تقویت جایگاه امام امت و پیگیری حقوقی جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی
به گزارش خبرنگار سرویس فرهنگی و اجتماعی خبرگزاری رسا، حجتالاسلام رضا رستمی، مسئول مرکز رسانه و فضای مجازی حوزههای علمیه، در نشست فعالان رسانهای حوزه که با محوریت پیگیری حقوقی جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی برگزار شد، با ارائه تحلیلی جامع از تحولات رسانهای، نقش رسانههای حوزوی را در شرایط کنونی بسیار خطیر و راهبردی توصیف کرد.
حجتالاسلام رستمی در ابتدای سخنان خود با اشاره به سیر تاریخی رسانه، اظهار داشت: رسانه در طول تاریخ سه دوره اساسی را طی کرده است. در دوره نخست، رسانه صرفاً «لوازم میدان» بود؛ یعنی طرفین درگیر در میدان فیزیکی کارهای خود را انجام میدادند و رسانه تنها ابزاری برای انعکاس و اطلاعرسانی آن اقدامات بود. اما با گذشت زمان و با پی بردن طرفین به اهمیت حیاتی اطلاعرسانی و تأثیرات عمیق جنگ روانی، رسانه به «یکی از اجزای میدان» تبدیل شد؛ یعنی رسانه خود به عرصهای برای کنش و نبرد بدل گشت.
مسئول مرکز رسانه حوزه با بیان اینکه اکنون در دوره سوم و مرحله پیشرفتهتری قرار داریم، تصریح کرد: در مرحله سوم، رسانه «محور کنشگری میدانی» است. در این عصر، طرفین درگیری کنشهایی را انتخاب و انجام میدهند که قابلیت بازنمایی بهتری در رسانه داشته باشند. اساساً در این نبرد، فتحالفتوح و پیروزی واقعی در «ذهنیتسازی» رخ میدهد، نه صرفاً در اقدامات میدانی.
وی با اشاره به نمونهای از این رویکرد در عرصه بینالملل، شخصیت ترامپ را مثال زد و گفت: همان شخصیت ملعون ترامپ مظهر این نگاه است؛ او تصوراتی را در ذهن میپروراند و برای محقق کردن آن تصورات، اقداماتی نمایشی انجام میدهد تا بازنمایی مورد نظر خود را رقم بزند. این جایگاه کنونی رسانه است که باید به درستی درک شود.
تقویت جایگاه امام امت و جبران غفلت تاریخی
حجتالاسلام رستمی با تأکید بر اینکه در عرصه رسانهای باید یک دستهبندی شکل بگیرد و رسانههای حوزوی رسالتی متمایز با سایر رسانهها بر عهده دارند، گفت: ما که رسانههای حوزوی هستیم، در شرایط حساس کنونی، یکی از مهمترین رسالتهایمان تقویت جایگاه «امام امت» است.
وی با اشاره به یک غفلت تاریخی در سال ۱۳۶۸، خاطرنشان کرد: متأسفانه پس از از دست دادن امام راحل (علیه مقامه الشریف)، ما در چنان شوک و بهتی فرو رفتیم که متوجه نشدیم داریم جایگاه والای «امامت» را از دست میدهیم. ما با استفاده از الفاظی مانند «مقام معظم رهبری» یا «حضرت آقا»، عملاً واژه و مفهوم «امام» را از ادبیات عمومی حذف کردیم و دیر متوجه شدیم. وقتی هم که متوجه شدیم، نتوانستیم آن را جا بیندازیم.
وی افزود: ما باید تقویت جایگاه امام امت را در دستور کار خود قرار دهیم، چرا که این رسالت متوجه ماست و کس دیگری نمیتواند این کار را انجام دهد. حتی خبرگزاریها و رسانههای پر مخاطب کشور نیز از عهده چنین کاری برنمیآیند، زیرا این کار واقعاً عمیق، تخصصی و نیازمند دقت است.
هشدار نسبت به سهمخواهیها و روایتهای مغرضانه دشمن
مسئول مرکز رسانه حوزه با بیان اینکه با گذشت زمان و فروکش کردن هیجانات اولیه، سهمخواهیها آغاز شده است، گفت: چه آنهایی که علنی شده و چه آنهایی که هنوز مخفی است، سهمخواهی شروع شده است؛ در کنار این، شبههها و شایعات نیز شروع شده است.
وی به تلاش اخیر شبکه صهیونیستی اشاره کرد و افزود: همین چند روز پیش شبکه صهیونیستی تلاش کرد از پیام آیت الله اعرافی استفاده کند و ایشان را به عنوان اپوزیسیون نشان دهد که خدا را شکر با اقدامات خوب ایشان همچون پیام پنجتوصیهای، بیانات در راهپیمایی و استفاده از ظرفیتهای موجود، این توطئه خنثی شد.
حجتالاسلام رستمی با اشاره به تلاش برخی افراد برای استفاده ابزاری از پیام مراجع، اظهار داشت: آقای کدیور و دیگران سعی کردهاند از پیام مراجع استفاده کنند، آنها صحنه را به گونهای روایت میکنند که اصلاً اینطور نیست. اگر به زمان انتصاب و کشف حضرت آیت الله سید مجتبی خامنه ای (مدظلهالعالی) نگاه کنیم، رویکرد مراجع و علمای قم با ایشان بسیار خوب است و خوشبختانه امام امت اکنون در جایگاه بسیار بهتری وجود دارد.
