روایتی از پیوند ناگسستنی حوزه و مردم در بحران
به گزارش خبرنگار سرویس حوزه و روحانیت خبرگزاری رسا، در تاریخ پرافتخار انقلاب اسلامی، لحظهای نیست که ملت ایران در کنار هم استوار نبوده باشد. از روزهای دفاع مقدس تا حوادث طبیعی و بحرانهای پیاپی، همواره عدهای از دل جامعه برخاستهاند و با فداکاری و ازخودگذشتگی، بار سنگین دشواریها را از دوش مردم برداشتهاند. این بار نیز پس از حملات تجاوزکارانه آمریکای جنایتکار و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران و آسیبدیدن خانهها شهر مقدس قم، بار دیگر این فرهنگ جهادی و مردمی بود که به میدان آمد و با سرعت و دلسوزی، به یاری هموطنان شتافت.
حملات نظامی دشمنان، هرچند با هدف ایجاد رعب و وحشت و وارد آوردن خسارات مادی طراحی شده بود، اما در مقابله با روحیه مقاومت و وحدت ملت ایران ناکام ماند. دشمن نتوانست اراده ملتی را که با ایمان و امید در کنار یکدیگر ایستاده است، بشکند. و این همان پیام بزرگی بود که جهادگران با عمل خود به جهان مخابره کردند: ایران اسلامی، سرافراز و استوار، فرو نمیریزد.
سازماندهی سریع و همافزایی نهادهای مردمی
پس از بسیج طلاب و طلاب جهادی حوزه علمیه قم، جمعیت هلال احمر، گروههای امداد و نجات و داوطلبان مردمی، بدون وقفه، عملیات آواربرداری، پاکسازی و بازگشایی معابر را آغاز کردند.
حوزههای علمیه قم، که همواره خاستگاه انقلاب و ولایت بودهاند، در این بحران نیز پیشقراول بودند. طلاب جهادی با لباسهای ساده و دلهایی سرشار از ایمان، در کنار بسیجیان، بار دیگر ثابت کردند که طلبه تنها در پشت میز درس و بحث نمینشیند، بلکه در لحظات حساس، خط مقدم خدمترسانی به مردم را رهبری میکند.

شایان ذکر است که ساختار سازماندهی این عملیات، مبتنی بر تجربههای گذشته و الگوهای موفق دوران دفاع مقدس و بحرانهای طبیعی بود. فرماندهی واحد، تقسیم وظایف دقیق، هماهنگی بین نهادهای مختلف و استفاده از ظرفیتهای تخصصی، از ویژگیهای برجسته این فعالیت جهادی بود.
آواربرداری از خانههای آسیبدیده، یکی از دشوارترین و پرمخاطرهترین مراحل بود. تکههای بزرگ آوار، ضایعات ساختمانی، شیشههای شکسته و آهنآلات پراکنده، محیطی خطرناک و ناامن را برای اهالی محل ایجاد کرده بود. جهادگران و امدادگران با رعایت اصول ایمنی و با استفاده از ابزارآلات تخصصی، یکی پس از دیگری خانهها را پاکسازی کردند و راه را برای بازگشت ساکنان به خانههایشان هموار ساختند.
در این مرحله، گروههای آواربرداری، با بهرهگیری از تجهیزات نوین و تجربههای ارزشمند خود در دیگر بحرانها، عملیات را با سرعت و دقت بالایی پیش بردند. جهادگران طلاب نیز در کنار این گروهها، با عزمی راسخ و صبری تحسینبرانگیز، در خدمترسانی به مردم از هیچ تلاشی دریغ نکردند.

مهمترین نکته در عملیات آواربرداری این بود که جهادگران نه تنها به پاکسازی فیزیکی بسنده نکردند، بلکه به بازیابی اشیاء و مدارک ارزشمند خانوادهها نیز توجه ویژهای داشتند. گزارشهای متعددی از یافت شدن اسناد هویتی، مدارک مهم و یادگارهای خانوادگی در میان آوار حکایت داشت که این اقدام، بار عاطفی بسیاری برای ساکنان داشت و موجب دلگرمی و آرامش خاطر آنان شد.
بازگشایی معابر و بازگرداندن روح زندگی به محلهها
یکی دیگر از اولویتها، بازگشایی معابر شهری بود که به دلیل انباشت آوار و ضایعات، مسدود شده بودند. معابر مسدود شده، نه تنها تردد شهروندان را مختل کرده بود، بلکه دسترسی خودروهای امدادی و خدماترسان را نیز با مشکل مواجه کرده بود. جهادگران حوزوی و بسیجیان با استفاده از ماشینآلات سنگین و ابزار دستی، معابر اصلی و فرعی را یکی پس از دیگری بازگشایی کردند و جریان عادی زندگی را به شهر بازگرداندند.
این اقدام، فراتر از یک کار فنی و عمرانی بود. معابر بازشده، نمادی از پیروزی روح جمعی بر بحران و نشانهای از توانایی ملتی بود که در برابر هر تهدیدی، سربلند بیرون میآید. وقتی مادری با فرزندانش از کوچهای عبور میکرد که تا دیروز پر از آوار بود و امروز تمیز و قابل عبور شده، در واقع روح تازهای در کالبد محله دمیده شده بود.

