حوزه انقلابی باید در میدان جهاد تبیین و خدمت به مردم پیشتاز باشد

حجت‌الاسلام والمسلمین اسماعیل روشن‌تن در گفت‌وگوی اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری رسا در آذربایجان شرقی، با تبریک آغاز سال تحصیلی جدید حوزه‌ های علمیه اظهار داشت: آغاز سال تحصیلی برای حوزه تنها یک مناسبت آموزشی نیست، بلکه فرصتی برای بازخوانی رسالت طلبگی و تجدید عهد با خداوند متعال، اهل‌ بیت(ع)، مردم و آرمان‌های انقلاب اسلامی است.

وی افزود: طلبه باید از همان روزهای نخست ورود به حوزه بداند که وارد یک مسیر معمول آموزشی نشده است؛ طلبگی یک مأموریت است و کسی که لباس روحانیت را انتخاب می‌کند، در حقیقت مسئولیت سنگینی را برای هدایت، تبلیغ دین، خدمت به مردم و دفاع عالمانه از حقیقت برعهده می‌گیرد.

اولین توصیه به طلبه؛ خودت را بساز

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی، خودسازی را نخستین و مهم‌ترین وظیفه طلبه دانست و تصریح کرد: اگر طلبه در سال‌های تحصیل تنها به دنبال افزایش محفوظات و معلومات باشد، اما از تهذیب نفس غافل شود، در رسیدن به قله‌های حقیقی طلبگی موفق نخواهد بود.

وی ادامه داد: طلبه باید اهل نماز اول وقت، قرآن، دعا، ذکر، مراقبه، محاسبه نفس و رعایت حق‌الناس باشد. مردم زمانی سخن روحانی را می‌پذیرند که در رفتار او صداقت، تقوا، تواضع، امانت‌داری و دلسوزی را ببینند.

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن با بیان اینکه «اخلاق، زبان مشترک روحانیت و مردم است»، اظهار داشت: ممکن است یک طلبه در بیان مطالب علمی بسیار قوی باشد، اما اگر اخلاق مناسب نداشته باشد، نمی‌تواند ارتباط مؤثری با جامعه برقرار کند. مردم از روحانی انتظار دارند قبل از اینکه برای آنان سخن بگوید، خودش به آنچه می‌گوید عامل باشد.

وی خطاب به طلاب خاطرنشان کرد: عزیزان طلبه باید بدانند که رفتار آنان به حساب حوزه و روحانیت نوشته می‌شود. یک برخورد خوب می‌تواند جوانی را به دین علاقه‌مند کند و یک برخورد نامناسب نیز ممکن است فاصله‌ای میان فرد و نهاد روحانیت ایجاد کند؛ بنابراین مراقبت اخلاقی برای طلبه یک ضرورت دائمی است.

درس بخوانید؛ اما برای فهم دین و حل مسئله مردم

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی در ادامه با تأکید بر اهمیت تحصیل عمیق علمی گفت: حوزه علمیه بدون علم و پژوهش، حوزه‌ای اثرگذار نخواهد بود. طلبه باید درس را جدی بگیرد و بداند که فقه، اصول، کلام، تفسیر، فلسفه و سایر علوم حوزوی ابزارهایی برای فهم عمیق دین و پاسخ‌گویی به نیازهای جامعه هستند.

وی افزود: امروز جامعه با پرسش‌های فراوانی مواجه است و نمی‌توان با پاسخ‌های سطحی به نیازهای فکری مردم پاسخ داد. طلبه باید اهل مطالعه، تحقیق، مباحثه و پرسش باشد و از فرصت جوانی برای ساختن بنیه علمی خود استفاده کند.

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن خاطرنشان کرد: اگر طلبه امروز به‌خوبی درس نخواند، فردا در عرصه تبلیغ و پاسخ به شبهات با مشکل مواجه خواهد شد. مبلغ موفق کسی است که هم ایمان و اخلاق داشته باشد و هم از نظر علمی توان پاسخ‌گویی به مسائل روز را دارا باشد.

