حجتالاسلام عباسی:
موضعگیری پاپ حمایت از جنگ را کمرنگ میکند
کارشناس حوزه فرق و ادیان تأکید کرد: سخنان پاپ تأثیری در خاموش کردن شعلههای جنگ ندارد، چرا که جنگطلبان از پاپ دستور نمیگیرند و حرف پاپ ضمانت اجرایی ندارد.
اشاره: درست پنج روز پیش، پاپ لئو چهاردهم، رهبر کاتولیکهای جهان در سخنانی اعلام کرد که امیدوار است جنگ جاری علیه ایران پیش از عید پاک، که امسال در تاریخ پنجم آوریل (۱۶ فروردین) برگزار میشود، پایان یابد.
پاپ در آن سخنرانی افزود: «امید دارم دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا بهدنبال یافتن راهی برای خروج از این جنگ باشد.»
اما حالا درست در روز عید پاک، در پیام خود به همین مناسبت، دوباره از رهبران جهان خواست به جنگها خاتمه دهند داده و هرگونه طرحی برای قدرت، فتح و سلطه را کنار بگذارند.
اما حالا درست در روز عید پاک، در پیام خود به همین مناسبت، دوباره از رهبران جهان خواست به جنگها خاتمه دهند داده و هرگونه طرحی برای قدرت، فتح و سلطه را کنار بگذارند.
قطعا رویکرد صلح طلبانه پاپ در برابر جنگ افروزان و خشونت طلبان بسیار شایسته و قابل تقدیر است ولی همچنان سئوالاتی جدی را در ذهن روشن نگه میدارد، اینکه:
۱. آیا این سخنان پاپ تأثیری هم در خاموش کردن شعلههای جنگ دارد؟
۲. چرا جنگ افروزان و حاکمان ستمگر جهان به سخنان پاپ گوش نمیکنند؟
۳. پاپ باید چه کند تا دعوت او به صلح و تلاشش برای برقراری عدالت و اخلاق در جامعه نتیجه بدهد؟
در ادامه پاسخهای حجتالاسلام عباسی، کارشناس حوزه فرق و ادیان، در گفتوگو با خبرنگار گروه فرق و ادیان خبرگزاری رسا، را میخوانیم.
رسا: آیا این سخنان پاپ تأثیری در خاموش کردن شعلههای جنگ یا پایان دادن به جنایات جنگی دارد؟
حقیقت مطلب این است که نه، سخنان پاپ تأثیری در خاموش کردن شعلههای جنگ ندارد؛ چرا که جنگطلبان از پاپ دستور نمیگیرند و حرف پاپ به اصطلاح جایگاه حقوقی در دنیا ندارد.
اما نکتهای که وجود دارد این است که همانطور که اشاره شد، توجیه ترامپ و همفکرانش برای بسیاری از مسیحیان این است که این جنگ را جنگ الهی میدانند و میگویند: «ما داریم به خاطر خدا میجنگیم» و این جنگ مورد پذیرش کلیسا و مورد حمایت کلیسا است.
حالا وقتی پاپ میآید و مطرح میکند که این حرفها حرفهای الهی نیست و مورد تأیید کلیسا نیست - همانطور که در سخنانش گفت کسانی که دستشان به خون آغشته است، دعاشان پذیرفته نمیشود و این خون، خون بیگناهان است - این نکته را تقویت میکند که افراد دیگر این جنگ را جنگ الهی نبینند و نروند در آن سمت بایستند.
این تأثیر را دارد که لااقل حمایتها را کمرنگ میکند و حمایتها را از مسئله جنگ برمیدارد. دیگر طرف مقابل جنگ را جنگ صلیبی که شرکت در آن واجب است و کار الهی هست، برای خودشان قائل نمیشوند.
رسا: چرا جنگ افروزان و حاکمان ستمگر جهان به سخنان پاپ گوش نمیکنند؟
به حرف پاپ گوش نمیدهند؛ به این دلیل که برای حرفهای پاپ ضمانت اجرایی وجود ندارد.
