قم همچنان در صدر تولید کتاب دینی کشور/ حمایت از ناشران و چاپخانهها تقویت میشود
روحالله کریمی، رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم، در گفتوگو با خبرنگار سرویس فرهنگی اجتماعی خبرگزاری رسا، با تشریح وضعیت حوزه نشر و کتاب در استان قم، از تمرکز فرآیند صدور مجوز نشر در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی خبر داد و گفت: قم همچنان رتبه نخست کشور در تولید کتابهای دینی را دارد و حمایت از ناشران و واحدهای چاپی استان با جدیت دنبال میشود.
وی با اشاره به تغییر روند صدور مجوز کتاب اظهار داشت: حدود دو سال است که فرآیند صدور مجوز در وزارتخانه متمرکز شده و برخلاف گذشته، مجوزها در استانها صادر نمیشود.
کریمی افزود: پیش از این، در استانهایی مانند قم، بررسی و صدور مجوز کتاب در ادارهکل انجام میشد و به طور متوسط ماهانه حدود ۱۰ پرونده مورد بررسی قرار میگرفت، اما در اواخر دولت تصمیم گرفته شد این فرآیند در تهران متمرکز شود.
وی تمرکز صدور مجوزها را دارای محاسن و معایبی دانست و تصریح کرد: یکی از معایب این شیوه آن است که ناشرانی که در قم فعالیت میکنند، برای پیگیری امور خود دیگر امکان مراجعه مستقیم به استان را ندارند و باید با تهران ارتباط برقرار کنند؛ در حالی که در گذشته بسیاری از مسائل با مراجعه حضوری ناشران در استان سریعتر حلوفصل میشد.
رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم با بیان اینکه استان قم جایگاه ویژهای در حوزه کتاب دارد، گفت: قم در زمینه تولید کتاب دینی رتبه نخست کشور را دارد و پس از تهران، در رتبه دوم تولید کتاب کشور قرار گرفته است.
وی ادامه داد: در حال حاضر حدود ۱۶0۰ پروانه نشر در قم وجود دارد و ناشری که در طول سال حداقل چهار عنوان کتاب منتشر کند، ناشر فعال محسوب میشود. سالانه بیش از ۱۰ هزار عنوان کتاب در استان قم مجوز دریافت میکنند.
اهدای بیش از ۵۰ هزار جلد کتاب در قم
کریمی با اشاره به دیگر فعالیتهای ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم در حوزه کتاب اظهار داشت: اهدای کتاب یکی از برنامههای مستمر ماست و کتابهایی که از مخازن و منابع مختلف در اختیار ادارهکل قرار میگیرد، میان مساجد، مدارس و مؤسسات فرهنگی توزیع میشود.
وی افزود: تاکنون بیش از ۵۰ هزار جلد کتاب در قالب طرحهای اهدای کتاب در اختیار مراکز مختلف قرار گرفته است و مؤسسات فرهنگی نیز پس از ارائه درخواست و بررسی در کمیته مربوط، میتوانند متناسب با نیاز خود حدود ۲۰۰ تا ۵۰۰ جلد کتاب دریافت کنند.
رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم همچنین به همکاری با معاونت فرهنگی سپاه اشاره کرد و گفت: در ایام بعثت، با همکاری معاونت فرهنگی سپاه حدود ۳۵ تا ۴۰ پایگاه در سطح شهر فعال بودند و ادارهکل در زمینه تأمین کتاب برای میزهای کتابی که در میدانها برپا میشد، همکاری و کتاب در اختیار این پایگاهها قرار داد.
پیگیری برای برگزاری نمایشگاه کتاب کودک در قم
کریمی از پیگیری برای برگزاری نمایشگاه کتاب کودک در قم خبر داد و اظهار داشت: با خانه کتاب در حال رایزنی هستیم تا انشاءالله بتوانیم در اول آذرماه نمایشگاه کتاب کودک را در قم برگزار کنیم.
وی نبود مکان مناسب را یکی از مهمترین موانع برگزاری نمایشگاه کتاب در قم دانست و گفت: چند سالی است که نمایشگاه کتاب در قم برگزار نکردهایم و یکی از دلایل اصلی این مسئله، نداشتن مکان مناسب است.
رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم افزود: آخرین نمایشگاه کتاب دینی را در مصلی برگزار کردیم، اما پس از آن نتوانستیم مکان مناسبی برای برگزاری نمایشگاه پیدا کنیم. نمایشگاه بینالمللی قم نیز خارج از شهر قرار دارد و این مسئله برای نمایشگاه کتاب مشکلاتی ایجاد میکند؛ چراکه دسترسی مردم به محل نمایشگاه دشوارتر است.
