دانشآموخته حوزه و دانشگاه:
تبیین ابعاد فقه اجتماعی ضروری است
خبرگزاری رسا ـ استاد دانشگاه تهران در همایش فکری جوان ایرانی پرسشهای امروزی گفت: حوزه و دانشگاه باید مبانی فکری جامعه را تولید کنند.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری رسا، پنجمین دوره همایش فکری جوان ایرانی پرسشهای امروزی ویژه کرسیهای آزاد اندیشی از سوی خانه شهریاران جوان، با حضور اساتید حوزه و دانشگاه، روز گذشته با موضوع جنبش نرم افزاری و توسعه علمی ایران در تالار دهشور دانشکده دانشگاه تهران برگزار شد.
در این نشست ابراهیم فیاض، دانش آموخته حوزه و دانشگاه، به بررسی فلسفه و جایگاه آن در حوزه و دانشگاه در ایران پرداخت و گفت: فلسفه در ایران به معنای کلمه غربی آن نبوده است و علمای ایرانی به جای کلمه فلسفه از کلمه حکمت استفاده کرده اند و حکیم بزرگ ایرانی فارابی، معلم اول حکمت را مطرح کرده است؛ اما در دهههای گذشته فروغی فلسفه غربی را وارد میکند و اسم آن را منطق شناخت میگذارد.
ابراهیم فیاض افزود: ما مصرف کننده تفکرات غربی هستیم و متفکر و اندیشمند جدید نداریم؛ زیرا آخرین آنها ملاصدرا و ملا هادی سبزواری بوده است.
وی به ریشه تاریخی مشروطه اشاره کرد و ادامه داد: کار مشروطه این بوده است که ما را از آسیایی بودن در بیاورد و ما را انگلیسی کند.
ابراهیم فیاض به شکل غربی دانشگاه در ایران پرداخت و بیان کرد: ریشه فلسفه به معنای غربی در زمان رضا شاه شکل می گیرد و دانشگاه به شکل غربی آن در ایران رواج می یابد که پس از آن حوزه های دینی مورد حمله واقع می شوند و بیش از نصف حوزه ها تعطیل می شود پس تلاش کردند که حوزه علمیه را نابود کنند.
وی ادامه داد: پس در این راستا دانشگاهی منقطع از جامعه و به دور از حوزه علمیه در ایران شکل می گیرد و 1300 سال تاریخ تمدن اسلامی در ایران نابود می شود.
وی به بیان جایگاه فلسفه در غرب پرداخت و گفت: فلسفه در شکل غربی ریشه در ملی گرایی دارد و کسانی مانند کانت آن را مطرح کرده اند.
ابراهیم فیاض خاطرنشان کرد: پس از بازگشت آیت الله بروجردی به قم مرجعیت از نجف به قم باز میشود و پس از آن علامه طباطبایی(ره) و امام خمینی(ره) ایفای نقش میکنند و به تولید فلسفی حکمت میپردازند که از جمله آن، کتاب اصول فلسفه و روش رئالیسم علامه طباطبایی است.
وی به بی اعتنایی حوزه و دانشگاه به اساتیدی مانند مطهری و بهشتی پرداخت و بیان کرد: کسانی مانند استاد مطهری و یا شهید بهشتی در دانشگاهها پذیرفته نمیشدند و نیز رانده شده حوزهها نیز بودند و هیچ مسجدی شهید بهشتی را حتی برای نماز نمیپذیزفت.
استاد دانشگاه تهران ادامه داد: پس از مدتی با تلاش زیاد شهید بهشتی، مدرسه دین و دانش در قم تأسیس شد ایشان ساختار جدیدی را ایجاد کرد.
فیاض در انتقاد از ساختار دانشگاه گفت: غالب دانشگاهها دچار بحران هستند؛ زیرا ساختار فلسفی که بتواند با حوزه ترکیب شود، وجود ندارد البته همیشه بحران بد نیست زیرا باعث پیدایش راه حل خواهد شد.
وی ادامه داد: در دانشگاههایی مانند تهران و شریف از نظر سازمانی مشکل وجود دارد و دانشگاهها مصرف کننده هستند؛ زیرا سازمان دانشگاه به شدت تسلب پیدا کرده است و دانشجوها به سمت ساختار شکنی پیش می روند همچنین جنبش های دانشجویی سازنده نیستند بلکه مخرب هستند.
فیاض به عدم خلاقیت در دانشگاه های ایران پرداخت و افزود: در دانشگاه های ما خلاقیت وجود ندارد و کسانی در دانشگاه ها وجود داشته است که تلاشی برای رشد دانشگاه نکرده اند مانند دکتر شریعتی که نوعی آنارشیسم است و چیزی را بنیان نمی گذارد.
وی در انتقاد از حوزه ها گفت: حوزههای علمیه هنوز دانشگاههای اسلامی به معنای خاص را نپذیرفته اند و در حاشیه هستند؛ زیرا فقه را در حوزهها فردی میدانند نه آن چیزی که علامه طباطبایی(ره) و یا امام خمینی(ره) میگفتند.
وی ادامه داد: علامه طباطبایی یک حرف دارد و آن این است که اعتبارات برای علوم انسانی هنوز به عنوان ساختار معرفتی در دانشگاهها و در حوزه ها پذیرفته نشده است.
فیاض خاطر نشان کرد: ما دچار فقه فردی شده ایم و فقاهت اجتماعی نداریم و این یعنی مسأله جدایی دین از سیاست، که سال گذشته در روز عاشورا این قضیه تجلی پیدا کرد.
استاد دانشگاه تهران به جایگاه عدم فقاهت اجتماعی در حوزه اشاره کرد و ابراز داشت: حوزه هنوز نتوانسته وارد فقه اجتماعی شود و مبنای کار آنان حکمت است و حکمت بر اساس فقه تفسیر می شود در صورتی که آنچه امام خمینی (ره)گفت فقه اجتماعی بود زیرا که مصلحت جامعه در آن وجود داشت.
ابراهیم فیاض در پایان به بیان راهکار پرداخت وگفت: ما دچار گسست ساختاری در دانشگاه و حوزه هستیم و دانشگاههای ما فلسفه مقلدانه دارند؛ در حوزه، فقه فردی و جدایی از حکومت را پذیرفته ایم و مشکل اینجا است که چه حوزه و چه دانشگاه مبانی فکری جامعه را تولید نمی کنند که اگر به طرف هم بازنگردند، حوزه مصرف کننده افکار قبلی و دانشگاه مصرف کننده تفکرات غربی خواهد بود./956/پ201/س
ارسال نظرات