاطفى او و برخوردهايى كه در خانه مى بيند. اگر با صداى بلند براى كودكتان مى خوانيد و به او نشان داده ايد كه خواندن كار باارزشى است، كودكتان با علاقه براى ياد گيرى به كلاس مى آيد.
34 - خواندن فعال را تشويق كنيد:
ياد گيرى فعال يك مهارت است و بچه ها لزوما به صورت خود به خود به آن دست نمى يابند. اگر هنگامى كه با صداى بلند براى فرزندانتان كتاب مى خوانيد از برخى از روش هاى زير استفاده كنيد مى توانيد به آنها كمك كنيد خواندن و گوش دادن فعال را بياموزند.
خواندن جدى و هوشمندانه را چگونه تشويق كنيم:
قبل از خواندن:
جلد كتاب را بالا نگه داريد و از بچه ها بخواهيد موضوع داستان را حدس بزنند.
در ضمن خواندن:
تصاوير را به بچه ها نشان دهيد و از آنها بخواهيد شخصيت هاى داستان و كارهاى آنها را مشخص كنند.
بعد از خواندن:
نظر بچه ها را درباره تصاوير، شخصيت پردازى، سبك نگارش و طرح داستان بپرسيد.
35 - اجازه بدهيد بچه ها به موضوعى علاقه مند شوند و آن را دنبال كنند:
يادگيرى براساس پرسش نوعى آموزش است كه در آن معلم به دانش آموز اجازه مى دهد كه به موضوع خاص خود علاقه مند شود و تا جايى كه مى خواهد آن را دنبال كند. بچه ها نسبت به دنياى خود به طور طبيعى كنجكاوند اما وقتى مجبور مى شوند با 29 نفر ديگر كه هر كدام گذشته، نقطه نظر، علايق و توانايى هاى متفاوتى دارند، در يك كلاس بنشيند، اغلب اوقات اين كنجكاوى طبيعى تضعيف مى شود. گاهى بهترين جا براى پرورش اين كنجكاوى خانه است. در ياد گيرى براساس پرسش، نكته اين است كه اجازه بدهيد كودك علايق خود را تا جايى كه ادامه دارند دنبال كند و بدين ترتيب سبب شود تا چيزى ياد بگيرد.
36- به بچه هايى كه نمى توانند بخوانند اجازه بدهيد قصه را از روى تصاوير تعريف كنند:
بعد از شنيدن داستان و قبل از اين كه فرزندتان بتواند كلمات آن را بخواند، مى توانيد داستان را از روى تصاوير آن تعريف كند. اين مرحله، مرحله مهمى در مسير خواندن است. كودك با هجى كردن صداى كلمات قادر به خواندن نمى شود. براى اين كه بتواند مسلط و روان بخواند بايد بتواند ساختار يك داستان را درك كند و آن را درونى كند .كتاب هاى مصور با به تصوير كشيدن اتفاقات، شخصيت ها و موقعيت مكانى داستان به بچه ها كمك مى كنند كه اين مهارت را در خود پرورش دهند.
37- از بچه ها بخواهيد پس از شنيدن داستان آن را دوباره تعريف كنند:
تعريف كردن يكى از مهارت هاى مهم تفكر انتقادى است. ممكن است ساده به نظر برسد ولى واقعا پيچيده است. اگر مى خواهيد به فرزندتان كمك كنيد اين مهارت را به دست بياورد، او را تشويق كنيد داستان هاى آشناى خود را از بَر تعريف كند. هفته اى يك بار به جاى اين كه داستان هاى تكرارى را با صداى بلند بخوانيد، از فرزند پيش دبستانى تان بخواهيد قصه كتاب مورد علاقه ى خود را برايتان، با استفاده يا بدون استفاده از كتاب به عنوان راهنما، تعريف كند. اگر فرزندتان كمى بزرگ تر است از او بخواهيد طرح داستان هاى آشناى خود را براى بچه هاى كوچك تر تعريف كند.
38 - از بچه ها بخواهيد داستان ها را ارزيابى كنند:
نبايد انتظار داشته باشيد فرزندتان به هر كتابى كه به او توصيه مى كنيد با تمام وجود علاقه نشان دهد، حتى اگر اين كتاب ها، كتاب هاى مورد علاقه دوران كودكى شما باشند. بهتر است به آنها اجازه بدهيد از كتاب هايى كه به نظر آنها بد است بدگويى كنند و از كتاب هايى كه لذت مى برند تمجيد كنند، اما آنها را تشويق كنيد براى دفاع از عقيده ى خود دليل بياورند.
39 - بين داستانها و زندگى بچه ها ارتباط برقرار كنيد:
دانسته هاى بچه ها بر كوچك ترين متنى كه مى خوانند تاثير مى گذارد. براى اين كه بتوانند آنچه را مى خوانند درك كنند بايد بين دانش خود از جهان و آنچه كه در صفحه چاپ شده است ارتباط برقرار كنند .شما مى توانيد به بچه ها كمك كنيد بين داستان ها و زندگى واقعى ارتباط برقرار كنند. براى اين كار به آنها بياموزيد آنچه را مى خوانند با آنچه مى دانند مقايسه كنند. هنگامى كه با صداى بلند براى بچه ها قصه مى خوانيد، از آنها سؤ ال بپرسيد.