وی ادامه داد: در حال پیگیری هستیم تا در صورت امکان، از ظرفیت مؤسسه امام خمینی(ره) برای برگزاری نمایشگاه کتاب کودک در آذرماه استفاده کنیم.
خرید حمایتی کتاب از ناشران
کریمی با اشاره به شرایط اقتصادی و افزایش هزینههای تولید کتاب گفت: با توجه به تورمی که وجود دارد و شرایط بازار خرید کتاب، یکی از حمایتهایی که از ناشران انجام میشود، خرید حمایتی کتاب است.
وی توضیح داد: ناشران میتوانند کتابهایی را که در سال جاری به صورت چاپ اول منتشر کردهاند و مجوز لازم را دریافت کرده و مراحل قانونی از جمله اعلام وصول را انجام دادهاند، با ارائه یک جلد کتاب و مدارک مربوط، برای خرید حمایتی معرفی کنند.
رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم افزود: خرید استانی کتاب نیز انجام میشود و بخشی از کتابهای خریداریشده برای پیگیری در سطح وزارتخانه ارسال میشود، اما با توجه به شرایط اقتصادی موجود، باید حمایتها از ناشران افزایش پیدا کند.
تسهیلات تا یک میلیارد و نیم تومان برای ناشران
وی گرانی کاغذ را از مشکلات جدی ناشران عنوان کرد و گفت: موضوع گرانی کاغذ مستقیماً در اختیار استان نیست، اما وزارتخانه برای حمایت از ناشران تسهیلاتی در نظر گرفته است.
کریمی ادامه داد: در حال حاضر ثبتنام این تسهیلات در خانه کتاب در حال انجام است و ناشران میتوانند برای دریافت آن اقدام کنند. مبالغ این تسهیلات نیز قابل توجه است و تا یک میلیارد و حتی یک میلیارد و نیم تومان اعلام شده است.
وی افزود: در استان نیز تسهیلاتی در راستای حمایت از فعالان این حوزه وجود دارد که از طریق تبصرههای مربوط، از جمله تبصره ۱۵ و تبصره ۱۸، در سامانه ثبتنام میشود و متقاضیانی که شرایط لازم را داشته باشند، میتوانند از این تسهیلات استفاده کنند.
حمایت از چاپخانههای آسیبدیده
رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به وضعیت صنعت چاپ استان گفت: در جریان جنگ ۱۲ روزه، متأسفانه حدود ۱۰ تا ۱۲ واحد چاپی در استان قم آسیب دیدند که میزان آسیبدیدگی آنها متفاوت بود و حتی موارد آسیب صددرصدی نیز داشتیم.
وی افزود: برای این واحدها نیز یکسری تسهیلات و وام در نظر گرفته شده که پس از طی مراحل قانونی، در اختیار آنها قرار خواهد گرفت.
کریمی با اشاره به گلایه برخی واحدهای آسیبدیده از روند حمایتها اظهار داشت: امیدواریم با همکاری بانکهایی که با این مجموعهها در ارتباط هستند، بتوان حمایت بیشتری از واحدهای چاپی آسیبدیده انجام داد.
فعالیت حدود ۵۰۰ واحد چاپی در قم
وی با بیان اینکه قم از ظرفیت قابل توجهی در حوزه چاپ برخوردار است، گفت: در مجموع حدود ۵۰۰ واحد چاپی در استان قم فعالیت میکنند که حدود ۳۰۰ واحد آن در حوزه چاپ افست هستند و در کنار آنها واحدهای چاپ دیجیتال، کارتنسازی و دیگر مجموعههای مرتبط با صنعت چاپ نیز فعالیت دارند.
رئیس اداره فرهنگی و کتاب ادارهکل فرهنگ و ارشاد اسلامی قم خاطرنشان کرد: با توجه به شرایط موجود، پیگیر یکسری تسهیلات و وام برای این واحدها هستیم و احتمالاً طی یکی دو روز آینده اطلاعرسانی مربوط به آن انجام خواهد شد.
وی در پایان گفت: این موضوع با همکاری اداره کار و مجموعههای مرتبط در حال پیگیری است و امیدواریم بتوانیم در نهایت کمک و آوردهای برای این واحدها فراهم کنیم تا به عنوان سرمایه در گردش مورد استفاده قرار گیرد و حداقل از تعطیلی واحدهای چاپی جلوگیری شود.