جداسازی «اخلاق» از «فقه» ظلم به فقه است

به گزارش خبرنگار سرویس حوزه و روحانیت خبرگزاری رسا، حجت الاسلام والمسلمین هادی صادقی رئیس همایش ملی فقه و اخلاق در این همایش ملی که پیش از ظهر امروز در دانشگاه قرآن و حدیث برگزار شد، گفت: این همایش آغازی برای پژوهش ها است و خوشحال هستیم مورد استقبال قرار گرفت.

وی در خصوص موضوع همایش گفت: فقه و اخلاق به اشتباه جدا شده اند. 27 نظریه در حوزه اخلاق و فقه داریم که چندان دقیق نیستند البته تلاش هایی صورت گرفته که نادر هستند و باید آن را قدر دانست که آیت الله اعرافی و آیت الله علیدوست و حجت الاسلام والمسلمین سبحانی مسیرهای خوبی را آغاز کرده اند.

رئیس مرکز حل اختلاف کشور با بیان اینکه تفاوت هایی که ادعا می شود عمدتا نامنقح هستند، بیان داشت: ما در اخلاق هم به ملکات می پردازیم و هم به رفتارها و علاوه بر این بر افکار و عواطف نیز در اخلاق پرداخته می شود و همین 4 بعد نیز در فقه پرداخته می شود. در روش هم که از اخلاق بحث می شود منظور اخلاق اسلامی است نه علم اخلاقی که سکولار است. سؤال ما این است اگر بخواهیم اخلاق اسلامی داشته باشیم آن علم از چه روشی استفاده می کند؟ جفای به حوزه های علمیه است که در آن علم اخلاق اسلامی غریب باشد و همان علم عقلی سکولار حاکم شود و این علم اخلاق در مباحث ما به فقه نسبت سنجی شود.

وی ادامه داد: احکام شامل دو بخش هستند که بخشی ناظر به حقوق بوده و بخشی دیگر نیز جنبه اخلاقی دارند. در هر فصلی از احکام فقه برویم هر دو نسبت را می بینیم. کسانی که می خواهند فقه را به حقوق تقلیل دهند ظلم به فقه می کنند و ظلم دیگری می کنند که می خواهند اخلاق را جدا کنند در حالی که واقعیت فقه موجود ما غیر از این است.

حجت الاسلام والمسلمین صادقی تصریح کرد: در دنیای سکولار ابتدا نظریات اخلاقی مطرح می شوند و بر پایه آن نظریات قوانین شکل می گیرد. در اسلام باید ابتدا مباحث زیربنایی که جنبه اخلاقی دارند استنباط شوند و بعد از آن نوبت به مسائل حقوقی آن می رسد و این دستورالعمل نظام اسلامی بشود و قوانین ما بر پایه چنین فقهی اعمال بشود.

وی در پایان خاطرنشان کرد: به جای جدا کردن اخلاق لازم است در نگاه های تخصصی که به فقه می شود از اخلاقیات آن مبحث تخصصی نیز بحث شود. این با تخصص گرایی هم سازگار است و تخصص گرایی باید در ابواب فقهی ایجاد شود و وقتی متخصصان ورود می کنند مثلا به احکام قضائی که ورود می کند به جنبه های اخلاقی آن نیز بپردازد.