«وحدتگرایی» دال مرکزی عبور امام خمینی از دهه ۶۰ و راهبرد امروز رهبری در مقابل بحرانها
به گزارش خبرنگار سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، حجتالاسلام افروغ، عضو انجمن علوم سیاسی حوزه علمیه قم در نشست جریان شناسی دهه شصت که به همت خبرگزاری رسا و با حضور اساتید جریان شناسی و صاحب نظران حوزوی در سالن شهید دهقانی این رسانه حوزوی برگزار شد به بررسی تطبیقی رویدادهای سیاسی دهه شصت و شرایط فعلی جامعه ایران پرداخت و پنج محور اصلی را به عنوان سرفصلهای نظری پیشنهادی خود برای دوره آموزشی جریانشناسی تشریح کرد.
وی افزود: نگاه تطبیقی میان دهه ۶۰ و شرایط معاصر باید مبنای طراحی دوره قرار گیرد، چراکه بسیاری از نظریههای سیاسی دهه شصت هنوز در قالبهای جدید در جامعه امروز ایران قابل مشاهدهاند.
عضو انجمن علوم سیاسی حوزه علمیه قم «سیاست وحدتگرایی» را دال مرکزی تحلیل خود دانست و ابراز کرد: در دهه ۶۰ اتفاقات متعددی چون ترور، جنگ، کودتا و تحریمها رخ داد، اما حضرت امام(ره) با تمرکز بر سیاست وحدت جامعه، مسیر همگرایی را در برابر انفعال سیاسی انتخاب کردند.
وی با اشاره به قدرت مدیریتی امام خمینی(ره)، تأکید کرد: واژههای «وحدت» و «همگرایی» در صحیفه امام، مفاهیم کلیدی است که توانستند کشور را از بحرانهای سیاسی عبور دهند و امروز نیز، در بستر گام دوم انقلاب و پس از وقایع سالهای ۹۸ و ۱۴۰۱، همان سیاست وحدتگرایی در رهبری معظم نظام مورد تأکید قرار گرفته و به نوعی تکرار تاریخی دال مرکزی امام در دهه شصت را شاهدیم.
پیوند نظریههای جدید جامعهشناسی با سنت دهه شصت
عضو انجمن علوم سیاسی حوزه علمیه قم در ادامه برای تبیین پیوند نظریهها، به دیدگاههای جدید در جامعهشناسی سیاسی اشاره کرد که با بستر انقلاب اسلامی قابل تطبیق هستند.
وی افزود: نظریات افرادی مانند اسلاوی ژیژک و آصف بیات که مفهوم سیاستهای خیابانی و حرکت از حاشیه به مرکز را استخراج میکنند در واقع بازنمایی همان روح مقاومت و کنش مردمی دهه شصت هستند و همانطور که انقلاب ۵۷ از تودههای مردمی و حاشیههای اجتماعی به مرکز قدرت رسید، امروز نیز تحولات اجتماعی و سیاسی در ایران همان ساختار کنشی را بازتولید میکند.
مثلث مکتب، رهبری و مردم؛ محور آسیب و بازسازی
حجت الاسلام افروغ در بخش دیگری از سخنان خود از «مثلث معروف انقلاب اسلامی» شامل مکتب، رهبری و مردم سخن گفت و این ساختار را دال مرکزی دوم خود معرفی کرد.
وی اظهار داشت: در دهه شصت این مثلث بهصورت جدی مورد هجمه قرار گرفت؛ در حوزه مکتب، جریانهای فکری منحرف، در حوزه رهبری مسئله قائممقامی و در حوزه مردم، اشکال مختلف خشونت و انحراف ظهور یافت.
عضو انجمن علوم سیاسی حوزه علمیه قم افزود: پس از سال ۹۸ و بهویژه حوادث سال ۱۴۰۱ نیز این مثلث دوباره هدف تهاجمهای نرم و سخت قرار گرفت؛ از پروژههای فرهنگی مثل طرحهای حجاب تا حملات رسانهای و ترور شخصیتها که رهبر انقلاب در برابر این سهگانه، راهبرد «همگرایی فعال» را مطرح کردهاند و با طرح مفاهیمی چون «الگوی سوم زن» یا بحث «حجاب» و «زن»، به بازسازی عقلانی وحدت اجتماعی جامعه پرداختهاند.
حجتالاسلام افروغ سپس پنج محور یا «دال شناور» را به عنوان سرفصلهای نظری قابل تطبیق میان دهه شصت و امروز معرفی کرد.
وی با اشاره به نفوذ عمیق برخی عناصر مانند محمدرضا کلاهی در ساختار نظام در دهه شصت، گفت: امروز نیز جریان نفوذ در قالب فناوریهای نو و روشهای جدید ادامه دارد.
عضو انجمن علوم سیاسی حوزه علمیه قم پیشنهاد داد که در برنامههای آموزشی وزارت دفاع و اطلاعات، موضوع جریانشناسی قاجار و نحوه نفوذ در ساختارها به عنوان سرفصل الزامی در نظر گرفته شود.
ابرپروژههای دشمن و راهبردهای فلجسازی
وی در ادامه به نظریههای امنیتی غرب بهویژه دیدگاه «جان واردن» مشاور نظامی آمریکا اشاره کرد که از راهبرد «فلجسازی» برای تضعیف کشورها استفاده میکند، و ابراز کرد: بین نظریههای اعمال شده در دهه شصت و سیاستهای امروز دشمن در جنگهای ترکیبی، پیوند نظری وجود دارد و مقاله اخیر واردن درباره جنگ ۱۲ روزه، صریحاً این الگو را در مورد ایران بازخوانی میکند.
حجتالاسلام افروغ بیان داشت: در دهه شصت محور خطبههای نماز جمعه با حضور چهرههایی چون حضرت آیتالله خامنهای و هاشمی رفسنجانی، نقشی مؤثر در تبیین شرایط کشور داشت و امروز نیز رهبر انقلاب از ائمه جمعه خواستهاند همان کارکرد تاریخی دهه شصت را احیا کنند.
وی با مرور نقش جریانهای چپ در دهه شصت خاطرنشان کرد: جالب است که امروز نیز همان جریان با ظاهری جدید در کف دانشگاهها فعال شده است. جریان چپ دیگر محدود به چهرههای سنتی نیست؛ بلکه در فضای دانشجویی با رویکرد نرم و هنری فعالیت میکند و باید رصد شود.
پدیده «خشم زامبی» در رسانهها
عضو انجمن علوم سیاسی حوزه علمیه قم در آخرین محور، اصطلاحی تحت عنوان «خشم زامبی» را برای توصیف رفتار رسانهای دشمن مطرح کرد و اظهار داشت: در دهه شصت نشریه مجاهد با تحریک روانی، فضای جامعه را متشنج میکرد؛ امروز نیز جریانهای رسانهای مشابه، با بازتولید همان الگو در فضای مجازی و اجتماعی، تلاش دارند جامعه ایران را دچار التهاب و واکنشهای زامبیگونه کنند.