حضور مردم و پدافند غیرعامل هوشمند
حجتالاسلام رستمی در ادامه به تشریح اولویتهای رسانهای در شرایط فعلی پرداخت و گفت: نکته بعدی، تلاش برای در صحنه نگه داشتن مردم است. چرا که ما عملاً غافل شدیم و ارکان انتظامی اجتماعی خودمان که نهادهای رسمی و حاکمیتی نبودند اما نقش انتظامی اجتماعی داشتند، مانند کمیتهها و بسیج، تضعیف کردیم. در سایه این تضعیف، کمتوجهیهایی رخ داد و اینها تضعیف شدند. حالا که این ارکان تضعیف شدهاند، ما ناچاریم برای حفظ امنیت، مردم را در خیابان نگه داریم، چرا که غرض دشمن برای همه ما روشن است.
وی در خصوص پدافند غیرعامل نیز توضیح داد: مطلب بعدی تلاش برای توانمندسازی مردم در عرصه پدافند غیرعامل است، اما بدون ایجاد ترس و رعب و وحشت. معمولاً آموزشهای مستقیم پدافند غیرعامل بیشتر باعث ایجاد ترس میشود و به همین دلیل در صدا و سیما با آن مخالفت شد و بسیاری از خبرگزاریها هم به سمتش نمیروند. در فضای مجازی هم تنها چیزی که زیاد روی آن کار میشود، چسب پنجرههاست و بقیه مواردش کار نمیکند.
مسئول مرکز رسانه حوزه با معرفی یک الگوی موفق، افزود: مدلهای خوبی وجود دارد، از جمله موکبهای حوزوی مانند موکب مدرسه معصومیه. من تقاضا دارم از عزیزانمان در خبرگزاری ها که از این موکب گزارشی تهیه کنند. آنها یک نمایشگاه پدافند غیرعامل درست کردهاند؛ یعنی در ذیل موکب، یک نمایشگاه برپا کردهاند که بدون اینکه نگرانی به مخاطب منتقل کند، تلاش میکند اصول اولیه مراقبت و درمان در مواجهه با حوادث را به مخاطبین نشان دهد. موضوع اصلی پدافند غیرعامل باید بسیار جدی گرفته شود، اما با رعایت دو نکته: اولاً ترس و نگرانی تزریق نشود و ثانیاً مبلغ خودمان را توانمند کنیم تا در ایام تبلیغی هم که هست، بتواند مردم را راهبری کند.
پیگیری حقوقی بینالمللی جنایات آمریکا و رژیم صهیونیستی
حجتالاسلام رستمی در بخش پایانی سخنان خود که به موضوع اصلی نشست اختصاص داشت، بر اهمیت استفاده از ظرفیتهای بینالمللی و شکایتهای حقوقی تأکید کرد.
وی گفت: همین چند روز پیش با حجتالاسلام برته دبیر کمیسیون حقوق بشر حوزه علمیه، گفتگو کردیم. یک اقدام خوبی را در این عرصه شروع کردهاند؛ مقدمات را دیده، راه را شناسایی کرده و مشخص کردهاند چه باید بکنند. ظاهراً وکلایی که باید در دادگاههای بینالمللی گرفته شوند را تا حدی شناسایی کردهاند.
وی با اشاره به چالشهای مالی این مسیر، اظهار داشت: یک سری موانع وجود داشت که یکی از موانع مهم در رابطه با وکلای بینالمللی، بحث مالی است. آنها در تلاش بودند که اعداد را تأمین کنند. واقعیت این است که ما تا وکیل راهبلد نداشته باشیم، در پروندههای حقوقی بینالمللی به هیچ نتیجهای نمیرسیم. وکیل میخواهد و وکلا هم خوب بلدند چطور به نتیجه برسند، کما اینکه ما در برخی موارد واقعاً خوب توانستیم به نتیجه برسیم.
حجتالاسلام رستمی راهکار پیشنهادی را تشریح کرد و گفت: یکی از راهکارهایی که برای تأمین هزینه پیشنهاد شده، استفاده از مجامع حقوق بشری در دنیاست که هزینه وکلا را در جنایتهای عام پرداخت میکنند. این مجموعهها در واقع خیریه هستند و زمانی که جنایتی برای مردمی رخ میدهد که عمومی است و آنها هزینه گرفتن وکیل ندارند، این مجموعهها کمک میکنند. این خودش یک ظرفیت است که آقایان شروع کردهاند و به نظر میرسد از این ظرفیتها به درستی استفاده میشود.
وی در پایان خاطرنشان کرد: حداقل کاری که باید انجام دهیم این است که در عرصه رسانهای بیاییم این قضیه را تبیین کنیم و انجیاوها و مجموعههای غیردولتی را در این عرصه فعال کنیم. چون در سازمان ملل بستری وجود دارد که نهادهای دولتی و حاکمیتی نمیتوانند آنجا عرض اندام کنند، اما نهادهایی مانند انجمنهای علمی حوزه ظرفیت خوبی هستند که میتوانند از این بستر استفاده کنند.