در این میان، نقش مردم عادی و داوطلبان محلی نیز قابل تقدیر است. بسیاری از اهالی محلههای آسیبدیده، بدون هیچ چشمداشتی، در کنار جهادگران به پاکسازی خانهها و کوچههای خود پرداختند. این مشارکت مردمی، نشاندهنده عمق فرهنگ جهادی و انقلابی در جامعه ایران است.
نقش طلاب جهادی؛ پرچمداران خدمترسانی در بزنگاهها
طلاب حوزه علمیه قم، در این عملیات نقشی بیبدیل و ماندگار ایفا کردند. این عزیزان که در روزهای عادی، مشغول تحصیل و تدریس در حوزههای علمیه هستند، در لحظات بحران، لباس طلبگی خود را با لباس جهادی عوض کردند و به میدان عمل آمدند. آنها با روحیهای تواضعآمیز و بدون هیچ ادعایی، در کنار مردم بودند.
حضور طلاب جهادی در این عملیات، پیامهای متعددی در خود داشت. نخست آنکه حوزه علمیه قم، نهادی زنده و پویا است که از متن جامعه برخاسته و پیوند ناگسستنی با مردم دارد. دوم آنکه طلبه و عالم دینی تنها یک عنوان نیست، بلکه الگویی عملی از خدمتگزاری و فداکاری است. و سوم آنکه در نظام جمهوری اسلامی، همه نهادها در کنار هم و در خدمت مردم فعالیت میکنند و هیچ نهادی از دیگری جدا نیست.

اساتید و مدیران حوزههای علمیه قم نیز از این حرکت جهادی حمایت کامل کردند و تسهیلات لازم را برای حضور طلاب در عملیات فراهم آوردند. این حمایت، نشاندهنده نگاه واقعبینانه و مردمی حوزههای علمیه به مسائل جامعه است.
بسیج؛ ستون فقرات امدادرسانی
بسیج، بهعنوان نهادهای پرورشیافته در دل انقلاب و مردم، در این عملیات نقش محوری و کلیدی داشت. از لحظه نخست، بسیج امکانات و نیروهای خود، با هماهنگی سایر نهادها، عملیات را رهبری کرد.
بسیجیان که در تمام بحرانهای گذشته اعم از سیل، زلزله و جنگ، پیشتاز بودهاند، این بار نیز با عشق به وطن و ایثارگری، در خط مقدم خدمترسانی قرار گرفتند. بسیج طلاب، بسیج دانشآموزی، بسیج کارگری و دیگر اقشار بسیج، همه و همه با یکدیگر همافزایی داشتند و اثرگذاری این حرکت جمعی را به حداکثر رساندند.
نقش امدادگران و داوطلبان مردمی
در کنار نهادهای رسمی، امدادگران و داوطلبان مردمی نقشی بینظیر و تأثیرگذار ایفا کردند. این عزیزان از اقصی نقاط شهر و حتی شهرهای همجوار به قم آمدند تا در عملیات خدمترسانی مشارکت کنند. بسیاری از آنها تجربه حضور در بحرانهای پیشین را داشتند و با دستانی کارآزموده و قلبهایی پرمهر، به یاری هموطنان شتافتند.
این داوطلبان هر یک با تخصص و تجربه خود، سهمی در بازسازی و ترمیم خانهها و زندگی مردم داشتند. برخی آشپزی میکردند، برخی نیروی انسانی عملیات بودند، برخی تأمین مایحتاج ضروری میکردند و برخی دیگر به امور روانشناختی و دلجویی از آسیبدیدگان میپرداختند.

آنچه در این عملیات بیش از هر چیز نمایان بود، روحیه جهادی واقعی بود. جهاد به معنای تلاش و کوشش است و در فرهنگ انقلابی ایران، جهاد یعنی تلاش بیوقفه در راه خدا و مردم. این روحیه، میراث گرانسنگ امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب است که در وجود تکتک ملت ایران جاری شده است.
روحیه جهادی، تنها در میدان جنگ ظهور نمیکند، بلکه در تمام عرصههای زندگی و در لحظات بحران، خود را نشان میدهد. وقتی طلبهای با دستان خود آوار جمع میکند، وقتی بسیجی غذای گرم بین مردم توزیع میکند، وقتی امدادگری زخمها را پانسمان میکند، در واقع همه و همه در حال تجلی این روحیه جهادی هستند.
پیام مقاومت و وحدت به جهان
عملیات آواربرداری، پاکسازی و بازگشایی معابر قم، فراتر از یک اقدام عمرانی و امدادی، پیامی بود به جهانیان: ملت ایران، ملتی واحد، مقاوم و امیدوار است. دشمنان باید بدانند که هر چقدر هم تلاش کنند، نخواهند توانست این ملت را از پای درآورند. ایران اسلامی، با اتکا به ایمان، وحدت و روحیه جهادی، از هر بحرانی سربلند بیرون خواهد آمد.

روزها و هفتههای آینده، روزهای بازسازی و ساختن دوباره خواهد بود. جهادگران و امدادگران، با همان عزم و ارادهای که در مرحله بحران نشان دادند، در مرحله بازسازی نیز پیشتاز خواهند بود. و مردم قم، با صبر و استقامتی که از خود نشان دادند، ثابت کردند که شایسته حمایت و همراهی هستند.
باشد که خداوند متعال، یار و یاور این عزیزان باشد و ما را در مسیر خدمت به مردم و میهن اسلامیمان ثابتقدم بدارد.