آیت الله عمید زنجانی حلقه پیوند حوزه و دانشگاه بود
به گزارش سرویس پیشخوان خبرگزاری رسا، در طول سالهای دور و نزدیک انگشتشمار بودهاند چهرههای برجستهای که هم در حوزه فعال بودهاند و هم در دانشگاه، از همین رو همواره میان اینکه آنها را چهرهای دانشگاهی محسوب کنند یا حوزوی، میان حوزه و دانشگاه رقابت وجود داشته است.
آیت الله عباسعلی زنجانی از جمله چنین چهرههایی بود، که همانند استاد مطهری از حوزه برخاست و در دانشگاه اوج گرفت و از نقشی ممتاز برخوردار شد. به مناسبت درگذشت آیتالله عباسعلی زنجانی در بخش حوزه صدوپانزدهمین شماره هفتهنامه پنجره، پروندهای برای این عالم بزرگوار تدارک دیده شده است، با آثار و گفتاری از سعیدرضا عاملی، فیروز اصلانی، محسن غرویان، محمدتقی رهبر، محمود احمدپور داریانی، ابراهیم کلانتری و...
1 - حوزههای علمیه بر سه استوانه اخلاق، فقه و کلام استوارند و به اعتقاد جمهور علما، فقه نقش کلیدی تری در دانشهای حوزوی دارد. بررسی ابعاد گسترده علوم فقهی و شاخههایی که از فقاهت گرفته میشود، یکی از اهداف بزرگ نخبگان حوزههای علمیه بوده است؛ فقه اقتصاد، فقه تربیت و از همه مهمتر فقه سیاست بخشی از همین زیرشاخهها محسوب میشود. افراد بسیاری در همه این سالهای پس از انقلاب تلاش کردند تا در خصوص فقه سیاسی تولید محتوا کنند اما بدون هیچ مبالغهای باید ادعا کرد که سرآمد همه این افراد مرحوم آیتالله عمید زنجانی بود که میتوان آثارش را دایرهالمعارف فقه سیاسی شیعه دانست. او از نخستین کارشناسان فقه بود که قبل از انقلاب در باب فقه سیاسی مقاله نوشت و بهدلیل فعالیت گستردهای که در حوزه و دانشگاه داشت و از برکت شاگردی در محضر امام خمینی (رحمتاللهعلیه) توانست گام مؤثری را در این خصوص بردارد و نام خود را برای حوزههای علمیه جاودانه سازد. در روزگاری که برخی از همدورههای مرحوم عمید، طلاب را به درس و بحث و دوری از عالم سیاست تشویق میکردند، ایشان با نگاهی تازه- که برگرفته از اندیشههای حضرت امام (رحمتاللهعلیه) بود- به فعالیت سیاسی در حوزهها پرداخت.
2- همین مقدمه کوتاه کافی است تا ثابت کنیم سوژه این ویژهنامه، نه یک عالم معمولی که یک شخصیت ماندگار در حوزههای علمیه بوده است. کسی که پس از شهید مفتح، حلقه پیوند حوزه و دانشگاه بود و توانست در دروهای کوتاه بر یکی از کرسیهای بزرگ علمی کشور- مدیریت دانشگاه تهران- تکیه بزند. مدیریتی که هرچند باعث تحولاتی مهم در این دانشگاه شد، اما برای عمید زنجانی حاشیههای فراوانی ایجاد کرد. روزی که وزیر علوم وقت، پیشنهاد ریاست دانشگاه تهران را به مرحوم عمید داد، بسیاری گفتند که این مسئولیت اجرایی در شأن این روحانی صاحبنام نیست، ولی ایشان در گفتوگو با رسانهها، قبول این مسئولیت را برای خود تکلیف خواند. با این حال، حتی مخالفان انتصاب مرحوم عمید به ریاست دانشگاه تهران نیز قبول دارند که ایشان با حال جسمی وخیمی که در آن روزگار داشت، با جدیت و تلاش جوانانه، به مدیریت این دانشگاه پرحاشیه پرداخت. هرچند مدیران اجرایی بر همه این تلاشها چشم بستند و در بهمن سال 86 یکباره او را کنار گذاشتند و دکتر رهبر را جایگزین او کردند. به همین دلیل است که بسیاری از صاحبنظران و فعالان علمی- سیاسی معتقدند که در ماجرای دانشگاه تهران در حق عمید زنجانی اجحاف شد، هرچند که او تا روزی که زنده بود گلایهای از آن داستان نکرد و تا حد توان مدیر جدید را هم یاری داد؛ اخلاقی که در میان مدیران امروز کشور یافت نشدنی است! /901/د103/ع