40- بچه ها را تشويق كنيد با شخصيت ها همانند سازى كنند:
داستان هايى مى توانند ما را عميقا تحت تاثير قرار دهند كه بتوانيم با شخصيت هاى آنها ارتباط برقرار كنيم، چه داستان تخيّلى باشد و چه واقعى. اگر با شخصيت ها همانند سازى كنيم مى توانيم احساس آنها را درك كنيم و عكس العمل آنها را پيش بينى كنيم. اگر رفتار و انديشه ى آنها غلط باشد، اين را نيز درك مى كنيم و آرزو مى كنيم كه روش خود را تغيير دهند.
شما مى توانيد حتى به خردسالان نيز كمك كنيد از شخصيت پردازى دركى به دست آورند. وقتى با صداى بلند برايشان مى خوانيد، از آنها بپرسيد كه شخصيت يا قهرمان داستان چه احساسى دارد. با بچه هاى بزرگ تر مى توانيد درباره ى داستان هاى واقعى صحبت كنيد.
41- بين كتاب ها رابطه برقرار كنيد:
اگر درباره ى كتاب مورد علاقه ى بچه ها با آنها صحبت كنيد، به جاى اين كه به خاطر عشقشان همان صفحات ثابت را بارها و بارها بخوانند، مى توانند اين عشق را با خود به دنياى بيرون بياورند. از بچه ها بپرسيد كه چه چيز خاصى در آن كتاب وجود دارد؟ آيا موضوع كتاب خاص است؟ يا نوع آن، تصاوير، يا شخصيت هايش؟ آيا از ابتدا تا انتهاى كتاب همين احساس كلى را داشتى كه كتاب عالى است؟
اگر كتاب از نظر فرزندتان واقعا عالى بود به او كمك كنيد از همان نويسنده كتاب هاى ديگرى پيدا كند. به خاطر داشته باشيد كه يك نويسنده ممكن است براى گروه هاى سنّى گوناگون بنويسد. اگر موضوع كتاب جالب بود، كتاب هاى ديگرى پيدا كنيد كه موضوع مشابهى دارند.
42 - بچه ها را تشويق كنيد پاسخ خود را از كتاب بگيرند نه از شما:
پدر و مادر اولين مرجع اطلاعاتى فرزندان خود هستند. به سؤ الات فرزندان خود، به خصوص سؤ الاتى كه هنگام خواندن به ذهن آنها خطور مى كند، حتما پاسخ دهيد. البته مى توانيد آنها را در جهت مستقل شدن كمك كنيد و منابع ديگر را به آنها معرفى كنيد. به هر حال شما كه پاسخ همه چيز را نمى دانيد و نبايد هم بدانيد. همين قدر كافى است كه بدانيد پاسخ را كجا مى توان پيدا كرد. در خانه ى شما بايد يك اطلس جغرافيايى، يك لغت نامه خوب و يك دايرة المعارف باشد.
43- از واژه ها لذت ببريد و اين لذت را نشان بدهيد:
در حالى كه رانندگى مى كنيد مى توانيد واژه اى سخت و ناآشنا را براى فرزندانتان بخوانيد، يا هنگام روزنامه خواندن واژه اى دهن پر كن را، بلندخوانى كنيد. به ريتم ها و قافيه هاى ناهماهنگ در گفتار توجه كنيد. به بازى هاى زبانى اهميت بدهيد چون فرزندانتان از اين كار خوششان مى آيد و كم كم متوجه مى شوند زبان ارزش كشف را دارد.
44 - افق هاى فکری فرزندتان و افق هاى خود را گسترش دهيد:
گسترش دادن تجربيات بچه ها در زندگى مى تواند علايق و توانايى هاى آنها را در خواندن افزايش دهد. با خارج كردن فرزندتان از محدوده ى كوچك زندگى او، يعنى خانه و مدرسه، مى توانيد افق هاى او را گسترش دهيد و بدين ترتيب توانايى خواندن او را افزايش دهيد. اگر از طرح زير پيروى كنيد، بيرون رفتن با خانواده مى تواند بالقوه دايره ى لغات و مهارت هاى زبانى فرزندتان را افزايش دهد.
45 -محيط مناسبى براى خواندن فراهم كنيد:
محيط مناسب براى خواندن بايد ساكت، راحت، و پرنور باشد.