استاد باید علاوه بر مدرس، مربی طلبه باشد

وی همچنین نقش اساتید را در تربیت نسل جدید روحانیت بسیار مهم دانست و گفت: استاد حوزه صرفاً انتقال‌دهنده یک سلسله مطالب علمی نیست، بلکه رفتار، منش و شخصیت او نیز در تربیت طلبه اثرگذار است.

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی افزود: گاهی یک جمله اخلاقی، یک برخورد کریمانه یا حتی یک تذکر دلسوزانه استاد می‌تواند مسیر زندگی یک طلبه را تغییر دهد. از این جهت اساتید محترم باید بدانند که شاگردان آنان تنها مطالب درسی را از استاد نمی‌آموزند، بلکه سبک زندگی و منش طلبگی را نیز از او فرا می‌گیرند.

وی خطاب به اساتید حوزه اظهار داشت: در کنار جدیت علمی، برای تربیت اخلاقی طلاب نیز وقت بگذارید. طلبه را فقط با کتاب و درس ارزیابی نکنید؛ شخصیت، معنویت، مسئولیت‌پذیری، نظم، ارتباط با مردم و میزان دغدغه‌مندی او نسبت به مسائل جامعه نیز باید مورد توجه قرار گیرد.

طلبه انقلابی یعنی طلبه عالم، متقی و بصیر

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن با اشاره به ضرورت حفظ روحیه انقلابی در حوزه‌های علمیه تصریح کرد: حوزه انقلابی حوزه‌ای است که در آن علم، تقوا، بصیرت و مسئولیت اجتماعی در کنار یکدیگر قرار دارند.

وی افزود: انقلابی بودن به معنای کنار گذاشتن درس و اخلاق نیست؛ اتفاقاً طلبه انقلابی باید از نظر علمی قوی‌تر، از نظر اخلاقی متواضع‌تر و از نظر اجتماعی مسئولیت‌پذیرتر باشد.

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی ادامه داد: انقلاب اسلامی با مجاهدت علما، روحانیون، مردم و جوانان شکل گرفت و حوزه نمی‌تواند نسبت به سرنوشت این انقلاب بی‌تفاوت باشد. روحانیت در طول تاریخ در کنار مردم و در دفاع از دین و استقلال کشور حضور داشته و امروز نیز این رسالت ادامه دارد.

وی تأکید کرد: طلبه باید تاریخ انقلاب اسلامی را بشناسد، مبانی فکری انقلاب را مطالعه کند و نسبت به مسائل کشور و جهان اسلام دارای تحلیل باشد. نمی‌توان در دنیای امروز طلبه بود، اما نسبت به تحولات سیاسی و اجتماعی بی‌تفاوت ماند.

بصیرت سیاسی بدون اخلاق، آسیب‌زاست

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن در عین تأکید بر ضرورت بصیرت سیاسی طلاب گفت: بصیرت سیاسی باید با تقوا، اخلاق و انصاف همراه باشد. طلبه نباید به دلیل اختلاف نظر، اخلاق اسلامی را کنار بگذارد یا به تهمت، توهین و بداخلاقی روی بیاورد.

وی افزود: یکی از رسالت‌های حوزه این است که در بزنگاه‌های تاریخی، حق را برای مردم تبیین کند؛ اما این کار باید با منطق، استدلال، آرامش و اخلاق انجام شود.

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی خاطرنشان کرد: دشمن تلاش می‌کند جامعه را دچار اختلاف، ناامیدی و بی‌اعتمادی کند. طلبه باید در چنین شرایطی اهل بصیرت باشد و اجازه ندهد هیجانات و شایعات، جای تحلیل صحیح را بگیرد.

جهاد تبیین از کلاس درس شروع می‌شود

وی با اشاره به شرایط رسانه‌ای امروز گفت: یکی از عرصه‌های مهم فعالیت طلاب، جهاد تبیین است. امروز دشمن از ابزار رسانه برای ایجاد شبهه، تحریف واقعیت‌ها و تضعیف باورهای دینی و انقلابی استفاده می‌کند و حوزه باید برای این میدان آماده باشد.

