۰۹ بهمن ۱۳۸۷ - ۰۹:۱۶
کد خبر: ۵۶۷۲۰

تاريخ شفاهي مسجد هدايت منتشر شد

رسا، سرويس فرهنگي ـ تاريخ شفاهي مسجد هدايت نام كتابي است كه به بررسي نقش اين مسجد و امام جماعت آن در مبارزه مردم تهران عليه رژيم طاغوت مي پردازد.
تاريخ شفاهي مسجد هدايت منتشر شد

به گزارش خبرنگار خبرگزاري رسا، تاريخ شفاهي مسجد هدايت به قلم جليل امجدي از سوي مركز اسناد انقلاب اسلامي منتشر شد.

اين كتاب به بررسي نقش مسجد هدايت تهران و آيت الله سيد محمود طالقاني، امام جماعت آن مسجد در مبارزه مردم عليه رژيم طاغوت مي پردازد.

مسجد هدايت‌ به‌ عنوان‌ يكي‌ از كانون‌هاي‌ مبارزه‌ سياسي‌ـ مكتبي‌، سابقه‌اي‌ مستمر در بيدارگري‌ و جنبش‌ اجتماعي‌ مردم‌ ايران‌ دارد. اهميت‌ مسجد هدايت‌ به‌ واسطه‌‌ امام‌ جماعت‌ آن‌، يعني‌ آيت‌الله سيدمحمود طالقاني‌ بوده‌ است‌. آيت الله طالقاني‌ زماني‌ امامت‌ جماعت‌ مسجد هدايت‌ را عهده‌دار شد كه‌ اين‌ مكان‌ تكيه‌اي‌ بيش‌ نبود و تنها در ايام‌ محرم‌ گشوده‌ و مراسم‌ سوگواري‌ در آن‌ برگزار مي‌شد. واقع‌ شدن‌ مسجد هدايت‌ در مجاورت‌ سينما پارك‌ در خيابان‌ استامبول‌ و نزديكي‌ به‌ لاله‌زار كه‌ يكي‌ از مراكز تجمع‌ و تفريح‌ مردم‌ آن‌ روز تهران‌ بود، از دلايل‌ انتخاب‌ اين‌ مكان‌ به‌ عنوان‌ پايگاهي‌ براي‌ مبارزه‌ و آموزش‌ و اشاعه‌‌ فرهنگ‌ انقلابي‌ اسلامي‌ به‌شمار مي‌رفت‌.

آيت‌الله طالقاني‌ به‌ دليل‌ آزادانديشي‌ و مخاطب‌شناسي‌ و رويكرد نوگرايانه‌ در انديشه‌‌ ديني‌، توانست‌ به‌ زودي‌ اين‌ مكان‌ كوچك‌ را، كانون‌ توجه‌ اقشار مختلف‌ جامعه‌ به‌ ويژه‌ دانشجويان‌ و دانشگاهيان‌ قرار دهد.

هدف‌ آيت‌الله طالقاني‌ متحول‌ ساختن‌ مسجد هدايت‌ و رساندن‌ جايگاه‌ آن‌ به‌ عصر صدر اسلام‌ بود. وي‌ از نخستين‌ كساني‌ بود كه‌ با جلسات‌ تفسير قرآن‌ خود در مسجد هدايت‌ و دعوت‌ روحانيان‌ و روشنفكران‌ ديني‌ براي‌ سخنراني‌، پاي‌ جوانان‌ را به‌ مسجد گشود و آنان‌ را با آموزه‌هاي‌ ديني‌ و قرآني‌ آشنا كرد.

در نبود آيت‌الله طالقاني‌، مسجد هدايت‌ مانند ده‌ها مسجد ديگري‌ بود كه‌ صرفاً كاركردي‌ عبادي‌ داشتند. آيت الله طالقاني‌ يكي‌ از شاخص‌ترين‌ رهبران‌ و عالمان‌ شيعي‌ نوگرا بود كه‌ با الهام‌ گرفتن‌ از انديشه‌‌ «بازگشت‌ به‌ قرآن‌» سيدجمال‌الدين‌ اسدآبادي‌ و شيخ‌ محمد عبده‌، قرآن‌ را به‌ متن‌ جامعه‌ آورد و با انتخاب‌ روش‌ نو در تفسير، مسجد هدايت‌ را به‌ محوري‌ براي‌ مبارزه‌‌ سياسي‌ـ مكتبي‌ عليه‌ رژيم‌ پهلوي‌ مبدل‌ ساخت‌.

آيت‌الله طالقاني‌ فعاليت‌ فرهنگي‌ خود را با تأسيس‌ مسجد هدايت‌ در سال‌ 1327 به‌ شكلي‌ منسجم‌ آغاز كرد. او در دهه‌‌ 30 با فعاليت‌ فرهنگي‌ـ اجتماعي‌، انجمن‌ اسلامي‌ دانشجويان‌ را بنيان‌ نهاد و در دهه‌ 40 نقش‌ فرهنگي‌ـ اجتماعي‌ـ سياسي‌ مسجد را برجسته‌ كرد و در دهه‌ 50، با وجود رفتن‌ به‌ تبعيد و زندان‌، مبارزه‌ خود را تا پيروزي‌ انقلاب‌ اسلامي‌ ادامه‌ داد. بدون‌ ترديد مي‌توان‌ گفت‌ اگر مسجد هدايت‌ نبود، حسينيه‌‌ ارشاد هم‌ نبود. حسينيه‌‌ ارشاد مكمل‌ و جانشيني‌ شايسته‌ براي‌ مسجد هدايت‌ بود. نسلي‌ كه‌ از مسجد هدايت‌ مبارزه‌ را آغاز كرده‌ بود، سرانجام‌ توانست‌ اين‌ مبارزه‌ را در حسينيه‌‌ ارشاد تا پيروزي‌ انقلاب‌ اسلامي‌ ادامه‌ دهد.

كتاب تاريخ شفاهي مسجد هدايت ‌ به‌ مطالعه‌‌ نقش‌ و جايگاه‌ مسجد هدايت‌ در فراز و فرودهاي‌ مختلف‌ تاريخي‌ پرداخته‌ است‌. از آنجا كه‌ آيت‌الله طالقاني‌ به‌ عنوان‌ محور تاريخ‌ شفاهي‌ مسجد هدايت‌، در جوار حق‌ آرميده‌ است‌، نويسنده اين اثر در تدوين‌ آن از روايات‌ شفاهي‌ بعضي‌ از دانش‌آموختگان‌ مسجد هدايت‌ و آثار مكتوب‌ وي‌ و درباره‌‌ وي بهره‌ گرفته‌ است. در ساير موارد از اسناد منتشر شده‌‌ پرونده‌‌ ساواك درباره‌ آيت‌الله‌ طالقاني‌ و دكتر باهنراستفاده‌ شده‌ است‌.

تاريخ شفاهي مسجد هدايت به قلم جليل امجدي براي نخستين بار در سال جاري از سوي مركز اسناد انقلاب اسلامي در دو هزار نسخه منتشر شده است.

ارسال نظرات