46- تلويزيون را به طور دائم روشن نگذاريد، بلكه از آن عاقلانه استفاده كنيد:
زمانى را كه فرزندتان صرف تماشاى تلويزيون مى كند محدود كنيد. يكى از روشهاى انجام اين كار برگزارى يك همايش خانوادگى است. براى فرزندانتان توضيح بدهيد كه مى خواهيد همه ى اعضا خانواده زمان تماشاى تلويزيون خود را محدود كنند تا بتوانند فعاليت هاى خارج از خانه، مطالعه، كارِ خانه و يادگيرى بپردازند.
اجازه بدهيد هريك از اعضاى خانواده از جدول هفتگى برنامه هاى تلويزيون براى انتخاب برنامه هاى مجاز هفته آينده خود استفاده كند. به صورت خانوادگى ساعت تماشا را محدود كنيد و اختلاف نظرهايى كه به وجود مى آيد حل كنيد. برنامه اى را كه به دست آورديد بنويسيد و روى ديوار نصب كنيد و دقت كنيد كه افراد خانواده در طول يك هفته تا چه حد آن را رعايت مى كنند. در صورت لزوم در برنامه تغييراتى ايجاد كنيد.
47 - با معلم فرزندتان همكارى كنيد:
تحقيقات گوناگونى كه در كشورهاى مختلف انجام شده است نشان مى دهد كه بين موفقيت نوآموزان در خواندن و نقش والدين در امور مدرسه ى آنها رابطه اى مهم وجود دارد. آيا با كتاب هاى درسى فرزندانتان آشنايى داريد؟ آيا وقت مى گذاريد تا كتاب هايى را كه از كتابخانه به خانه مى آورند، تورق كنيد. آيا مى توانيد با اطمينان بگوييد كه فرزندانتان با شعر، ادبيات تخيلى، مطالب غيرادبى، و نمايشنامه روبه رو شده اند؟ شايد سطح توانايى فرزندتان را در خواندن بدانيد اما آيا مى دانى كه در حال حاضر مشغول خواندن چه كتابى است؟
48 - انتظار بالاي و معقول داشته باشيد:
اگر مى خواهيد محيط خانه ى خود را مناسب خواندن كنيد، يكى از مهم ترين قدم هايى كه مى توانيد برداريد اين است كه به فرزندانتان بفهمانيد كه از آنها انتظارات بزرگى داريد. طبق تحقيقى كه انجام شد بچه هايى كه در خانواده هاى كم درآمد زندگى مى كردند اما در خواندن موفق بودند، والدينى داشتند كه از آنها انتظار رفتن به دانشگاه را داشتند. در واقع تقريبا" همه تحقيقاتى كه نقش والدين را در موفقيت بچه ها در خواندن بررسى مى كنند، نشان مى دهند كه برخورد والدين با امور آموزشى و موفقيت هاى بچه ها، بسيار مهم تر از موقعيت اقتصادى - اجتماعى خانواده آنهاست.
49- تفاوت هاى بين بچه ها را به رسميت بشناسيد:
بعضى از والدين به تفاوت هاى ظاهرى يا تفاوت استعدادهاى هنرى فرزندانشان افتخار مى كنند اما همين والدين به سختى مى توانند قبول كنند كه رشد شخصيتى يكى از بچه ها سريع تر از رشد شخصيتى ديگرى صورت مى گيرد. اين گونه مقايسه ها هميشه تاثير مخرّب دارد. حتى اگر در حضور فرزندانتان اظهار نظر نكنيد، آنها اضطراب شما را حس مى كنند. كودكى كه به خواندن علاقه دارد كم رو مى شود، و كودكى كه نمى تواند خوب بخواند احساس حماقت مى كند .حتى بچه هايى كه در ظاهر هيچ مشكلى در يادگيرى ندارند و دانشمندترين والدين دنيا را دارند ممكن است كارهاى ديگر را به خواندن ترجيح بدهند.
50- آرام باشيد:
بين توجه فعال به دست آوردهاى فرزندانمان و به دست گرفتن كامل زندگى آنها تفاوت وجود دارد. بسيارى از والدين از روى حسن نيت و براى ديدن موفقيت فرزندان خود فرزندانشان را به اضطراب هاى فردى خود مبتلا مى كنند. اگر فرزندتان نمى تواند با موفقيت بخواند طبيعى است كه مضطرب شويد. اما لازم است يك قدم عقب برويد، يك نفس عميق بكشيد و به علل عدم موفقيت فرزندتان بينديشيد. شايد فرزندتان هنوز براى خواندن آماده نيست.
براى اين كه بتوانيد پيام های خود را را به فرزندتان منتقل كنيد بايد بتوانيد آرام باشيد. به فرزندتان تكاليف اضافى ندهيد و از كتاب ظنز مورد علاقه شان براى آنها بخوانيد.با نشان دادن استفاده هاى عملى خواندن به آنها كمك كنيد اهميت خواندن را درك كنند. و مهم تر از همه اين كه با رفتار خود به آنها نشان دهيد که خود نيز براى لذت بردن می خوانيد./۹۲۵/ ت۳۰۳/ش
برگرفته(خلاصه شده) از : http://ahlolbait.com
.