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن افزود: جهاد تبیین فقط با سخنرانی انجام نمی‌شود. یک طلبه می‌تواند با یک گفت‌وگوی منطقی با یک نوجوان، پاسخ به یک شبهه، تولید محتوای صحیح در فضای مجازی یا حتی رفتار اخلاقی خود، در مسیر تبیین دین حرکت کند.

وی تأکید کرد: اما کسی که می‌خواهد در فضای رسانه‌ای فعالیت کند، باید مطالعه داشته باشد. انتشار مطالب غیرمستند، احساسی و عجولانه به نفع دین و انقلاب نیست. تبیین باید مستند، عقلانی، اخلاقی و متناسب با مخاطب باشد.

طلبه باید درد مردم را بفهمد

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی یکی دیگر از توصیه‌های خود به طلاب را حضور در میان مردم عنوان کرد و گفت: طلبه نباید در محیط حوزه محصور بماند. مسجد، محله، خانواده‌ها، مدارس، دانشگاه‌ها، نسل نوجوان و جوان و اقشار مختلف مردم، میدان خدمت روحانیت هستند.

وی افزود: روحانی باید شنونده مشکلات مردم باشد اگر جوانی سؤال اعتقادی دارد، اگر خانواده‌ ای دچار مشکل است، اگر نوجوانی در معرض آسیب فرهنگی قرار گرفته یا اگر فردی با یک شبهه دینی مواجه است، طلبه باید احساس مسئولیت کند.

حجت الاسلام روشن‌تن خاطرنشان کرد: مردم روحانی‌ای را می‌خواهند که در کنار آنان باشد؛ عالمی که فقط سخنرانی نکند، بلکه گوش بدهد، راهنمایی کند و در حد توان برای حل مشکلات جامعه تلاش داشته باشد.

وی اضافه کرد: روحانیت اگر از مردم فاصله بگیرد، بخشی از سرمایه اجتماعی خود را از دست خواهد داد حوزه باید مردمی بماند و طلبه باید خدمت به مردم را افتخار خود بداند.

فضای مجازی؛ فرصت یا تهدید؟

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی با اشاره به حضور گسترده جوانان در فضای مجازی گفت: فضای مجازی را نمی‌توان نادیده گرفت. این فضا هم تهدید است و هم فرصت؛ تهدید برای کسی که بدون شناخت وارد آن می‌شود و فرصت برای طلبه‌ای که با علم، اخلاق و برنامه وارد میدان شود.

وی افزود: طلبه باید سواد رسانه‌ای داشته باشد و بداند هر مطلبی که در فضای مجازی منتشر می‌شود، ارزش بازنشر ندارد. گاهی سکوت نکردن و گاهی نیز بازنشر نکردن یک مطلب، هر دو می‌تواند عین عقلانیت باشد.

حجت الاسلام روشن‌تن ادامه داد: طلاب باید تلاش کنند در فضای مجازی چهره‌ای عقلانی، اخلاقی، متین و عالم از دین و روحانیت ارائه کنند و به جای ورود به حاشیه‌ها، مسائل اصلی جامعه را دنبال کنند.

مراقب آفت‌های طلبگی باشید

وی با هشدار نسبت به برخی آفت‌های مسیر طلبگی گفت: شهرت‌طلبی، دنیاطلبی، رقابت ناسالم، توجه افراطی به مسائل مادی و غفلت از معنویت می‌تواند یک طلبه را از مسیر اصلی خود دور کند.

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی تصریح کرد: طلبه باید همیشه نیت خود را بازبینی کند و از خود بپرسد برای چه وارد حوزه شده است. اگر نیت اصلاح شود، بسیاری از مشکلات مسیر طلبگی نیز قابل مدیریت خواهد بود.

وی افزود: عمر طلبگی بسیار ارزشمند است و نباید با حاشیه‌ها تلف شود. طلبه باید برای وقت خود برنامه داشته باشد؛ مطالعه، مباحثه، عبادت، ورزش، استراحت و فعالیت اجتماعی هرکدام باید جایگاه خود را داشته باشند.

حوزه باید امیدآفرین باشد

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت امیدآفرینی در جامعه گفت: طلبه انقلابی باید مشکلات مردم را ببیند و آنها را انکار نکند، اما در عین حال نباید گرفتار سیاه‌نمایی و القای ناامیدی شود.