شاید بتوان گفت که یک بخش از ماجرا به مدل برخوردی خود پاپ برمیگردد که همواره ورودهایشان ورودهای توصیهای و صرفاً اخلاقی بوده است. از این جهت، با توجه به اینکه خیلی محتاطانه موضعگیری کرده و خیلی در جریانهای مختلف ملاحظه کرده که به کسی برنخورد و کسی ناراحت نشود، این باعث شده که آن کارکرد ویژه پاپ به اصطلاح تضعیف شود.
مثلاً یکی از ویژگیهای دیگر، دیر موضعگیری کردن است. پس یک بخش برمیگردد به خود عملکرد پاپ و جریان کلیسای کاتولیک؛ یه جوری سیاستمدارانه، صرفاً اظهار نگرانی کردن و حرفهای کلی زدن اینها اتفاق افتاده و این جایگاه و موضع پاپ را تضعیف کرده است.
موضوع دوم این است که غیر از طرف پاپ، طرف ترامپ و جریان حاکمیتی که قلدرمآبی و زورگویی دارد و میخواهد جنگ به راه بیندازد، از طرف آنها است. آنها خیلی وقت است که از این مسائل رد شدهاند و خیلی وقت است که دیگر مباحث اخلاقی، مباحث الهی و مباحث انسانی برایشان اهمیت ندارد.
آنها دیگر به سازمان ملل و مراکز حقوق بشری و صلح و غیره هم توجه نمیکنند. یکی از آنها هم به اصطلاح پاپ است و به همین خاطر میبینیم که دیگر شنوایی از پاپ ندارند. اینها خیلی وقت است که از دیگران هم شنوایی ندارند و پاپ و غیره و مجموعههای دیگر را فقط برای موقعی میخواهند که حامی آنها باشند، همراهی با آنها بکنند و تأییدشان کنند.
رسا: پاپ باید چه کند تا دعوت او به صلح و تلاشش برای برقراری عدالت و اخلاق در جامعه نتیجه بدهد؟
به نظر میرسد اگر پاپ بخواهد اثرگذار باشد، باید اقداماتی انجام دهد.
یکی از اقدامات این است که موضعگیریهایش صریحتر شود. در شرایط فعلی با اتفاقاتی که در دنیا میافتد، انقدر عریان، انقدر جنایتهای فاحش و مبین، باید خیلی واضحتر و شفافتر موضع بگیرد. اینکه دعوت کنیم کسی که میتواند جنگ ایجاد کند، جنگ را آغاز کند و صلح کند، بهتر است؛ اینها به نظر میرسد واقعاً جوابگو نیست. یعنی اگر پاپ میخواهد اثرگذار باشد، باید یک صریحتر موضع بگیرد.
دوم اینکه موضعهایش را از طریق بازوهایی که دارد - که الان در کل کشورها رایزنی و نمایندگی دارد و در واقع سفارتخانه دارد - این سفارتخانهها باید فعال شوند. با کشورهای مختلف رایزنی کنند. اگر کشوری دارد مشارکت میکند با آمریکا، سفارتخانهها نهیب بزنند آن را و با آن صحبت کنند که انجام ندهد. اگر کسی پشتیبانی مالی میکند، تأیید میکند، اینها به صورت عملی باید سفارتخانهها بیایند وسط.
وقتی میبینیم که پاپ به تنهایی میآید یک نکتهای را بیان میکند و پیگیری نمیشود و ضمانت اجرایی ندارد، حتی سیستم خودِ واتیکان هم نمیآید آن را به صورت جدی پوشش بدهد و مطرح بکند و پیگیری بکند، قطعا کارکرد صحبتهای پاپ هم کمتر خواهد شد و آن دعوت به صلح و عدالتها در حد یک حرف باقی خواهد ماند.
ارسال نظرات