وی اظهار داشت: نقد دلسوزانه و مطالبه‌گری با امید منافاتی ندارد. اتفاقاً حوزه باید هم نسبت به مشکلات جامعه حساس باشد و هم ظرفیت‌ها، پیشرفت‌ها و توانمندی‌های کشور و جوانان را برای مردم تبیین کند.

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی افزود: دشمن تلاش می‌کند آینده را تاریک نشان دهد؛ رسالت طلبه این است که با تکیه بر ایمان، عقلانیت و واقعیت‌ها، امید حقیقی را در جامعه تقویت کند.

طلاب با مکتب شهدا بیگانه نباشند

وی با اشاره به ضرورت پیوند نسل جدید حوزه با فرهنگ ایثار و شهادت گفت: طلبه باید شهدا را بشناسد و بداند انقلاب اسلامی با چه هزینه‌ای به دست آمده است. مطالعه وصیت‌نامه شهدا، آشنایی با سیره علما و مجاهدان و حضور در برنامه‌های فرهنگی و جهادی می‌تواند روحیه مسئولیت‌پذیری را در طلبه تقویت کند.

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن ادامه داد: فرهنگ شهادت به معنای مرگ‌طلبی نیست؛ فرهنگ شهادت یعنی انسان حاضر باشد برای حقیقت، دین، مردم و آرمان‌های الهی هزینه بدهد و در سختی‌ها میدان را خالی نکند.

نسل جدید را باید با زبان خودش با دین آشنا کرد

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی در پایان با اشاره به ضرورت توجه حوزه به نسل نوجوان و جوان گفت: یکی از مهم‌ترین مأموریت‌های آینده حوزه، ارتباط مؤثر با نسل جدید است.

وی افزود: جوان امروز سؤال دارد و باید به سؤال او پاسخ داد. نمی‌توان پرسش‌های جدید را نادیده گرفت یا صرفاً با برخورد احساسی با آنها مواجه شد. طلبه باید هم مبانی دینی را عمیقاً بداند و هم زبان مخاطب خود را بشناسد.

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن خاطرنشان کرد: حوزه باید طلبه‌ای تربیت کند که وقتی وارد مدرسه، دانشگاه، مسجد یا یک جمع خانوادگی می‌شود، بتواند با زبان مناسب و منطق قوی از معارف دین سخن بگوید و جوان را به جای دفع کردن، جذب کند.

سال تحصیلی جدید؛ عهدی دوباره برای سربازی امام زمان(عج)

وی در پایان خطاب به طلاب و اساتید حوزه علمیه آذربایجان شرقی اظهار داشت: سال تحصیلی جدید را باید با یک عهد جدی آغاز کنیم؛ عهد با خداوند برای بندگی، عهد با امام زمان(عج) برای سربازی، عهد با مردم برای خدمت و عهد با شهدا برای ادامه مسیر حق.

مدیر حوزه علمیه آذربایجان شرقی گفت: از طلاب عزیز می‌خواهم علم را جدی بگیرند، اخلاق را فراموش نکنند، با قرآن و اهل‌ بیت(ع) مأنوس باشند، نسبت به مسائل جامعه بصیرت پیدا کنند و خود را برای پاسخ‌گویی به نیازهای فکری و فرهنگی مردم آماده کنند.

وی همچنین خطاب به اساتید افزود: از اساتید بزرگوار انتظار داریم در کنار تربیت علمی، برای تربیت اخلاقی و انقلابی طلاب نیز اهتمام ویژه داشته باشند؛ چراکه آینده حوزه و روحانیت، در حقیقت به دست همین نسل در حال تربیت رقم خواهد خورد.

حجت الاسلام والمسلمین روشن‌تن خاطرنشان کرد: اگر طلبه‌ای عالم، متقی، بصیر، مردم‌دار و جهادی تربیت کنیم، نه‌تنها آینده حوزه را تضمین کرده‌ایم، بلکه برای آینده دین، فرهنگ و جامعه سرمایه‌گذاری کرده‌ایم.